• | |

    Hartelijk welkom in de wereld van Verlaat Verdriet

    DoorTitia Liese

    Hartelijk welkom in de wereld van Verlaat Verdriet

    Voorwoord van Stephanie Braggaar
    uit Gat in je ziel. Helen door schrijven.

    Hartelijk welkom in de wereld van mensen die jong hun ouder(s) zijn verloren: ‘Verlaat Verdriet’.
    De wereld van bijzondere mensen, die zich soms zo anders voelen dan andere mensen.
    Waar mensen zich zo vaak onbegrepen voelen.
    Waar veel kennis is.
    Hartelijk welkom, treed binnen, open uw ogen en luister.

    Luister aandachtig en zie onze kracht. Luister naar ons verhaal en neem ons serieus.
    Plaats ons niet in hokjes, maar zie wat ons is overkomen.
    Zie ons doorzettingsvermogen en onze creativiteit om in deze wereld te overleven na het op jonge leeftijd verliezen van onze ouder(s).
    Zie hoe wij ons staande hebben gehouden.
    Hoe we abrupt volwassen werden.
    Hoe wij de wereld om ons heen zelf moesten ontdekken, zonder aan de hand mee genomen te worden.

    Zie onze prestatie(s) en geef ons dat compliment, ook al kunnen we dat moeilijk incasseren.
    (Probeer te) Begrijp(en) dat wij moeite hebben om ruimte in te nemen.
    Om hulp te vragen.
    En moeilijk afscheid kunnen nemen.
    We worden – alleen maar – gehinderd door verliesangsten uit het verleden.
    We zijn bang voor verandering door de ervaring van het op jonge leeftijd verliezen van onze ouder(s). Dan is het toch niet zo vreemd dat we abrupt de verbinding kunnen verbreken en een muurtje om ons heen bouwen?

    Zie en luister hoe onze stoere en zelfstandige buitenkant er van binnen uitziet.
    Zie dat wij voortdurend leven met een vals alarm. Dat chronisch waakzaam zijn en je steeds weer aanpassen zo vermoeiend is.
    Dat we door ons steeds weer aan te passen, altijd te geven en altijd te zorgen voor anderen, onze eigen lat steeds hoger zijn gaan leggen.

    Snap dat we alles onder controle proberen te houden. Uit ervaring weten we dat het kan zo afgelopen zijn.
    Help ons onze échte kwaliteiten te ontdekken en zelfvertrouwen terug te winnen.
    Help ons weer vertrouwen te krijgen in de toekomst.
    Onze angsten te overwinnen.
    En weer te genieten van het leven.

    [NB: Tekst Welkom in de wereld van Verlaat Verdriet bewerkt voor het web op 1 november 2018]

    Tips

    Masterclass Helen door schrijven

    Titia Liese en Els Pronk

    Unieke Masterclass ter gelegenheid van het verschijnen van het nieuwe boek van Titia Liese, in samenwerking met Stephanie Braggaar.
    Op 10 november 2018.
    Lees meer

    Gat in je ziel

    Het nieuwste boek van Titia Liese, in samenwerking met Stephanie Braggaar, bestel je hier

  • | | |

    Onveilig en onbeschermd

    DoorTitia Liese

    Onveilig

    Verlaat Verdriet-ers herkennen elkaar vaak in gevoelens van onveiligheid. Als ervaringsgenoten hoef je niet zoveel uit te leggen over je onveilig voelen. Na het overlijden van je ouder voelde je leven niet meer als veilig.
    Soms is dat wel moeilijk uit te leggen aan andere mensen.
    Want wat is onveilig precies?
    Wat is je onveilig voelen?
    Wat was er?
    Wat was er niet waardoor je je niet meer veilig voelde?

    Bedreigend

    Was onveilig ook bedreigend?
    Wat was bedreigend precies?
    Waar gaat het dan om?
    Een stiefouder die je niet aardig vond. Was dat onveilig? Was dat bedreigend?
    Soms is het duidelijk wat bedreigend was. Bijvoorbeeld een agressieve of opdringerige stiefouder is bedreigend. Dan is je leven onveilig geworden.
    Of een ouder die als gevolg van het verlies van haar/zijn partner alcoholist is geworden. Of suïcidaal. Je wist nooit meer waar je aantoe was. Dat is bedreigend. Ook dan is je leven onveilig geworden.
    Maar het schijnbaar ‘gewone’ kinderleven na het verlies van je ouder – hoe leg je uit aan andere mensen dat je je niet meer veilig voelde? Zet je niet andere mensen op het verkeerde been omdat onveilig snel associeert met bedreigend? 

    Onbeschermd

    Gisteren, na een bijzondere terugkomdag, realiseerde ik me plotseling: zou het niet beter zijn te zeggen Ik voelde me niet meer beschermd (of niet meer voldoende beschermd) na het overlijden van mijn ouder.
    Onbeschermd.
    Dat kunnen andere mensen waarschijnlijk beter plaatsen als je zegt dat het niet meer veilig voor je was. Dat je je niet meer veilig voelde. Dat gevoelens van onveiligheid nog altijd een (grote) rol spelen in je leven.
    Dat kunnen andere mensen waarschijnlijk wel begrijpen na het onomkeerbare verlies van een ouder in je jeugd: je voelde je niet meer beschermd. 

  • |

    Aanpassen en uitbarsten

    DoorTitia Liese

    Aanpassen

    Eén van de grote Verlaat Verdriet-thema’s: Aanpassen.
    Een thema dat ook altijd weer aandacht vraagt bij de lezingen.

    We – Verlaat Verdriet-ers – hebben ons, na het verlies van onze ouder, aangepast aan een situatie die voor ons niet meer klopte. Die niet meer was zoals het voor het verlies van onze ouder was. Waarin een plaats was opengevallen die gevuld had moeten zijn.

    Wie ook de plaats mag hebben ingevuld van je overleden ouder (als dat al zou kunnen….): je leven was voorgoed veranderd.
    Je kreeg niet meer de zorg van je overleden ouder die je voor haar/zijn overlijden kreeg.
    Niet meer haar/zijn aandacht.
    Niet meer haar/zijn liefde.
    Niet meer haar/zijn onvoorwaardelijkheid.
    Niet meer haar/zijn cultuur.

    Je leven veranderde.
    Vanaf nu ontbrak je overleden ouder.
    We pasten ons aan.Zo goed en zo kwaad als dat ging.
    Aan een situatie die niet meer optimaal was voor onze ontwikkeling.

    We zijn dat blijven doen.
    Een leven lang.
    Aanpassen.

    Uitbarsten

    Je kent dat vast wel – dat eindeloze, schijnbaar moeiteloze, aanpassen.
    Altijd maar weer.
    Je hele leven lang.
    Terwijl van binnen eigenlijk de boosheid om dat aanpassen zich opstapelt.
    En opstapelt.
    Tot het, meestal op een totaal onverwacht moment, tot een uitbarsting komt.
    Een uitbarsting die niet in verhouding staat tot de aanleiding.

    Boemerang

    Een uitbarsting die als een boemerang bij je terugkomt.
    Elke keer weer.

    Tot je je ervan bewust wordt wat er eigenlijk aan de hand is.
    Dan kun je het thema ‘Aanpassen’ aanpakken.
    Met veranderkracht.
    Succesvol.

  • | |

    De overeenkomsten centraal zetten

    DoorTitia Liese

    In mijn praktijk ben ik gewend te werken vanuit – en met – de overeenkomsten tussen de Verlaat Verdriet-ers met wie ik werk. De overeenkomsten staan dus altijd centraal.

    Ieder op z’n eigen manier

    Je hoort het tegenwoordig vaak als het gaat om rouwen: ieder op z’n eigen manier. Na het dwangmatige fasen-denken is dat zeker een opluchting. Maar: zoals elk voordeel heeft ook dit voordeel z’n nadeel. Op je eigen manier betekent ook de verschillen benadrukken. De verschillen benadrukken betekent meestal verwijdering tussen personen. Je legt de nadruk op wat anders is, niet op de herkenning van de overeenkomsten.

    Overeenkomsten

    In mijn Verlaat Verdriet-werk ben ik met name altijd gefascineerd geweest door de overeenkomsten tussen de vele Verlaat Verdriet-ers met wie ik heb gewerkt. Ongeacht de leeftijd nu, de leeftijd van het verlies, man- of vrouwzijn, karakter, land van herkomst. Altijd weer hoor ik dezelfde thema’s.

    Verlaat Verdriet-thema’s

    Hoe kan dat? heb ik me vaak afgevraagd.
    Hoe kan het dat mensen die hun vader verloren voor hun geboorte, die een ouder verloren toen ze 2 waren, 5, 8, 10, 13, 15, 19, en alle leeftijden daartussen, toch altijd dezelfde thema’s noemen. Ook al zijn er nog zoveel verschillen in hun levensverhalen, als het gaat om de gevolgen van het vroege verlies van hun ouder(s) komen altijd dezelfde thema’s aan de orde.

    Bevindingen

    Ik hoef niet altijd alles te kunnen verklaren. Ik hoef niet altijd te weten hoe en waarom precies. Ik ben geen wetenschapper. Ik hoef mijn bevindingen niet te bewijzen. Wat ik zie en wat ik hoor hoef ik niet onder te brengen in statistieken.
    Ik kan mijn bevindingen voorleggen aan de Verlaat Verdriet-ers met wie ik werk.
    Ik kan ze vragen: hoe zit dat bij jou?
    Wat heb jij ervaren?
    Wat heb jij meegemaakt?
    Ik kan mijn kennis van jaren met ze delen.

    Werken met de overeenkomsten

    Werken met de overeenkomsten.
    Veiligheid.
    Ruimte voor verandering.
    Bemoediging.
    Delen en leren van elkaar.
    Dat is de kracht van mijn Verlaat Verdriet-werk.
    De overeenkomsten centraal zetten.