Doorgaan naar inhoud

  • HomeUitvouwen
    • Nieuws berichten
    • Pinacotheek
    • Agenda
    • Inschrijfformulier activiteiten
  • Verlaat VerdrietUitvouwen
    • Dubbel Ouderverlies
    • Kernthema’s en kenmerken
    • Je gezin van herkomstUitvouwen
      • Verliezen en transities
      • BOS-patronen
      • De paradox van verlies en winst
    • Verlies en verdrietUitvouwen
      • Trauma en ruptuur
      • Ruptuur
      • Momentum
    • TijdsfactorenUitvouwen
      • Lineaire en circulaire tijd
      • Het cascade-effect
      • CrossTime
    • OmgevingsfactorenUitvouwen
      • Relaties
      • Onderwijs en werk
  • Verlate rouwUitvouwen
    • Gevoel en verstand
    • Bewust wordenUitvouwen
      • De zeven haltes van bewust worden
      • Rituelen bij Verlaat Verdriet
    • Resultaat
  • DoenUitvouwen
    • HulpUitvouwen
      • Basisworkshop Verlaat Verdriet
      • Basisworkshop Dubbel Ouderverlies
      • De kunst van het helen
      • (Auto)-biografisch werk
      • Individueel
      • Inschrijfformulier activiteiten
    • ZelfhulpUitvouwen
      • Zelftest
      • Leeswerk
      • Lijfwerk
      • Schrijfwerk
      • Herinneringsboeken
    • Kijken
    • Rouw kent geen tijd
    • Presentatie teruggaan om verder te kunnen
  • Boeken bestellenUitvouwen
    • Gat in je ziel
    • Gids voor Verlaat Verdriet
    • Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek
    • Herinneringsboeken
    • Handreikingen
    • Teruggaan om verder te kunnen
  • ContactUitvouwen
    • Inschrijfformulier activiteiten
    • Adres en route
    • Over Titia Liese
Halfwees / Halfwezen / Jong ouderverlies / Nieuws / Verlaat rouwproces / Verlaat Verdriet

Samen de lege plek invullen

DoorTitia Liese 26 december 2022

De wereld in

Dat wat voor mij jaren en jaren heeft gevoeld als ‘mijn kind’ – mijn Verlaat Verdriet-werk – (of liever gezegd: ‘mijn kwetsbare kind’) mag nu de wereld in. Evenveel jaren wilde ik wel, maar kreeg ik het niet voor elkaar. Want: stel je voor dat ‘de buitenwereld’ zou zeggen ‘De kop van je kind staat me niet aan. Hak er maar af.’ Of ‘Je doet alsof je kind benen heeft. Maar het kan niet eens lopen.’ Of: ‘Dat kind heeft geen kloppend hart. Het is helemaal niet levensvatbaar.’

Of: Wetenschappelijk is aangetoond dat dat kind van jou helemaal niet bestaat, behalve in jouw/jullie eigen fantasiewereld.’
‘Je praat mensen een probleem aan.’
‘Wat jij doet is leedconcurrentie.’ (ik verzin dit niet).

Jong ouderverlies

In de loop van deze vele jaren ben ik me desondanks steeds zekerder gaan voelen. De gevolgen van jong ouderverlies door overlijden bestaan. Ze zijn echt. Ik heb het vaak genoeg gehoord van Verlaat Verdriet-ervaringsgenoten: ‘Wat je zegt klopt. Het is zo simpel, eigenlijk.’

Wetenschappelijk onderzoek

Enige tijd geleden vertelde Hanneke (orthopedagoog, je zult haar naam vaker tegenkomen) me over het bestaan van het ACE-onderzoek (Adverse Childhood Experiences). ACE is een groot, internationaal en zeer invloedrijk onderzoek naar traumatiserende jeugdervaringen. ‘Alle mogelijke traumatiserende jeugdervaringen worden in dit onderzoek genoemd’ vertelde Hanneke me. ‘Behalve het verlies van je ouder(s) door overlijden in je kindertijd.’

Aanvankelijk nam ik dit voor kennisgeving aan. Dat er in de wetenschappelijke wereld iets fundamenteel heel erg niet klopt als het gaat om jong ouderverlies door overlijden was me al heel lang duidelijk. Niet voor niets heb ik sinds het begin van mijn Verlaat Verdriet-werk (inmiddels 25 jaar) het gevoel gehad tegen de bierkaai te vechten. Tegen de stroom in te moeten zwemmen als het ging/gaat om de erkenning van de gevolgen van jong ouderverlies op de langere termijn.

Puzzelstukjes

Ineens valt het kwartje. Passen de puzzelstukjes in elkaar. Zelfs nu er meer ruimte komt voor kennisontwikkeling rondom trauma blijft jong ouderverlies door overlijden buiten beschouwing. Het ligt niet aan mij. Ik hoef me niet meer te pijnigen met het eeuwige gevoel dat ik iets niet goed doe. De gevolgen van jong ouderverlies bestaan helemaal niet (behalve bij ons, Verlaat Verdriet-ers dan!). Daar zit de missing link. ACE. Wetenschappelijk aangetoond. Kinderen die jong een ouderverliezen hebben daar geen last van. Later ook niet. (hoe is het in godesnaam mogelijk dat hooggeleerde dames en heren daar hardnekkig in blijven geloven!).

Het goede bericht

Het goede bericht: in de afgelopen maanden heb ik een enorme innerlijke verschuiving ervaren. Zonder precies te kunnen duiden wat er gaande was. Waar dat toe zou leiden. Het kwartje is gevallen. Het is tijd ‘mijn kind’ los te laten. Over te dragen aan jongere Verlaat Verdriet-ers. Samen met andere Verlaat Verdriet-ers mijn werk te verduurzamen.

Dank aan alle Verlaat Verdriet-ers met wie ik in de afgelopen decennia heb morgen werken. Dankzij jullie heeft mijn werk vorm en inhoud kunnen krijgen.
Dank aan de Verlaat Verdriet-ers die nu zijn opgestaan, om samen met mij aan de slag te gaan.
Ik verheug me erop samen de lege plek in te vullen.

Titia Liese en Rouw kent geen tijd

Heb je nog geen kennis gemaakt met Titia Liese en met de theorie Rouw kent geen tijd die zij heeft ontwikkeld?

Rouw kent geen tijd

Bericht navigatie

Vorige Vorige
Vader en dochter: film van Michael Dudok de Wit
VolgendeDoorgaan
Anny Duperey: Mensenkatten

Recent:

  • Een dag met een hele dikke gouden rand

    DoorTitia Liese 10 mei 202610 mei 2026

    ‘Titia, wil je voor ons een lezing komen houden in Winschoten?’ Ons is Stichting TrOost Groningen. Stichting TrOost Groningen biedt ondersteuning, informatie en herdenkingsmogelijkheden bij verlies en…

  • Een nieuw jasje voor een vertrouwd thuis

    DoorRonald Schouw 27 april 20266 mei 2026

    Al een tijdje geleden kondigde we aan dat het eraan zat te komen — de oude Verlaat Verdriet-site in een nieuwe vorm, met eigentijdse mogelijkheden. De rook…

  • Een middag over jong ouderverlies in Winschoten met Titia Liese

    DoorTitia Liese 25 april 20265 mei 2026

    Op zaterdag 9 mei organiseert TrOost Groningen een middag over jong ouderverlies in Winschoten. Deze middag staat in het teken van herkenning en erkenning van het verlies…

  • Camino del Amor: een middag over pelgrimage

    DoorTitia Liese 24 april 202628 april 2026

    Een middag over pelgrimage: vroeg ouderverlies en de weg van liefde Inleiding door Titia Liese – Ervaringsdeskundige Verlaat Verdriet Titia Liese opent de middag als ervaringsdeskundige op…

  • Waar rook is, is vuur

    DoorTitia Liese 24 april 202626 april 2026

    Waar rook is, is vuur. Al een tijdje geleden kondigde ik aan dat het er aan zat te komen – de oude Verlaat Verdriet-site in een nieuwe…

Facebook Instagram YouTube LinkedIn

Alle rechten voorbehouden, tenzij anders vermeld. Bureau Funale  © 2026

Scroll naar boven
  • Home
    • Nieuws berichten
    • Pinacotheek
    • Agenda
    • Inschrijfformulier activiteiten
  • Verlaat Verdriet
    • Dubbel Ouderverlies
    • Kernthema’s en kenmerken
    • Je gezin van herkomst
      • Verliezen en transities
      • BOS-patronen
      • De paradox van verlies en winst
    • Verlies en verdriet
      • Trauma en ruptuur
      • Ruptuur
      • Momentum
    • Tijdsfactoren
      • Lineaire en circulaire tijd
      • Het cascade-effect
      • CrossTime
    • Omgevingsfactoren
      • Relaties
      • Onderwijs en werk
  • Verlate rouw
    • Gevoel en verstand
    • Bewust worden
      • De zeven haltes van bewust worden
      • Rituelen bij Verlaat Verdriet
    • Resultaat
  • Doen
    • Hulp
      • Basisworkshop Verlaat Verdriet
      • Basisworkshop Dubbel Ouderverlies
      • De kunst van het helen
      • (Auto)-biografisch werk
      • Individueel
      • Inschrijfformulier activiteiten
    • Zelfhulp
      • Zelftest
      • Leeswerk
      • Lijfwerk
      • Schrijfwerk
      • Herinneringsboeken
    • Kijken
    • Rouw kent geen tijd
    • Presentatie teruggaan om verder te kunnen
  • Boeken bestellen
    • Gat in je ziel
    • Gids voor Verlaat Verdriet
    • Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek
    • Herinneringsboeken
    • Handreikingen
    • Teruggaan om verder te kunnen
  • Contact
    • Inschrijfformulier activiteiten
    • Adres en route
    • Over Titia Liese
Zoeken