De kerstengel en mijn moeder

De kerstengel en mijn moeder

‘De kerstengel en mijn moeder’ gaat vooral over herinneringen en herinneren.
Uit mijn eigen ervaring – en uit mijn jarenlange praktijk – weet ik hoe ingewikkeld het thema ‘herinneringen’ en ‘herinneren’ voor Verlaat Verdriet-ers kan zijn.
Wat is waar.
Wat is niet waar.
Klopt het wat ik denk.
Klopt wat ik denk met wat ik voel.
Wat heb ik van horen zeggen.
Wat herinner ik mij zelf.

Kerstmis 1957

December 1957. Een paar dagen voor Kerstmis. Op 12 december ben ik 8 jaar geworden.
Mijn moeder is al jaren ernstig ziek. (Hoe ziek? Ik weet het niet. Ik kan me niet herinneren dat het me in woorden is verteld).
Ze leeft nu in de laatste dagen van haar leven (Ik ben me daarvan niet bewust. Wie wel? Wie wil/kan dat onder ogen zien? Mijn beide ouders doen er alles aan het leven voor ons, de kinderen, zoveel mogelijk gewoon door te laten gaan).

Kerstengel

Samen met mijn vader en mijn 3 jaar jongere broertje (Denk ik. Was mijn moeder daar bij?) tuig ik de kerstboom op. We hebben een mooie kerstengel gekregen om in de boom te hangen. Van glas (Natuurlijk, in die tijd). Gekleurd. Met vleugels van ‘glas’.
Ik laat de kerstengel uit mijn handen vallen.
Kapot. Uiteraard. In duizend kleine stukjes.
Ik ben ontroostbaar. Ontroostbaar. Ontroostbaar. (Dat moet zo zijn geweest, gezien het vervolg van het verhaal).

Engel

Iemand, (Mijn vader? Mijn moeder?) lost de ramp op door mij een klein popje uit mijn poppenverzameling te laten halen.
Mijn moeder kleedt dit popje aan (Was ze er toch bij? Waar? In de kamer? In bed?) Jurkje van gaas (Natuurlijk hebben engelen jurken van gaas. Dat wist ik al.)
Luieronderbroekje (Vast de enige engel ooit met een luieronderbroekje, bedenk ik nu).
Een klein blauw kroontje op haar hoofd, geknipt uit een aluminium dop van een karnemelkfles (Dat moet van een karnemelkfles zijn geweest) en vastgeplakt met Velpon (Natuurlijk vastgeplakt met Velpon. Alle belangrijke dingen werden in die tijd vastgeplakt met Velpon.). In de loop van de jaren is dat kroontje van haar hoofd gevallen. De Velpon zit nog op haar kopje.
De vleugels plakt mijn vader aan het ruggetje vast met zegellak (Komt de interessante staaf zegellak weer eens tevoorschijn. Daar moet vuur bij komen om de lak te laten smelten. Deze indrukwekkende handeling vergoedt wel wat van mijn verdriet, naar ik vermoed. Want zegellak: dan is het echt heel belangrijk.).
Vanaf dat moment weet ik het absoluut zeker: engelen zijn meisjes (vanaf drie dagen later heb ik geen moeder meer om me te vertellen dat engelen doorgaans geen meisjes zijn).

Kerstboom

Ik heb de engel in de boom gehangen (Genoeg getroost? Ik weet het niet.). Wat ik wel weet is dat deze engel sinds 1957 een leven lang met mij is meegegaan. Ook al zijn er grote gaten in mijn gevoels-herinneringen aan toen: wat ik in deze kleine engel heb meegenomen is LIEFDE.

Engelengeduld

Hoe moeilijk het thema ‘herinneringen en herinneren’ ook voor jou als Verlaat Verdriet-er kan zijn: de meest waardevolle herinnering aan je overleden ouder ben je zelf.
Zorg dus goed voor deze kostbare herinnering aan je overleden ouder.
Zorg met aandacht.
Zorg met LIEFDE.
Heb ENGELENGEDULD met jezelf.