• | | |

    Hoe ga ik om met mijn partner?

    DoorTitia Liese

    Hoe ga ik om met mijn partner?

    Veelgestelde vragen over Verlaat Verdriet en verlate rouw, en antwoorden

    Over Verlaat Verdriet en verlate rouw valt veel te zeggen en te schrijven en er valt nog veel meer over te vragen.
    Een aantal van de veelgestelde vragen – en antwoorden! – vind je de komende tijd in de blogs van Titia.

    Vraag

    Hoe ga ik om met mijn partner?

    Antwoord

    Je partner

    Als je een verlaat rouwproces doormaakt zullen er periodes zijn waarin je niet al te stevig in je schoenen staat. Je bent waarschijnlijk erg op jezelf gericht en je zorgt niet, op de gebruikelijke manier, voor de mensen in je omgeving. Het kan niet anders, dan dat je partner daarmee geconfronteerd wordt.

    Begrip

    Misschien is het voor haar/hem moeilijk te begrijpen waarom dit proces voor jou zo belangrijk is. Of hij/zij begrijpt niet steeds waar al dat verdriet en al die pijn voor nodig zijn en vraagt je partner zich af waarom je jezelf zo kwelt. Het ging toch goed met je en in ieder geval veel beter dan het nu met je lijkt te gaan?

    Veranderingen

    Naar alle waarschijnlijkheid zullen er veranderingen optreden in de patronen die je hebt ontwikkeld om te overleven. Dat zal zeker het geval zijn, als het je doel is om die veranderingen in gang te zetten.
    Je past je dan niet meer vanzelfsprekend aan de wensen van je omgeving aan, staat niet meer altijd klaar om anderen te helpen.
    En je weet veel beter wat je zelf wilt. Je geeft je grenzen aan en je hebt geleerd om beter voor jezelf op te komen.

    Delen met ervaringsgenoten

    Mensen in je omgeving, en zeker je partner, zullen dat in het begin niet altijd als veranderingen ten goede ervaren, en ze zullen je dat naar alle waarschijnlijkheid laten merken.
    Wend je tot ervaringsgenoten als je wilt delen over deze veranderingen in je leven. Ook zij worden op dit gebied met vergelijkbare ervaringen geconfronteerd.

    Tips voor mensen in je omgeving

    Blijf in contact met je partner en nodig haar/hem vooral ook uit de Tips voor mensen in je omgeving in dit (Ver)Werkboek te lezen.

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek

    Lees meer over Verlaat Verdriet en Veelgestelde vragen over Verlaat Verdriet en verlate rouw in het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek, geschreven en samengesteld door Titia Liese.

    Bestellen

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek

     

  • | |

    Je vader verliezen voor je geboorte

    DoorTitia Liese

    Je vader verliezen voor je geboorte.
    Zo heel veel kinderen overkomt het niet. Maar het gebeurt.

    Foto

    De foto die op de schoorsteenmantel staat. De vader over wie niet meer gesproken wordt. De man wiens aanwezigheid ooit alleen nog in een foto zichtbaar is.
    En in jou. En in je zussen.

    Vader

    Je vader overleed in 1943, na te zijn opgepakt door de Duitsers.

    Een leven is voorbij gegaan.
    Een vader die je niet bewust hebt gemist. Jouw vader.
    Je hebt het goed gedaan in je leven. Materieel ontbrak het je aan niets. Je werk is een grote liefde van je geweest.
    En je vader. Ach ja, je vader……..
    Er zijn toch ergere dingen in het leven.

    Tot je met pensioen gaat.
    Of eigenlijk: als je kleinzoons hebt gekregen.
    Je realiseert je ineens: mijn kleinkinderen zullen nooit weten wie hun overgrootvader was. Wat hij deed. Hoe het komt dat je oma haar vader niet heeft gekend.

    Reconstructie van een vader

    Dit overkwam mijn nicht Mart Benders.
    Ze ging met pensioen na een werkzaam leven in de muziek.
    Kreeg twee kleinzoons.
    Realiseerde zich: mijn kleinzoons zullen nooit weten wie hun overgrootvader was.

    Ze ging op zoek naar haar vader.
    Werd uitgenodigd door een uitgever om haar zoektocht in boekvorm uit te geven.
    Haar zoektocht ging door. Ze bracht haar zoektocht onder in een werkbaar manuscript.

    Leraar in oorlogstijd

    Gisteren vond de presentatie plaats van haar boek: Leraar in oorlogstijd.
    Subtitel van het boek: Reconstructie van een vader.
    Een bijzonder moment om bij aanwezig te zijn.
    Vooral toen Mart het filmpje toonde dat ze een aantal jaren geleden kreeg van een oud-leerling van haar vader. Een filmpje uit 1941. Met bewegende beelden van haar vader.

    Het is altijd de moeite waard om op zoek te gaan naar je vroeg overleden ouder.
    Ook al heb je hem, zoals Mart, niet gekend omdat hij overleed voor je geboorte.

    https://www.bruna.nl/boeken/leraar-in-verzet-9789045219721

  • |

    Hoe verander ik de patronen die ik in de loop van de jaren heb ontwikkeld?

    DoorTitia Liese

    Hoe verander ik de patronen die ik in de loop van de jaren heb ontwikkeld?

    Veelgestelde vragen over Verlaat Verdriet en verlate rouw, en antwoorden

    Over Verlaat Verdriet en verlate rouw valt veel te zeggen en te schrijven en er valt nog veel meer over te vragen.
    Een aantal van de veelgestelde vragen – en antwoorden! – vind je de komende tijd in de blogs van Titia.

    Vraag

    Hoe verander ik de patronen die ik in de loop van de jaren heb ontwikkeld?

    Antwoord

    Veranderingsproces

    Het veranderen van patronen, die je jezelf in de loop van lange jaren hebt aangeleerd, is een veranderingsproces dat vóór alles tijd, aandacht, geduld en liefde nodig heeft. De oude patronen die je hebt ontwikkeld zijn gebaseerd op gevoelens die je probeerde te vermijden, namelijk angst, pijn, boosheid, verdriet en eenzaamheid.

    Erkennen

    Als je deze patronen wilt gaan veranderen, zul je als eerste stap je verlaat verdriet moeten erkennen. Je zult dan pijn, boosheid, angst, verdriet en gevoelens van eenzaamheid tegenkomen. Wees daarop voorbereid en zoek hulp als je voelt dat je die nodig hebt.

    Belangrijke stap

    Hulp vragen is namelijk geen teken van zwakte en ook geen teken dat je faalt. Integendeel: bij verlaat verdriet betekent hulp kunnen vragen op het moment dat je het nodig hebt – en niet als het eigenlijk al te laat is – dat je een belangrijke stap in je verlate rouwproces hebt gezet.

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek

    Lees meer over Verlaat Verdriet en Veelgestelde vragen over Verlaat Verdriet en verlate rouw in het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek, geschreven en samengesteld door Titia Liese.

    Bestellen

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek

  • Wat zijn complicerende factoren bij Verlaat Verdriet?

    DoorTitia Liese

    Veelgestelde vragen over Verlaat Verdriet en verlate rouw, en antwoorden

    Over Verlaat Verdriet en verlate rouw valt veel te zeggen en te schrijven en er valt nog veel meer over te vragen.
    Een aantal van de veelgestelde vragen – en antwoorden! – vind je de komende tijd in de blogs van Titia.

    Vraag

    Wat zijn complicerende factoren bij Verlaat Verdriet?

    Antwoord

    Ingrijpende gebeurtenis

    Het verlies van een ouder is voor een kind een ingrijpende gebeurtenis die, ook als zich geen extra complicaties voor (lijken) te doen, de volle aandacht van alle betrokkenen nodig heeft. Niet alleen op het moment van overlijden, maar ook later.

    Complicaties

    Bij veel mensen bracht het verlies van de ouder echter wel complicaties met zich mee, die stuk voor stuk gerichte aandacht nodig hebben.

    Voorbeelden

    Voorbeelden daarvan zijn: het kind was te jong om eigen herinneringen aan de ouder te kunnen hebben. Het kan dan extra moeilijk zijn zich (weer) verbonden te kunnen voelen met de ouder.
    Of het kind was op dat moment in de puberteit en had een negatief geladen relatie met de ouder.
    Ook de wijze waarop de ouder stierf kan extra complicaties geven. Bijvoorbeeld als de ouder stierf als gevolg van een auto-ongeval. De praktijk leert dat niet alleen het plotselinge, agressieve karakter, van een verkeersongeval maar ook de beelden die zich in de persoon gevormd hebben, grote invloed kunnen hebben op de verwerking.

    Voorbeelden van Extra complicaties

    Ook als er sprake is van opzettelijk geweld veroorzaakt het verlies meestal extra complicaties.
    Voorbeelden daarvan zijn: als het kind de ouder na zelfdoding heeft gevonden. Of als de ouder vermoord is. In het geval van moord bestaat de mogelijkheid dat de moeder de vader heeft vermoord, of de vader de moeder. In een aantal gevallen bracht de ouder na de moord ook zichzelf om.
    Verlies van een ouder als gevolg van oorlogshandelingen brengt minimaal als extra complicatie met zich mee, dat niet alleen de infrastructuur van het gezin zwaar werd aangetast, maar dat alle veiligheid om het kind heen verwoest was.

    Andere factoren

    Ook voorafgaand aan het overlijden kunnen zich factoren hebben voorgedaan, die de verdere levensloop mee vorm hebben gegeven. Bijvoorbeeld als er sprake was van incest, de relatie met de overleden ouder slecht was, de relatie met de overgebleven ouder onder spanning stond of als de ouders gescheiden waren.

    Persoonlijke ervaringen

    Het antwoord op de vraag of factoren ook werkelijk complicerend zijn geweest, is vooral in persoonlijke ervaringen gelegen. Er kunnen factoren zijn die jij als extra complicerend hebt ervaren, maar die hier niet genoemd zijn. Het ontbreken van deze factoren betekent niet, dat jouw ervaring niet zou kloppen. Het betekent uitsluitend dat deze factoren op deze plaats ontbreken.

    Goed voor jezelf zorgen

    Tijdens je proces is het belangrijk dat je in goede conditie bent. Zorg daarom, in alle opzichten, steeds goed voor jezelf en wees bedacht op complicerende factoren als die zich bij jou hebben voorgedaan.
    Neem deze factoren serieus, maar denk niet te snel dat je het niet goed doet of dat je een hopeloos geval bent.
    Zoek goede (professionele) hulp als je vast loopt, zodat je weer vertrouwen kunt krijgen in een goede afloop. Maar wanhoop niet te snel.

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek

    Lees meer over Verlaat Verdriet en Veelgestelde vragen over Verlaat Verdriet en verlate rouw in het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek, geschreven en samengesteld door Titia Liese.

    Bestellen

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek