• | | | |

    Verlaat Verdriet: eye-openers voor hulpverleners

    Verlaat Verdriet eye-openers voor hulpverleners

    Gisteravond, tijdens ons online-overleg over het symposium, vertelde Albertine de volgende anekdote: ‘Vorige week, tijdens mijn les, vertelde ik over ons symposium. Het is een symposium voor hulpverleners over Verlaat Verdriet en verlate rouw. Over volwassenen die in hun jeugd een ouder – of hun beide ouders – zijn verloren door overlijden.’ Algemene reactie van haar cursisten: ‘Oh, dus jij werkt met kinderen.’ Voor ons, Verlaat Verdriet-ers een onthutsende conclusie die helaas nog heel veel voorkomt. ‘Nee hoor, wij zijn volwassenen die als jong kind onze ouder(s) zijn verloren.’

    Hardnekkig fenomeen

    Het is een hardnekkig fenomeen – het tekort aan bewustzijn van jong ouderverlies en de dagelijkse impact van dat vroege verlies op het leven van nu. Als hulpverlener kun je tal van deze overtuigingen in je ronddragen. Onbewust, of mogelijk zelfs bewust, zijn ze van invloed op de relatie die je als hulpverlener op wilt bouwen met je cliënt. ‘Ik ben op de verkeerde plek’ denkt een Verlaat Verdriet-er onmiddellijk en sluit de luikjes weer. Jammer voor je cliënt die zich (weer) niet gezien en gehoord voelt. En jammer voor jou als hulpverlener (want onnodig).

    Eye-openers: een bloemlezing

    • Zo lang geleden? Zit je daar nu nog mee?
    • Hoe is dat nou toch eigenlijk om aldoor maar met dat verleden bezig te zijn?
    • Iedereen heeft weleens wat.
    • Vroeger hield je nog wel van je vrouw, en toen was je moeder ook al lang dood.
    • Had je nou maar een leuke buurvrouw of tante gehad, dan was het allemaal heel anders gelopen.
    • Er zijn zoveel mensen die zonder vader zijn opgegroeid.
    • Heb je nog ingrijpende dingen in je leven meegemaakt? Incest of zo?
    • Dat moet wel heel moeilijk voor je zijn geweest, dat je je vader bent verloren. Maar we gaan hier wel met je echte problemen aan het werk.
    • Heb je nou nog steeds geen afscheid genomen van je moeder/je vader?
    • Ouders die gescheiden zijn, da’s toch veel erger?
    • Niet zo in het verleden blijven hangen, hoor!
    • Dat kan toch niet de enige oorzaak zijn?
    • Als je moeder was blijven leven had je misschien ook wel geen kinderen gehad.
    • Je moet wel verder met je leven.
    • Je idealiseert je moeder/je vader.
    • Als je weet waar het vandaan komt, kun je het ook oplossen.
    • Maar goed dat het tegenwoordig allemaal veel beter gaat.
    • Je hebt je moeder/je vader niet eens gekend, dan kan je haar/hem toch helemaal niet missen?
    • Kom op, kijk eens vooruit!
    • We gaan het nu niet meer hebben over iemand die al zolang dood is.

    Symposium voor hulpverleners

    Symposium voor hulpverleners Teruggaan om verder te kunnen opent je ogen met kennis uit de bron. Kennis die alleen gedeeld kan worden vanuit de ervaring. Verrijkende kennis.

  • | | | | | |

    Tips voor hulpverleners: verlate rouw bij Verlaat Verdriet

    Verlate rouw bij Verlaat Verdriet

    Een rouwproces is geen lineair proces. Is geen proces van fasen die elkaar lineair opvolgen 1. verlies. 2. verlies verwerken. 3. verlies achter je laten. 4. verder met je leven.
    Maar ook als je weet wat een rouwproces niet is – namelijk geen lineair proces – dan wil dat nog niet zeggen dat je je ervan bewust bent dat een verlaat rouwproces een totaal andere dynamiek heeft dan een rouwproces na recent verlies. Mogelijk (en zelfs waarschijnlijk) ben je je er – ook als hulpverlener – niet of nauwelijks van bewust hoe sterk lineair we in onze cultuur denken en leven. Toekomst gericht. Vooruitgangsgericht. En gericht op een (lineaire) maakbaarheid van een proces.

    Verschil

    Recent verlies

    Een verlies dat een volwassen mens nu lijdt, en zeker een ingrijpend, onomkeerbaar en levens veranderend verlies, roept onmiddellijk emoties op. Een maalstroom van emoties waarin je cliënt zich een begaanbare weg moet zien te banen. Zich staande moet zien te houden. Je cliënt staat voor de taak haar/zijn verlies een aanvaardbare plek te geven in haar/zijn leven.

    Verlaat Verdriet

    Een verlaat rouwproces bij Verlaat Verdriet is een proces met een totaal andere, eigen dynamiek. Een achterwaarts proces, waarin je cliënt op zoek moet gaan naar de betekenis van het verlies van toen. Een verlies dat in veel gevallen tientallen jaren geleden heeft plaatsgevonden. Een existentiële crisis op een moment het systeem van je cliënt op geen enkele manier in staat was zo’n ingrijpende crisis te incasseren. Laat staan dat je cliënt als kind de diepte en de reikwijdte van dit verlies betekenis heeft kunnen geven. Een verlies dat de identiteit van je cliënt mee vorm heeft gegeven.

    Alternerend proces

    Een verlaat rouwproces is een uitnodiging om terug te gaan in de tijd. Vaak door een mijnenveld aan verstrikkingen en complicaties. Terug in de tijd, in een cultuur die volkomen toekomstgericht is. Terug naar een gebeurtenis waar je cliënt voor geen prijs naar toe wil. Waar hij/zij een weefwerk aan overlevingsstrategieën voor heeft ontwikkeld om vooral maar nooit in de buurt te komen van die plek.

    Een verlaat rouwproces is ook een alternerend proces. Een proces dat als de slinger van een klok voortdurend heen en weer gaat, waarin gedachten en gevoelens steeds weer heen en weer geslingerd worden tussen uitersten. Pieken. Dalen. Vooruitgaan. Achteruitgaan. Hoop. Wanhoop. Verdriet. Vreugde. Moed. Angst. Gevoel. Verstand. Liefde. Onverschilligheid.

    Onderzoek

    Een verlaat rouwproces is vooral een proces van onderzoek. Wat heeft het verlies van toen met je cliënt gedaan. Wat heeft het verlies van toen teweeg gebracht aan ingrijpende veranderingen. Hoe heeft hij/zij daar als kind mee om kunnen gaan. Hoe heeft hij/zij daar in haar/zijn latere leven mee om kunnen gaan. In plaats van het verlies te blijven negeren, te bagatelliseren, te ontwijken, te presteren, altijd maar door te gaan geeft je cliënt het verlies van toen letterlijk een zichtbare plek in haar/zijn levensverhaal.

    Symposium voor hulpverleners

    Tijdens symposium voor hulpverleners Teruggaan om verder te kunnen delen Verlaat Verdriet-ers in een zorgvuldig gestructureerd, dynamisch en interactief programma met hulpverleners van diverse pluimage hun kennis uit ervaring. Ze delen de dagelijkse impact van het vroege verlies van hun ouder(s). Wat ze hebben ondernomen om met hun verlate rouw aan de slag te gaan. Wat hen niet heeft geholpen. En, aan de hand van herkenbare en aanprekende voorbeelden, vooral wat hen wel heeft geholpen. Zó, dat ook jij als hulpverlener gerichter en adequater Verlaat Verdriet-ers kunt begeleiden in hun verlate rouwproces.

    Meer informatie

  • | | | |

    Hulpverleners, en liefde voor Verlaat Verdriet

    Hulpverleners, en liefde voor Verlaat Verdriet

    Ik wil van jullie leren! bedacht ik al denkend over de uitnodiging die ik afgelopen winter kreeg van Annet Mulder van Kennisnetwerk Noord voor hulpverleners.

    Hulpverleners

    Hulpverleners uit diverse disciplines ontmoeten. Met het zicht op Verlaat Verdriet-symposium Teruggaan om verder te kunnen, symposium voor hulpverleners komende herfst. ‘Ik wil met jullie praten. Van jullie horen. Wat kan ik vanavond voor jullie betekenen. Voor jullie doen. Wat kunnen wij met het symposium voor hulpverleners betekenen. Voor jullie doen. Wat weten jullie. Wat weten jullie niet. En wat willen jullie weten. Hoe kunnen we jullie handreikingen bieden om te werken met Verlaat Verdriet-ers op een manier die zowel goed is voor jouw Verlaat Verdriet-cliënt als voor jou als hulpverlener. Hoe doen we dat voor hulpverleners uit diverse disciplines. Met diverse manieren van aanpak. Hoe doen we dat voor ons thema, Verlaat Verdriet, een van de vele thema’s die je als hulpverlener op je bordje krijgt. Verlaat Verdriet, dat zo complex is, zo gelaagd en nog altijd zo onbekend. Ook in de wereld van de hulpverlening.’

    Liefde voor Verlaat Verdriet

    Op de terugweg van Norg naar Nunspeet laat ik de avond nog eens door mijn gedachten gaan. Wat een mooie, waardevolle avond is dit geweest. Zoveel heb ik mogen – en kunnen – vertellen over jong ouderverlies en de levenslange gevolgen van jong ouderverlies. Wat een erkenning in deze groep belangstellende hulpverleners. Tegelijk met de realisatie: er is echt nauwelijks kennis van Verlaat Verdriet en de dynamiek van verlate rouw. Ook niet bij hulpverleners. Wat een mooie, waardevolle avond die ons, organisatieteam van het symposium helpt tijdens het symposium het beste te geven van wat we te bieden hebben: kennis uit ervaring. Zelf neem ik de kennis uit ervaring van deze avond met liefde mee naar ons tweewekelijks overleg met het organisatieteam.

    Annet – dank voor de uitnodiging die ik van je kreeg voor deze avond.
    Aanwezigen op deze avond – dank voor jullie bereidheid mijn liefde voor Verlaat Verdriet met jullie te delen. Naar ik hoop – en verwacht – heb ik iets van deze liefde op jullie over kunnen dragen. Dank voor jullie vragen, en voor jullie bijdragen. Ik hoop jullie – en veel van jullie collega-hulpverleners – te ontmoeten bij ons symposium op zaterdag 8 november 2025 in De Roef in Harderwijk.

    Lees meer

    Over Kennisnetwerk Noord

    Kennisnetwerk Noord is ontstaan uit een diepgeworteld verlangen om mensen en organisaties dichter bij elkaar te brengen. De oprichting is geïnspireerd door de behoefte aan een platform dat reguliere en alternatieve hulp met elkaar verbindt en versterkt. We geloven erin dat groei en ontwikkeling het beste gedijen in een omgeving waar kennis wordt gedeeld en netwerken worden uitgebreid.

  • | | |

    Teruggaan om verder te kunnen, symposium voor hulpverleners

    TERUGGAAN OM VERDER TE KUNNEN

    De levenslange invloed van de vroege dood van een ouder

    Symposium voor hulpverleners

    Veel volwassenen die als kind een ouder verloren, ervaren levenslange impact.
    Als hulpverlener kom je dit tegen in je praktijk, maar hoe herken je de signalen? Hoe bied je passende begeleiding?

    Symposium

    Dit symposium geeft jou als professional inzicht, praktische handvatten en verdieping. Ervaringsdeskundigen en experts delen hun kennis. Met bijdragen van Titia Liese (Kenniscentrum Verlaat Verdriet); verliesdeskundige en rouwtherapeut Maria de Greef, tevens opleider, auteur en publicist en de indrukwekkende performance ‘Herleef’ van Tamar van der Steen.

    Een interessante dag

    • voor hulpverleners, coaches en therapeuten
    • met lezingen en interactieve deelsessies
    • met concrete tools om jouw begeleiding te versterken

    Vergroot je expertise en bied betere zorg!

    Datum

    8 november 2025

    Tijd

    10:00 – 16:30

    Plaats

    De Roef, Harderwijk

    Tickets

    € 175,- incl. Koffie/thee, lunch en BTW.
    Koop je ticket via https://kenniscentrumverlaatverdriet.info/ticket-symposium/

    Meer informatie

    Meer informatie via Kenniscentrum Verlaat Verdriet https://kenniscentrumverlaatverdriet.info/symposium-hulpverleners-2025/

    Doorgeven

    Deel deze informatie graag zoveel mogelijk via de communicatiekanalen binnen of buiten jouw organisatie voor mensen voor wie dit interessant kan zijn. Bijvoorbeeld de agenda van de website of jullie intranet. Alle informatie is te vinden op de website van het Kenniscentrum Verlaat Verdriet www.kenniscentrumverlaatverdriet.info

    Lees meer