Doorgaan naar inhoud

  • HomeUitvouwen
    • Nieuws berichten
    • Pinacotheek
    • Agenda
  • Verlaat VerdrietUitvouwen
    • Dubbel Ouderverlies
    • Kernthema’s en kenmerken
    • Je gezin van herkomstUitvouwen
      • Verliezen en transities
      • BOS-patronen
      • De paradox van verlies en winst
    • Verlies en verdrietUitvouwen
      • Trauma en ruptuur
      • Ruptuur
      • Momentum
    • TijdsfactorenUitvouwen
      • Lineaire en circulaire tijd
      • Het cascade-effect
      • CrossTime
    • OmgevingsfactorenUitvouwen
      • Relaties
      • Onderwijs en werk
  • Verlate rouwUitvouwen
    • Gevoel en verstand
    • Bewust wordenUitvouwen
      • De zeven haltes van bewust worden
      • Rituelen bij Verlaat Verdriet
    • Resultaat
  • DoenUitvouwen
    • HulpUitvouwen
      • Basisworkshops
      • De weg van liefde 2026
      • Jaarcyclus Traumaboom
      • Boeken bestellenUitvouwen
        • Gat in je ziel
        • Gids voor Verlaat Verdriet
        • Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek
        • Herinneringsboeken
        • Handreikingen
        • Teruggaan om verder te kunnen
      • Heel je leven
      • Individueel
    • ZelfhulpUitvouwen
      • Zelftest
      • Leeswerk
      • Lijfwerk
      • Schrijfwerk
      • Herinneringsboeken
    • Kijken
    • Rouw kent geen tijd
    • Presentatie teruggaan om verder te kunnen
  • InternationalUitvouwen
    • Deutsch
    • English
    • Français
    • Italiano
  • ContactUitvouwen
    • Contactformulier
    • Inschrijfformulier activiteiten
    • Adres en route
    • Over Titia Liese
Overlijden ouder / Verlaat rouwproces / Verlaat Verdriet

Hoe te handelen bij PTSS

DoorTitia Liese 6 februari 2018

Hoe te handelen bij PTSS

PTSS: Post Traumatische Stress Stoornis.
Ongetwijfeld ken je de term. Maar ben je je er als Verlaat Verdriet-er van bewust dat PTSS ook in jouw leven een grote rol kan spelen? (Lees meer Trauma en ruptuur).

Les

Voor een Verlaat Verdriet-er valt er veel te leren in een verlaat rouwproces (al was het alleen maar dat een verlaat rouwproces veel meer is dan alleen een proces van rouw. Maar daarover een andere keer).
Ook voor mij als Verlaat Verdriet-er is mijn eigen proces een groot leerproces geweest, met veel bijzondere leermomenten. Veel van deze momenten heb ik met jullie gedeeld. Dat doe ik ook graag met deze blog Hoe te handelen bij PTSS.

PTSS

De ruptuur van het abrupte, onomkeerbare verlies van je ouder – en de gevolgen die dat vroege verlies heeft gehad – heeft mogelijk ook jou overgevoelig gemaakt voor (onverwachte) invloeden van buitenaf (Lees meer Verliezen en Transities).

Fragmentatiebom

Je kent het vast wel: er gebeurt iets wat je raakt. Dat kan iets groots zijn. Maar soms is de aanleiding iets kleins.
Je hele lijf slaat op tilt. Alsof er een fragmentatiebom in je is ontploft.
Je hele lijf staat op alert. En je kunt de Uitknop niet vinden.

Tsunami

Of er lijkt langzaam een tsunami bezit van je te nemen. De gebeurtenis is al een paar dagen achter de rug, maar jij voelt de stress nog steeds als golven bezit van je nemen. Waar zit de Uitknop ook al weer?

Groter dan jij

Dan voelt het alsof ‘iets’ bezit heeft genomen van jou. Je hebt het niet aan zien komen. Je weet het pas weer als je er middenin zit.
Je lijf één bonk spanning.
Je hoofd vol watten.
Er is iets met je gebeurd dat groter voelt dan jij. Veel groter.
Je voelt je gevangen in een neerwaartse spiraal.
Machteloosheid heeft bezit van je genomen.
Wat kun je hier tegen uitrichten?

Niet doen

Niet doen in geval van alert-situatie

Niet wegduwen;
Niet verdwijnen in schaamte;
Niet groothouden;
Niet negeren;
Niet bagatelliseren;
Niet jezelf kinderachtig vinden *;
Niet tegen jezelf zeggen dat je niet moet zeuren.

Ervaren en erkennen

Ervaar: dit voel ik in mijn hele lijf.
Erken: dit gebeurt nu, maar het is de paniek van toen.

Wel doen

Wel doen in geval van alert-situatie

Wel dit ontredderde kind liefdevol in de ogen kijken;
Wel je ontfermen over dit kind;
Wel dit angstige kind geruststellen;
Wel dit kind omarmen;
Wel compassie voelen voor dit kind;
Wel samen lachen met dit kind;
Wel dit kind bij de hand nemen;
Wel bij dit kind blijven. Elke keer als deze paniek zich weer aandient.

Ervaring

Uit ervaring kan ik je vertellen dat ook deze techniek geoefend moet worden. Dat je bereid moet zijn ook aan deze techniek te werken.
Uit dezelfde ervaring kan ik je verzekeren: het werkt!

  • Strikt genomen is dit ‘kinderachtig gedrag’.
    Het kind in je is geraakt. Totale paniek.
    Het ontredderde kind heeft geen idee wat te doen.
    Het voelt zich machteloos.
    Ziet geen uitweg.
    Dit kind heeft de hulp nodig van een volwassene.
    Dit kind ben jij.
    Deze volwassene ben jij (maar misschien moet je jezelf daar even aan herinneren

NB
Het beeldje (foto) is als deel van haar proces gesneden in speksteen door Stephanie Braggaar.
Stephanie is tevens auteur van het boek Papa, ik lijk op jou http://stephanie-b.nl/

 

Bericht navigatie

Vorige Vorige
De levenslange invloed van de ontbrekende ouder
VolgendeDoorgaan
Charlotte Salomon – Leven? of theater?

Recent:

  • Als grammatica ineens Verlaat Verdriet vertelt.

    DoorRonald Schouw 20 augustus 2026

    Soms kan één zin je ineens stilzetten. De zin schreef ik oorspronkelijk helemaal niet voor een blog. Ik schreef de zin voor mijn persoonlijk pelgrimsverhaal over de…

  • Walk of grief op Terschelling voor Verlaat Verdriet-ers

    DoorTitia Liese 13 augustus 202614 augustus 2026

    Heb je ooit gehoord van de Walk of grief op Terschelling? Zo niet: kijk dan even op de site van Walk of grief op Terschelling. Zo ja:…

  • Stoppen met doorgaan

    DoorTitia Liese 12 augustus 2026

    Als Verlaat Verdriet-er ken je het maar al te goed, vermoed ik. Het gevoel ‘Ik ben altijd maar door gegaan.’ We zijn ons daarvan vaak heel erg…

  • Casa Matilda si è trasformata in un palazzo

    DoorTitia Liese 7 augustus 20267 augustus 2026

    Casa Matilda is een paleis geworden, schreef een vriendin naar aanleiding van foto’s van Casa Matilida die Maartje me stuurde, en die ik doorstuurde. Casa Matilda si…

  • Wat kan er mooier zijn voor je nalatenschap……

    DoorTitia Liese 7 augustus 2026

    Wat kan er mooier zijn voor je nalatenschap dan die bij leven vorm te kunnen geven. Een bijzonder proces, dat al gaande is vanaf het moment dat…

Facebook Instagram YouTube LinkedIn

Alle rechten voorbehouden, tenzij anders vermeld. Bureau Funale  © 2026

Scroll naar boven
  • Home
    • Nieuws berichten
    • Pinacotheek
    • Agenda
  • Verlaat Verdriet
    • Dubbel Ouderverlies
    • Kernthema’s en kenmerken
    • Je gezin van herkomst
      • Verliezen en transities
      • BOS-patronen
      • De paradox van verlies en winst
    • Verlies en verdriet
      • Trauma en ruptuur
      • Ruptuur
      • Momentum
    • Tijdsfactoren
      • Lineaire en circulaire tijd
      • Het cascade-effect
      • CrossTime
    • Omgevingsfactoren
      • Relaties
      • Onderwijs en werk
  • Verlate rouw
    • Gevoel en verstand
    • Bewust worden
      • De zeven haltes van bewust worden
      • Rituelen bij Verlaat Verdriet
    • Resultaat
  • Doen
    • Hulp
      • Basisworkshops
      • De weg van liefde 2026
      • Jaarcyclus Traumaboom
      • Boeken bestellen
        • Gat in je ziel
        • Gids voor Verlaat Verdriet
        • Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek
        • Herinneringsboeken
        • Handreikingen
        • Teruggaan om verder te kunnen
      • Heel je leven
      • Individueel
    • Zelfhulp
      • Zelftest
      • Leeswerk
      • Lijfwerk
      • Schrijfwerk
      • Herinneringsboeken
    • Kijken
    • Rouw kent geen tijd
    • Presentatie teruggaan om verder te kunnen
  • International
    • Deutsch
    • English
    • Français
    • Italiano
  • Contact
    • Contactformulier
    • Inschrijfformulier activiteiten
    • Adres en route
    • Over Titia Liese
Zoeken