Pontremoli. Samen brengen we een bezoekje aan deze kleine middeleeuwse stad. Veertig kilometer van Codiponte. Gelegen aan de rivier de Magra. En aan de pelgrimsroute Via Franciscena, pelgrimsroute van Canterbury naar Rome en verder naar Jeruzalem. (Codiponte ligt aan een zij-arm van de Via Franciscena). Bekend om een bijzonder labyrinth (dat overigens niet gemakkelijk te bezoeken is, heb ik eerder ook al ervaren). En in het bezit van een prachtig, klein, museum met pre-historische stèles (menhirs). Het stroomgebied van de Magra is een van de oudst bewoonde gebieden van Italië.

Stèles

Het museum is klein, maar heel mooi. De stèles zijn vrij klein van stuk. Ik vind ze prachtig. Veruit de meeste beelden hebben menselijke gestaltes. Vrouwen en mannen zijn zonder meer als zodanig herkenbaar. De oudste stèles zijn tenminste 4000 jaar oud. Ze zijn op verschillende plaatsen in de Lunigiana gevonden (waaronder ook in Casola/Codiponte). Ze stammen uit schriftloze tijden. Naar hun betekenis kan alleen gegist worden.

Maan

Veel van de menhirs hebben typerende, maanvormige hoofden. Een bijzonder detail in een streek waar de maan als symbool van grote betekenis is geweest. Je vindt dat bijvoorbeeld terug in de naam van de streek Lunigiana. En in de naam van de stad die later de Romeinse havenstad Luni is geworden.

Borst

We bezoeken het museum.
Voor het eerst valt de stèle me op van de vrouw met één borst. Ik word geraakt door dit beeld. Hoe is die borst verdwenen? ‘Het is haar linker’ realiseer ik me in een flits. Bij mij is het de rechter die ik sinds 2011 niet meer heb. Het raakt me op een heel diep niveau ineens deze associatie te hebben. En dat raakt me vervolgens ook weer. Over het algemeen houdt het verlies van mijn borst mij niet (meer) zo bezig. Nu, op deze plaats en op dit moment doet het zien van dit beeld iets met me.

Symbolen

Wat werken symbolen toch bijzonder als je de tijd en de rust neemt om ze te zien. Ze binnen te laten komen. Er woorden aan te geven. Ze betekenis te geven die er even helemaal mag zijn.