Zoveel soorten van verdriet
Zoveel soorten van verdriet
ik noem ze niet.
Maar één, het afstand doen en scheiden.
En niet het snijden doet zo’n pijn,
maar het afgesneden zijn.
Trauma en ruptuur
Trauma = wond
Ruptuur = inscheuring of verscheuring
In het proces van verlate rouw bij Verlaat Verdriet is het van belang te onderzoeken wat het vroege verlies van je ouder(s) bij je teweeg heeft gebracht. Hoe ziet die wond er uit bij jou? Is er sprake van een oppervlakkige verwonding die al genezen is? Of is er sprake van een desastreuze breuk, die tot op de dag van vandaag een rol van betekenis speelt in je leven? Een breuk die vraagt om tijd, zorg en aandacht om alsnog te kunnen helen?
Niet elke ruptuur betekent trauma
Niet in alle gevallen hoeft het vroege, onomkeerbare verlies van je ouder(s) trauma te hebben veroorzaakt die tot in je volwassenheid je leven beïnvloedt. Mogelijk zijn de omstandigheden in je vroege jeugd zodanig geweest dat uit dit verlies geen psychologisch trauma is ontstaan.
Ben je jong je ouder(s( verloren, dan ben jij in de eerste plaats de aangewezen persoon om hier iets van te vinden. Mogelijk verloor je jong je ouder(s) en zeg je over jezelf: ‘Ik heb geen Verlaat Verdriet. Verlaat Verdriet gaat niet over mij.’
Maar…
Mogelijk trekken je naasten uit je dagelijkse gedrag andere conclusies. Bijvoorbeeld omdat ze je controle-dwang ervaren. Of ze maken je angst- en paniekaanvallen mee. Mogelijk ervaren je naasten dat jij je nooit helemaal geeft. Dat je nooit helemaal aanwezig bent. Of dat je juist nadrukkelijk wel altijd aanwezig bent.
Misschien zeggen ze onder elkaar: ‘Ach, die is nu eenmaal zo’, omdat ze de thema’s van Verlaat Verdriet niet kennen. Jouw eigenschappen niet relateren aan het vroege verlies van je ouder(s). Ze zien als karaktertrekken, in plaats van als eigenschappen die zijn ontstaan als gevolg van het vroege verlies van je ouder(s).
Niet elk trauma betekent ruptuur
Trauma’s kunnen in een mensenleven op veel manieren worden veroorzaakt. Lang niet alle trauma’s worden veroorzaakt door een ruptuur. Jong ouderverlies door overlijden is een van de vele manieren waarop trauma kan ontstaan.
Ben je jong je ouder(s) verloren door de dood, dan kan het belangrijk zijn bij jezelf te onderzoeken welke wond het verlies van je ouder(s) bij jou heeft veroorzaakt. Is er sprake van een (oppervlakkige) wond die allang genezen is? Of is er sprake van een diepe kloof? Een afgescheiden zijn? Een diepe kloof, die niet te overbruggen lijkt te zijn? Die er altijd voor zorgt dat je in de overleefstand staat?
Sotto Voce
Lees het gedicht van Vasalis.
- Wat zegt dit gedicht jou?
- Wat zegt dit gedicht over jou?
Zoveel soorten van verdriet
ik noem ze niet.
Maar één, het afstand doen en scheiden.
En niet het snijden doet zo’n pijn,
maar het afgesneden zijn.
Nog is het mooi, ’t geraamte van een blad,
vlinderlicht rustend op de aarde,
alleen nog maar zijn wezen waard.
Maar tussen de aderen van het lijden
niets meer om u mee te verblijden:
mazen van uw afwezigheid
bijeengehouden door wat pijn
en groter wordend met de tijd.
Arm en beschaamd zo arm te zijn.
M. Vasalis
1909-1998
Dichters en psychiater
Lezen
Verlaat Verdriet )Ver)Werkboek
Tips voor mensen in je omgeving (Hoofdstuk 18).
Kijken
Video: Rouw kent geen tijd
Recent verlies
Jong ouderverlies