Symbolische verwerking van loyaliteit zonder intimiteit
Casa Matilda
Het moet een huis worden voor levensverhalen, en het moet Casa Matilda heten. Matilda. De naam van de beroemde grootgravin van Toscane. Vorstin. Beschermster. Politica. Diplomate. Hoogontwikkeld. Autonoom. Legerleidster. Hervormster. Spiritueel gedreven. Geboren in 1046 in Mantua of Lucca. Overleden in Bondeno di Roncore in 1115. Zes jaar toen ze haar vader verloor door moord.
Dochter van Beatrix van Lotharingen. Geboren rond 1016. Geboorteplaats onduidelijk. Overleden 1076 in Pisa. Elf jaar toen ze haar vader verloor, vijftien jaar toen ze ook haar moeder verloor. Vorstin. Bestuurster. Politiek stratege. Beschermster. Hervormster.
Loyaliteit zonder intimiteit
De twee vorstinnen, moeder en dochter – beiden jong hun ouder(s) verloren – onderhielden een complexe relatie. Enerzijds als gevolg van hun ervaringen symbiotisch, anderzijds diep gebroken. Loyaliteit zonder intimiteit.
Door haar moeder gedwongen moest Matilda een huwelijk aangaan met haar stiefbroer Godfried van Lotharingen, zoon van de tweede echtgenoot van haar moeder. Matilda wilde dit huwelijk niet. Weigerde, maar haar moeder zette door. Volgens kerkelijk recht een incestueus huwelijk. De kerk verbood ‘consumering’ van het huwelijk. Desalniettemin kreeg Matilda een dochter die vervolgens kort na haar geboorte overleed. In 1076, na de moord op haar echtgenoot verliet Matilda Lotharingen om terug te keren naar Toscane. Na het overlijden van haar moeder, eveneens in 1076, nam ze de macht over van haar moeder om uit te groeien tot een legendarisch historische vorstin met grote invloed op de ontstaansgeschiedenis van modern Europa.
Postume afrekening
De stoffelijke resten van Beatrix werden bijgezet in de Dom van Pisa. Om – jaren later – opnieuw bijgezet te worden in een door Matilda gekozen sarcofaag met de verbeelding in relief van de Phaedra-tragedie. De Griekse tragedie over een verboden, incestueuze relatie tussen een vrouw (Phaedra) en haar stiefzoon. Over dwang. Verraad. Schuld.
Complexe relaties tussen dochters en moeders
Met grote regelmaat hoor ik in mijn Verlaat Verdriet-werk over complexe tot zeer complexe relaties tussen dochters en moeder na het overlijden van de vader c.q. echtgenoot. De relatie tussen Matilda en haar moeder kende vele lagen van complexiteit. Ze heeft wel een heel bijzondere manier gekozen om haar pijn, woede, frustratie en verdriet te verwerken.
Lezen
Zien
Rouw kent geen tijd: Verbinding verbroken

