• | |

    Tips voor mensen in je omgeving: Herinneringen

    DoorTitia Liese

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek: Tips voor mensen in je omgeving

    In de komende weken deel ik Tips voor mensen in je omgeving uit het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek met je.

    Herinneringen

    Mensen die jong een ouder hebben verloren hebben, naarmate ze jonger waren, vaak nauwelijks eigen herinneringen aan de overleden ouder. De herinneringen die ze nog hebben zijn dan de enige echte, eigen herinneringen.

    Verbinding

    Die herinneringen willen ze voor geen goud kwijt. Want dan wordt voor hun gevoel de verbinding met de ouder voorgoed verbroken.

    Tip:

    Probeer niet de herinnering van iemand ‘bij te stellen’. Ook niet als je om de één of andere reden weet dat de herinnering niet kán kloppen.
    Tenzij je een sterke vertrouwensband hebt met de ander. En nooit zonder je te realiseren wat je mogelijk iemand ongevraagd – en waarschijnlijk onbedoeld – afneemt.

    Eerstvolgende TIP

    Trots, koppig en eigenwijs

    Vorige TIP

    Niet gehoord en gezien gevoeld

    Bestellen

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek

    Boeken bestellen van Titia Liese over Verlaat Verdriet en verlate rouw.

    Delen

    Deel met ervaringsgenoten op het besloten Verlaat Verdriet-forum Ontmoetingsplaats.

  • | |

    Tips voor mensen in je omgeving: Niet gezien en gehoord gevoeld

    DoorTitia Liese

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek: Tips voor mensen in je omgeving

    In de komende weken deel ik Tips voor mensen in je omgeving uit het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek met je.

    Niet gezien en niet gehoord gevoeld

    Veel mensen die als kind een ouder hebben verloren, hebben zich toen niet gezien en niet gehoord gevoeld.
    Mensen die zich toen niet gezien en gehoord hebben gevoeld, zijn waarschijnlijk niet op een voor hen goede manier getroost. Het ontbreken van de juiste troost kan verstrekkende gevolgen hebben voor hun latere leven. Deze mensen vertonen vaak sterk vermijdingsgedrag en ze kunnen moeilijk om hulp vragen.

    Tip

    Je hoeft niet degene te zijn die alsnog troost geeft.
    Vraag of zij/hij een vorm van troost in haar/zijn leven kent. Welke vorm die troost heeft en wat die troost voor haar/hem betekent.
    Stevig vastgehouden worden is een groot verlangen bij veel mensen die als kind een ingrijpend verlies hebben geleden.

    Meer hoef je vaak helemaal niet te doen.
    Je hoeft niets te zeggen. De kwaliteit van jouw aanwezigheid is veel belangrijker dan alles wat je zou kunnen zeggen. Maar vraag voor de zekerheid wel even of je zo dicht bij mag komen.

    Eerstvolgende TIP

    Herinneringen

    Bestellen

    Boeken bestellen van Titia Liese over Verlaat Verdriet en verlate rouw.

    Delen

    Deel met ervaringsgenoten op het besloten Verlaat Verdriet-forum Ontmoetingsplaats.

  • |

    Hoe ga ik om met andere mensen?

    DoorTitia Liese

    Veelgestelde vragen over Verlaat Verdriet en verlate rouw, en antwoorden.

    Over Verlaat Verdriet en verlate rouw valt veel te zeggen en te schrijven en er valt nog veel meer over te vragen.
    Een aantal van de veelgestelde vragen – en antwoorden! – vind je de komende tijd in de blogs van Titia.

    Vraag

    Hoe ga ik om met andere mensen?

    Antwoord

    Schaamte

    Soms is het o zo moeilijk om mensen in je omgeving, bijvoorbeeld gezinsleden, vrienden of collega’s, te vertellen over het vroege verlies van je ouder.
    Nog moeilijker kan het voor je zijn om te vertellen wat dat verlies op dit moment van je leven met je doet. Andere mensen, buitenstaanders, begrijpen het niet, want het verlies heeft toch al zo lang geleden plaatsgevonden.
    Ondertussen voel je je waarschijnlijk erg ongemakkelijk en schaam je je er eigenlijk voor dat dit verdriet nog steeds bij je opspeelt. Je houdt dus maar liever je mond, dan dat je er over vertelt.

    Woorden leren geven aan gevoelens

    Overwin je schroom, ook als je je ellendig voelt. Het is een deel van het verlate rouwwerk dat je te doen hebt om woorden te leren geven aan de gevoelens die je hebt over de vroege dood van je ouder.

    Vertel

    Het helpt je je aarzelingen om erover te praten te overwinnen, als je je realiseert dat je, door er wel over te praten, een meer dan waardevolle bijdrage levert aan het gewoner en meer bespreekbaar maken van Verlaat Verdriet.
    Vertel het daarom wèl.
    Vertel wat het vroege verlies van je ouder met jou en met je leven heeft gedaan.
    Tegen welke gevoelens en patronen je nu, als volwassene, aanloopt.
    Dat je, net als zoveel andere mensen, worstelt met het verlies van je ouder(s), met je Verlaat Verdriet en je verlate rouwproces.

    Bijdrage

    Lever jouw persoonlijke bijdrage aan een bredere erkenning van Verlaat Verdriet. Zodat meer mensen zich begrepen kunnen voelen.
    In plaats van altijd te moeten vechten tegen scepsis, ongeloof, minachting en onbegrip.

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek

    Lees meer over Verlaat Verdriet en Veelgestelde vragen over Verlaat Verdriet en verlate rouw in het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek, geschreven en samengesteld door Titia Liese.

    Bestellen

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek

  • |

    Wat kunnen familieopstellingen me brengen in verband met Verlaat Verdriet?

    DoorTitia Liese

    Veelgestelde vragen over Verlaat Verdriet en verlate rouw, en antwoorden.

    Over Verlaat Verdriet en verlate rouw valt veel te zeggen en te schrijven en er valt nog veel meer over te vragen.
    Een aantal van de veelgestelde vragen – en antwoorden! – vind je de komende tijd in de blogs van Titia.

    Vraag

    Wat kunnen familieopstellingen me brengen in verband met Verlaat Verdriet?

    Antwoord

    Verstoringen

    Als je jong een ouder hebt verloren, kan het helend voor je zijn om weer contact te maken met de oorspronkelijke plek die je in je gezin van herkomst had.
    De kans is namelijk groot dat de plek die je als kind had, als gevolg van het verlies van je ouder, onduidelijk is geworden of zelfs totaal veranderde. Bijvoorbeeld omdat je de rol van je moeder op je moest nemen. Of omdat je ‘de man in huis werd’.
    Dan kreeg je verantwoordelijkheden op je schouders geschoven, die niet bij je kind-zijn pasten.
    Deze ingrijpende veranderingen brachten verstoringen teweeg, die je sindsdien met je mee draagt in alle relaties die je in je verdere leven bent aangegaan.

    Veranderingen

    Als je met deze verstoringen in een familieopstelling aan het werk gaat, creëer je innerlijke ruimte. Daarmee kunnen zich wezenlijke veranderingen voltrekken.
    Als representant raak je in een opstelling altijd aan je eigen thema’s, waardoor een familie opstelling ook voor representanten helend werkt.

    Verlaat Verdriet

    Met name in een familieopstelling waarin verlaat verdriet het gezamenlijke thema is, kunnen zich niet alleen bij jou, maar ook bij de andere aanwezigen diepgaande veranderingen voltrekken. Zowel tijdens de opstelling maar ook in de tijd daarna.

    De kunst van het verbinden

    In de jaartraining De kunst van het verbinden werken we op dag twee ‘Je eigen plaats in het leven’ met werkvormen die verwand zijn aan familieopstellingen.

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek

    Lees meer over Verlaat Verdriet en Veelgestelde vragen over Verlaat Verdriet en verlate rouw in het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek, geschreven en samengesteld door Titia Liese.

    Bestellen

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek