Het concept Teruggaan, om verder te kunnen ligt inmiddels bij de uitgeverij. Het oorspronkelijke boek was al enige tijd uitverkocht. Ik wist dat het nodig, en wenselijk, was het boek opnieuw uit te geven. Maar dan wel waar nodig aangepast. Het kostte me meer zweetdruppels, meer tijd en meer discipline dan ik had bedacht.
Naar de uitgeverij
In het afgelopen weekend hebben we het concept van de herziene versie naar de uitgeverij gemaild. (Steef, wederom dank voor jouw onmisbare hulp!). De vormgeefster kan op haar beurt met het boek aan het werk. Een aantal aanpassingen die ik heb aangebracht in de tekst moeten nog even rijpen, alvorens ik echt JA kan zeggen. Op 13 mei a.s. is het overleg gepland met de uitgeefster en de vormgeefster. Daarna kunnen we het startsein geven het boek klaar te maken voor productie.
Na 15 mei 2022
Nog even dus, en het boek is weer beschikbaar. Niet alleen voor Verlaat Verdriet-ers die willen onderzoeken wat het vroege verlies van hun ouder(s) nu nog voor ze betekent, maar voor ieder die meer wil weten over Verlaat Verdriet en de dynamiek van verlate rouw. Nader bericht volgt na 15 mei 2022.
Ken je dat? Je weet dat je iets moet doen. Dat het tijd is om het te doen. Je wilt het. Echt waar. Je wilt het. Maar je doet het niet. Stelt het uit. Iedere dag opnieuw weet je het. En toch doe je het niet.
Teruggaan
Mij overkwam dat in de afgelopen maanden met mijn boek Teruggaan, om verder te kunnen Ik wist allang dat het er aan zat te komen. Mijn boek Teruggaan, om verder te kunnen uitverkocht. Afgelopen winter was het me duidelijk: het is zover. Het is tijd. Het moet. Ik moet ermee aan het werk. Maar hoe? Op welke manier? Elke dag was het er. Maar ik deed het niet. Van alles deed ik, maar niet dat. Ik kwam in weerstand terecht. Deed een stapje. Toch maar niet. Het werd een last voor me. Ik voelde hoe ik dicht slibde. Weerstand kreeg de overhand. Ik trok me terug als het over Teruggaan ging. M’n lijf reageerde. Alles in me vertraagde. Stolde als het ware. Ongenoegen over mezelf groeide. Nog meer weerstand.
Woord na woord
Ik belde m’n uitgever. Na een gesprek met haar werd het wat lichter. Maar nog niet genoeg. Ik belde een bevriende coach. Op de terugweg van het gesprek met haar schoot de stop van de fles. Ineens wist ik wat me te doen stond. Ik moet het bestaande boek helemaal overschrijven. Met de hand. Pen op papier. Woord na woord. Voelen wat ik ooit eerder schreef. Klopt het nog wat ik schreef? Klopt het voor Verlaat Verdriet-ers nog om met dit boek terug te gaan? Om verder te kunnen?
Liefde
Ik kon niet wachten tot ik thuis was. Heb meteen een vers schrijfblok gekocht. Ben aan het werk gegaan. Woord na woord alles opnieuw schrijven. Het werkt! Langzaam, maar zeker voel ik me weer verbonden met het boek. Voel ik weer stromen van liefde in me. Liefde voor Verlaat Verdriet. Voor Verlaat Verdriet-ers. Voor mijn werk. Mijn boek. Voor teruggaan. Om verder te kunnen. Ik ervaar het weer zelf. In m’n lijf. M’n hoofd. In m’n hele zijn. Doen helpt!
De mitsukoshi troostbaby company van Auke Hulst. Ik ben er aan begonnen. Al gauw kom ik de zin tegen ‘De Sisyphusarbeid * van zijn’. Die zin raakt me. Meteen. Tot in de haarvaten van mijn zijn herkent de Verlaat Verdriet-er in mij dat. Voel ik het. Heb ik het ervaren. De Sisyphusarbeid van zijn.
Inmiddels ben ik ongeveer halverwege. Het boek De mitsukoshi troostbaby company bestaat uit drie delen, waarin in alle drie delen dezelfde hoofdpersoon zijn thema’s behandelt vanuit verschillende invalshoeken.
Het vroege verlies van zijn vader – de hoofdpersoon was acht jaar toen hij zijn vader verloor.
Zijn ingewikkelde partnerrelatie met de vrouw die – ongewenst – zwanger wordt van hem. De vrouw die – voor hem ongewenst – kiest voor (een late) abortus, en daarmee hem zijn vaderschap ontneemt. Kind zonder vader, vader zonder kind. De aankoop van de troostbaby door de hoofdpersoon. De troostbaby die het grote gat in hem moet vullen.
In de kruipruimte van je bestaan
De laatste tijd zijn er verschillende boeken verschenen van auteurs die jong een ouder verloren. Boeken die raken. Die inzicht geven. Die je doen beseffen dat je niet de enige bent die jong een ouder verloor. En ook niet de enige die als volwassene worstelt met de gevolgen die dat vroege verlies heeft gehad. Geen van de boeken beschrijft voor mijn gevoel zo intens, zo omvattend, zo hopeloos, en zo verlangend naar verandering wat dat onomkeerbare verlies kan doen met een kind. En hoe dit verlies zich kan hebben genesteld in de kruipruimte van je bestaan. Tot ver in je volwassenheid.
De Mitsukoshi Troostbaby Company
De Mitsukoshi Troostbaby Company van Auke Hulst is een ambitieuze mengvorm van memoires, robotverhaal, tijdreisverhaal en alternate history, waarin verlies, schuld en ouderschap centraal staan. Hulst laat in deze aangrijpende roman zowel de kracht als de beperkingen van fictie zien. De culminatie van een oeuvre.
In een nabije toekomst koopt een eenzame sciencefictionschrijver een robotdochter die het verlies van een ongeboren kind moet goedmaken. Ondertussen werkt hij aan een roman waarin zijn alter ego terugkeert in de tijd met het doel de loop van de geschiedenis zo te veranderen dat zijn ongeboren kind alsnog geboren kan worden – al was het maar in een verhaal. Laten werkelijkheid en fictie zich in handen van een schrijver wel dwingen?
In de afgelopen jaren heeft een aantal Verlaat Verdriet-ers zich – op verschillende manieren – uitgesproken over de gevolgen van het vroege verlies van hun ouder(s). En over de gevolgen die dat vroege verlies voor hun verdere leven heeft gehad.
16 x ver(t)rouwen
16 x ver(t)rouwen is het Verlaat Verdriet-fotoproject van fotografe Rosa van Ederen in Museum of Humanity in Zaandam.
Rosa schrijft zelf over deze tentoonstelling:
Verdriet
Toen ik 16 jaar was overleed mijn vader aan acute beenmergleukemie. Een heel groot verdriet. En net iets te groot voor iemand van 16 om echt helemaal te bevatten. Dus kwam het verwerken ervan later. Twee jaar geleden heb ik een training gedaan voor mensen die op jonge leeftijd een ouder zijn verloren. Die training heeft mij veel inzichten gegeven over wat dit verlies met iemand doet. Ik ben Titia Liese en haar platform wp.ronalt.nl/ heel erg dankbaar. Het helpt zo enorm lotgenoten te spreken en herkenning te vinden bij elkaar!
Fotoproject
Uit deze training ontstond het idee om een fotoproject te doen. Ik wilde heel graag terug naar het moment dat ik mijn vader nog had. Toen ik 16 was. Ik wilde weer vaders, en dochters van 16, zien. Hen vastleggen met een activiteit die zij samen ondernemen. Om iets te zien van de band die zij hebben.
Bijzondere momenten
Ik ging op zoek. En vond 16 vaders en hun dochters. Ik was aanwezig bij onofficiële autorijlessen. Ging mee het water in als ze aan het surfen waren. Wandelde met hen door het Noord-Hollandse polderlandschap. Het waren hele bijzondere momenten voor mij. Te zien hoe belangrijk hij voor haar is op die leeftijd. Ik zag hoe hij haar leerde vertrouwen op zichzelf. Hoe zij aan het einde van dat levensjaar al met een been in een meer zelfstandig leven stond.
‘Verrouwen’
16 x vertrouwen, maar ook 16 x verder werken aan mijn verdriet: ‘verrouwen’.
Deze maand en maart 2022 is de tentoonstelling van Rosa nog te zien in Museum of Humanity – Zie Agenda 2021. (de geplande samenkomst van december 2021 heeft in verband met de Coronamaatregelen geen doorgang kunnen vinden. Als het mogelijk is plannen we nog een nieuwe datum voor een samenkomst in Museum of Humanity voor einde maart).
Andere Verlaat Verdriet-ers over verlaat verdriet
Boeken
Elle van Lieshout: Tante EAN: 9789089672315
Elle van Lieshout: Het verhaal van de voorzitter van de diepvriesvereniging
EAN: 9789089673121
Gijs van der Sanden: De dingen die je vergeet. Rouwen voor beginners. EAN: 9789026343056
Lisanne van Sadelhof: Je bent jong en je rouwt wat EAN: 9789493168343
Kira Wuck: Knikkerkoning EAN: 9789463810050
Tatjana Almuli: Ik zal je nooit meer EAN: 9789038809281
Theater
Aaf Brandt Corstius: Welkom in mijn zielige jeugd
Rouw kent geen tijd
Titia Liese, 8 jaar toen ze haar moeder verloor, onderzocht als ervaringsdeskundige in haar jarenlange werk met Verlaat Verdriet-ers de gevolgen van jong ouderverlies op de langere termijn. Haar bevindingen heeft Titia ondergebracht in de theorie die ze heeft ontwikkeld over Verlaat Verdriet en verlate rouw.
YouTube: Rouw kent geen tijd.