Doorgaan naar inhoud

  • HomeUitvouwen
    • Nieuws berichten
    • Pinacotheek
    • Agenda
    • Inschrijfformulier activiteiten
  • Verlaat VerdrietUitvouwen
    • Dubbel Ouderverlies
    • Kernthema’s en kenmerken
    • Je gezin van herkomstUitvouwen
      • Verliezen en transities
      • BOS-patronen
      • De paradox van verlies en winst
    • Verlies en verdrietUitvouwen
      • Trauma en ruptuur
      • Ruptuur
      • Momentum
    • TijdsfactorenUitvouwen
      • Lineaire en circulaire tijd
      • Het cascade-effect
      • CrossTime
    • OmgevingsfactorenUitvouwen
      • Relaties
      • Onderwijs en werk
  • Verlate rouwUitvouwen
    • Gevoel en verstand
    • Bewust wordenUitvouwen
      • De zeven haltes van bewust worden
      • Rituelen bij Verlaat Verdriet
    • Resultaat
  • DoenUitvouwen
    • HulpUitvouwen
      • Basisworkshop Verlaat Verdriet
      • Basisworkshop Dubbel Ouderverlies
      • De kunst van het helen
      • (Auto)-biografisch werk
      • Individueel
      • Inschrijfformulier activiteiten
    • ZelfhulpUitvouwen
      • Zelftest
      • Leeswerk
      • Lijfwerk
      • Schrijfwerk
      • Herinneringsboeken
    • Kijken
    • Rouw kent geen tijd
    • Presentatie teruggaan om verder te kunnen
  • Boeken bestellenUitvouwen
    • Gat in je ziel
    • Gids voor Verlaat Verdriet
    • Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek
    • Herinneringsboeken
    • Handreikingen
    • Teruggaan om verder te kunnen
  • ContactUitvouwen
    • Inschrijfformulier activiteiten
    • Adres en route
    • Over Titia Liese
Halfwees / Jong ouderverlies / Verlaat Verdriet / Wees

Waar komt toch die aanname vandaan?

DoorTitia Liese 19 november 2023

Waar komt toch die aanname vandaan?
Welke onderzoeken wijzen dit uit? De aanname bij wetenschappers dat de meeste kinderen die jong een ouder verliezen dat kunnen verwerken? (in hun jeugd?).
Wie heeft die onderzoeken gedaan? Waar? Waar zijn die onderzoeken? Wat staat daar in?

Recent meldt onderzoeker/specialist op het gebied van kinderen, jongeren en verlies dr. Mariken Spuij het weer in het artikel in Volkskrant Magazine van 11 november 2023 ‘De meeste kinderen en jongeren die een ouder verliezen lukt het dit zelf te verwerken.’
In het artikel in Volkskrant Magazine drie interviews. Verhalen van jonge ‘wezen’. Heftige verhalen. Van wie je, al lezend, bij een van de ‘wezen’ ontdekt dat ze helemaal geen wees is (hoe onzorgvuldig kun je zijn?). Wat overigens niet wegneemt dat het verhaal van deze ‘wees’ ook een heftig verhaal is. Maar: als één van je ouders nog leeft, ook al woont die ouder in het buitenland, dan ben je geen wees. Dan ben je een zogeheten ‘halfwees’. Dan ben je iemand die jong een ouder is verloren door overlijden. En dan ben je dus, volgens wetenschappelijk onderzoek, in staat dat verlies (in je jeugd) te verwerken.

Waar komt toch die aanname vandaan?

Steeds opnieuw de verbazing bij Verlaat Verdriet-ers die ik ontmoet in mijn Verlaat Verdriet-werk. In mijn workshops. Met name bij Verlaat Verdriet-ers die zelf werkzaam zijn als wetenschapper. Als onderzoeker. Docent. Als psycholoog. Als orthopedagoog.
Waar komt toch die aanname vandaan?
Over welke onderzoeken gaat dat?
Wie heeft die onderzoeken gedaan?
Waar?

Hoe is het mogelijk dat kennelijk nooit en nergens een wetenschapper zich afvraagt: ‘Doen wij het wel goed?’ ‘Klopt het eigenlijk wel wat wij doen?’
‘Bevragen we ooit volwassenen die in hun jeugd een ouder hebben verloren door overlijden?’
‘Op welke aannames baseren we onze onderzoeken eigenlijk?’
‘Waar en hoe vinden we de mensen die we zouden kunnen ondervragen?’
‘Wat willen we dan weten?’ ‘Welke vragen zijn dan relevant?’

Ongestelde vragen

‘Of kinderen die een ouder verliezen daar later nog last van kunnen hebben is een onbeantwoorde vraag.’ las ik een aantal jaren geleden in een artikel van de hand van Mariken Spuij bij de presentatie van haar proefschrift in boekvorm.
Bij wetenschappers: ja, kennelijk.
Maar zou het kunnen zijn dat die stelling meer te maken heeft met ongestelde vragen dan met onbeantwoorde vragen?
Wij: volwassen ‘ervaringsdeskundigen’ hebben namelijk een heleboel antwoorden als de juiste vragen worden gesteld.

Lees meer

  • Drie jonge wezen vertellen hun verhaal 
  • Kernthema’s en kenmerken 
  • Zelftests

Onderzoeken die Mariken Spuij recent aan mij heeft doorgegeven

‘Er wordt geluisterd en er is recent mooi onderzoek gedaan (retrospectief dat wel…). Waarbij ik opmerk dat er tegenwoordig grote cohorten kinderen gevolgd worden (niet specifiek gericht op verlies) dus wellicht kunnen we over 20,30,50 etc jaar veel beter dingen zeggen. Het zal echter altijd genuanceerd zijn en blijven. De mens en zijn context zijn immers complex.’

‘Ik wijs je graag op recente publicaties. Stapje voor stapje komt er meer data. Maar nogmaals retrospectief… en niet prospectief…’

  • https://onlinelibrary.wileycom/doi/epdf/10.1002/smi.3322?domain=p2p_domain&token=QDZKSWAZCSQMDUFFEKNR
  • https://www.bereavementjournal.org/index.php/bcj/article/view/14/1091
  • https://acamh.onlinelibrary.wiley.com/doi/epdf/10.1111/jcpp.12560

Je vroeg naar de bronnen waar de journaliste zich op baseert. Zij baseert zich echter op iets anders van Bonnano. Ik heb het even voor je nagevraagd.

https://www.researchgate.net/publication/5607614_The_Human_Capacity_to_Thrive_in_the_Face_of_Potential_Trauma

Mijn dank aan Mariken Spuij!

Rouw bij kinderen en jongeren 

Bericht navigatie

Vorige Vorige
Drie jonge wezen vertellen in Volkskrant Magazine
VolgendeDoorgaan
‘Oma, wat is er toch met je gebeurd?’

Recent:

  • Een dag met een hele dikke gouden rand

    DoorTitia Liese 10 mei 202610 mei 2026

    ‘Titia, wil je voor ons een lezing komen houden in Winschoten?’ Ons is Stichting TrOost Groningen. Stichting TrOost Groningen biedt ondersteuning, informatie en herdenkingsmogelijkheden bij verlies en…

  • Een nieuw jasje voor een vertrouwd thuis

    DoorRonald Schouw 27 april 20266 mei 2026

    Al een tijdje geleden kondigde we aan dat het eraan zat te komen — de oude Verlaat Verdriet-site in een nieuwe vorm, met eigentijdse mogelijkheden. De rook…

  • Een middag over jong ouderverlies in Winschoten met Titia Liese

    DoorTitia Liese 25 april 20265 mei 2026

    Op zaterdag 9 mei organiseert TrOost Groningen een middag over jong ouderverlies in Winschoten. Deze middag staat in het teken van herkenning en erkenning van het verlies…

  • Camino del Amor: een middag over pelgrimage

    DoorTitia Liese 24 april 202628 april 2026

    Een middag over pelgrimage: vroeg ouderverlies en de weg van liefde Inleiding door Titia Liese – Ervaringsdeskundige Verlaat Verdriet Titia Liese opent de middag als ervaringsdeskundige op…

  • Waar rook is, is vuur

    DoorTitia Liese 24 april 202626 april 2026

    Waar rook is, is vuur. Al een tijdje geleden kondigde ik aan dat het er aan zat te komen – de oude Verlaat Verdriet-site in een nieuwe…

Facebook Instagram YouTube LinkedIn

Alle rechten voorbehouden, tenzij anders vermeld. Bureau Funale  © 2026

Scroll naar boven
  • Home
    • Nieuws berichten
    • Pinacotheek
    • Agenda
    • Inschrijfformulier activiteiten
  • Verlaat Verdriet
    • Dubbel Ouderverlies
    • Kernthema’s en kenmerken
    • Je gezin van herkomst
      • Verliezen en transities
      • BOS-patronen
      • De paradox van verlies en winst
    • Verlies en verdriet
      • Trauma en ruptuur
      • Ruptuur
      • Momentum
    • Tijdsfactoren
      • Lineaire en circulaire tijd
      • Het cascade-effect
      • CrossTime
    • Omgevingsfactoren
      • Relaties
      • Onderwijs en werk
  • Verlate rouw
    • Gevoel en verstand
    • Bewust worden
      • De zeven haltes van bewust worden
      • Rituelen bij Verlaat Verdriet
    • Resultaat
  • Doen
    • Hulp
      • Basisworkshop Verlaat Verdriet
      • Basisworkshop Dubbel Ouderverlies
      • De kunst van het helen
      • (Auto)-biografisch werk
      • Individueel
      • Inschrijfformulier activiteiten
    • Zelfhulp
      • Zelftest
      • Leeswerk
      • Lijfwerk
      • Schrijfwerk
      • Herinneringsboeken
    • Kijken
    • Rouw kent geen tijd
    • Presentatie teruggaan om verder te kunnen
  • Boeken bestellen
    • Gat in je ziel
    • Gids voor Verlaat Verdriet
    • Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek
    • Herinneringsboeken
    • Handreikingen
    • Teruggaan om verder te kunnen
  • Contact
    • Inschrijfformulier activiteiten
    • Adres en route
    • Over Titia Liese
Zoeken