• | | |

    Het wonder: J.M.A. Biesheuvel

    Vader, je bent nu dood, maar deze geschiedenis herinner je je nog wel: Het was een wonderschone dag toen jij en ik op stap; op vakantie gingen.’

    Het wonder

    Ik lees in Zonnegloren (geschenk van de boekhandel/CPNB in het kader van Zomerlezen) het korte verhaal van Maarten Biesheuvel: Het wonder. Bij het lezen van de eerste regels van dit korte verhaal gaan mijn gedachten meteen naar Verlaat Verdriet-ers die in hun jeugd hun vader verloren. Hoe graag was je niet, net als Maarten Biesheuvel, op je 14e samen met je vader op vakantie gegaan!

    Maar vooral denk ik aan de Verlaat Verdriet-ers die hun vader verloren voor hun geboorte. Of heel kort na hun geboorte. Regelmatig komen er Verlaat Verdriet-ers naar mijn Verlaat Verdriet-workshops die hun vader niet, of nauwelijks, hebben gekend. Hun vader overleed al voor hun geboorte. Of hij overleed kort na hun geboorte. In een tijd waarin ze niet, of nauwelijks, talig waren. Voor hen waren er geen woorden voor de afwezigheid van hun vader. En meestal ook geen beelden. Op mijn vraag: ‘Hoe noemde jij je vader?’ hebben ze geen direct antwoord.

    Woorden

    Hun leven ging na het overlijden van hun vader gewoon door. Zo was hun leven. Zonder vader. Hun leven. Gewoon. Tot er iets begint te knagen.
    Wat is missen, als je missen niet kunt definiëren? Als je een gevoel van leegte ervaart in je leven? Van gemis? Van verlangen? Je voelt iets, maar je kunt er geen woorden aan geven. En dan, ineens, geeft iemand woorden aan wat jij geen woorden kunt geven. In een simpele zin als: ‘Vader, je bent nu dood, maar deze geschiedenis herinner je je nog wel: Het was een wonderschone dag toen jij en ik op stap; op vakantie gingen.’  Ineens weet je: dit heb ik nooit gehad. Dit zegt iets over het gemis dat ik altijd in me voel. De leegte. Het verlangen.

  • |

    Dag vader, op Vaderdag

    Dag vader

    Fietsend, en denkend aan wat ik allemaal nog kan schrijven over Verlaat Verdriet (veel) rijd ik door de polder. En bedenk dat het vandaag Vaderdag is. Er schiet me een foto te binnen van mijn vader met mij op zijn schouders, die ik onlangs tegen kwam. Als ik naar deze foto kijk zie ik een grote, sterke, trotse en gelukkige vader met dochter die nog niet helemaal zeker weet of ze wel safe zit daarboven. Maar: ze geeft hem het voordeel van de twijfel.
    Mijn vader was de fotograaf thuis. Dit is één van de heel weinige foto’s die door mijn moeder gemaakt zullen zijn.
    Niemand van ons drieën die ook nog maar enig besef kon hebben van wat ons boven het hoofd hing. Mijn moeder niet. Mijn vader niet. Ik niet.

    Verloren

    Mijn vader en moeder waren al lang getrouwd toen ik, oudste van twee, werd geboren. Een goed, stabiel en harmonieus huwelijk, waarin we meer dan welkom waren. Als ik net acht jaar ben overlijdt mijn moeder. Ruim twee jaar is ze ziek geweest en hebben ze (we zou ik moeten/willen zeggen, maar dat lukt me niet) geleefd tussen hoop en vrees. Tot mijn moeder overleed.
    Maar. Ik verloor niet alleen mijn moeder. Ik verloor ook mijn grote sterke trotse pappie. Mijn pappie die altijd alles (aan)kon. Die altijd alles kon repareren.

    Praten

    Met mijn vader heb ik nooit meer kunnen praten over mijn moeder. Hij overleed lang voordat ik met mijn Verlaat Verdriet-werk begon. Nu weet ik hoe goed het ons beiden gedaan zou hebben als we dat nog wel hadden kunnen doen.

    Mogelijk bevind jij je in een vergelijkbare situatie. Je zou met je overgebleven ouder willen praten over je overleden ouder, maar je durft het niet. Uit ervaring kan ik je zeggen: probeer er alles aan te doen wat je maar enigszins mogelijk is. Er komt een moment waarop het niet meer kan. Nooit meer. 

    Vaderdag

    Het is vaderdag vandaag.
    Vader dag.
    Dag grote sterke trotse gelukkige pappie.
    Dag vader.  

    Gat in je ziel

    Dag Vader, op vaderdag is een eerder verschenen blog van Titia Liese onder de titel Dag vader

    Gat in je ziel.
    Ruim 80 blog’s van Titia Liese over Verlaat Verdriet en verlate rouw.

  • | |

    De dag dat ik mijn vader en mijn moeder begroef

    Bij het boek dat ik vorige week kocht in de boekhandel (Geen tijd verliezen) kreeg ik het kleine boekje Zonnegloren cadeau. Een kleine bundel korte verhalen, samengesteld door Matthijs van Nieuwkerk.

    Herbegraven en cremeren

    In de trein, op weg naar Terschelling, sla ik het boekje open. In de Inhoud valt mijn oog meteen op het korte verhaal van Heleen van Royen De dag dat ik mijn vader en mijn moeder begroef. Herbegraven en cremeren zijn thema’s die nogal eens spelen bij Verlaat Verdriet-ers (lees ook: Herbegraven en cremeren, blz 108 in Gat in je ziel). Daarom deel ik een fragment uit het korte verhaal van Heleen van Royen graag met je. Het cadeau-boekje is vast nog voorradig in de boekhandel.

    ……….Ik strek mijn hand uit naar de bekleding en raak die aan. En dan gebeurt het: het universum scheurt open en ik word in een wormgat gezogen. Van het ene op het andere moment ben ik weer dertien jaar. Het is 1978. Mijn vader is dood. Ik breek. Ik begin te jammeren en onbedaarlijk te huilen. We hebben nooit afscheid van elkaar genomen, want hij vertrok als een dief in de nacht en was daarna bijna een week vermist. Nu is hij hier. Dichter bij hem ben ik in geen veertig jaar geweest……  

    Zonnegloren

    Zomerlezen 2022

  • | |

    Roeien met de laatste riemen: Lieuwe van Gogh

    Interview met Lieuwe van Gogh in Volkskrant Magazine van 28 mei 2022

    Lieuwe van Gogh, de zoon van de vermoorde cineast Theo en verre nazaat van Vincent van Gogh, is 30. Na vele zoekende jaren wil hij nu alles op alles zetten om door te breken met zijn schilderkunst. ‘Mijn laatste troefkaart om enigszins succesvol te worden.’

    ……….. ‘Zijn er ook dingen die je aan je vader doen denken waardoor je hem heel erg mist?’ 
    ‘Ik heb het iets van twee tot drie keer per jaar dat het me echt opbreekt. Het slaan van gaten in de muur is voorbij, maar dan moet ik echt janken. Ik keek bijvoorbeeld graag naar de film Platvoet en zijn vriendjes en dan lag ik altijd op zijn buik. Zodra ik het nummer If we hold on together van Diana Ross hoor, dat in de film zit, gaat de sluis open en zit ik alleen maar te huilen. Fuck, de buik van hem was zo zacht man’….

    Lees meer

    Lieuwe van Gogh