• | | |

    Afstand en nabijheid: Tips voor mensen in je omgeving

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkoboek

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek: Tips voor mensen in je omgeving

    In de komende weken deel ik Tips voor mensen in je omgeving uit het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek met je.

    Afstand & Nabijheid

    Mensen die jong een ouder hebben verloren, zijn vaak niet helemaal ‘aanwezig’. Altijd houden ze andere mensen op veilige afstand. Altijd bouwen ze reserves in. Nooit kan iemand echt helemaal dichtbij komen.
    Je kunt je maar beter niet meer aan iemand hechten, want je kunt nooit weten: misschien gaat deze er ook wel weer vandoor.

    Tip

    Respecteer deze behoefte aan afstand. Hij is door de jaren heen automatisch ingebouwd geraakt en heeft meestal niets met jou te maken. Ook al lijkt het soms alsof dat wel zo is.
    Afstand, nabijheid en contact, relaties dus, horen bij de allergrootste thema’s in een verlaat rouwproces. Veranderingen aanbrengen in dit automatisme van afstand houden, kan alleen door de persoon zelf tot stand worden gebracht.
    Het vraagt veel moed en vertrouwen van hen om dat veranderingsproces aan te gaan.

    Volgende TIP

    Tekort

    Vorige TIPS

    Inleiding 
    Niet gehoord en gezien gevoeld
    Herinneringen
    Trots, koppig en eigenwijs
    Anders
    Tweestromen-proces 
    De factor TIJD
    Het gezin van herkomst
    Het samengestelde gezin
    Leeftijd
    Verlies moeder, verlies vader
    De magische leeftijd
    Afstand en nabijheid

    Bestellen

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek
    Boeken bestellen van Titia Liese over Verlaat Verdriet en verlate rouw.

    Delen

    Deel met ervaringsgenoten op het besloten Verlaat Verdriet-forum Ontmoetingsplaats.

  • | | |

    BeeldTaal in Italië: een ongebruikelijk verhaal van liefde

    Ontvangst op het kasteel

    Terwijl we de trap naar het kasteel oplopen – of eigenlijk naar het paleis – begint Raffaella honderduit te vertellen. Over Castiglione del Terziere. Het kasteel dat ooit fungeerde als Paleis van Jusititie van de stad Firenze. Ze laat zien hoe deze plek al sinds de allervroegste middeleeuwen van strategisch belang was voor de Toscane.

    Loris Jacopo Bononi

    Raffaella vertelt ons over Loris Jacopo Bononi. Haar overleden man. Zijn enorme project om de bouwval die deze borgo van Terziere was te restaureren. Zijn liefde voor verzamelen.
    De imense liefde van Loris voor de Lunigiana. De streek waar hij zelf vandaan kwam. Geboren en opgegroeid in Fivizzano, het middeleeuwse stadje in de Lunigiana. Beroemd om de boekdrukkunst die in Fivizzano eeuwenlang een hoofdrol heeft gespeeld.

    De Lunigiana

    De Lunigiana. De streek die hand over hand leger en leger loopt. Omdat de mensen wegtrekken. De niet aflatende ijver van Loris om de trots van de bewoners van de Lunigiana op hun identiteit te stimuleren. En de trots op de bijzondere rijkdom aan historie in de Lunigiana.
    Ze wijst met brede armgebaren op het weidse van het landschap. Op de rivier de Magra. De prehistorische velden.

    Een ongebruikelijk verhaal van liefde

    En ze vertelt over haar kennismaking met Loris.
    Zij, Raffaella, studentje kunstgeschiedenis. Nog geen 25 jaar oud. Hij, de vijftiger met een enorme staat van dienst. Onmetelijk rijk. De man die ouder was dan haar vader. Met wie ze 18 jaar lang een avontuurlijk liefdesleven heeft geleid. Una storia d’amore inconsueta – een ongebruikelijk verhaal van liefde.
    Ze vertelt over haar wereldwijde zoektocht om de nalatenschap van Loris veilig te stellen. Toegewijd. Vol van liefde.

    Koffie

    Dan gaan we het kasteel binnen, waar Raffaella nu in haar eentje woont. ‘Koffie?’ vraagt ze als rechtgeaard Italiaanse. We horen de geluiden van de onvermijdelijke espresso-kan in wat de keuken van het kasteel moet zijn.
    En daar staan wij. Ons te vergapen aan de ongelofelijke hoeveelheid kunstschatten om ons heen. Geen muur te bekennen of er hangt een portret van Dante.

    Rondleiding met de kasteelvrouw

    ‘Kom, roept ze als de koffie klaar is. ‘Dan vertel ik jullie alles’.
    Nou ja: eerlijk is eerlijk. Alles is een beetje veel gezegd. Maar veel vertelt Raffaella ons alvast. Alvorens ons te zeggen dat ze morgen een rondleiding in het kasteel heeft met een groep Amerikanen. ‘Kom erbij’ zegt Raffaella. ‘Een vriendin van me vertaalt alles wat ik zeg in het Engels.’
    Deze uitnodiging nemen we maar al te graag aan. Maar daarover later.

    Eten bij de kasteelvrouw

    ‘Jullie moeten nu weggaan, en minstens 2 uur wegblijven’ zegt Raffaella als we de koffie op hebben. Dan maken wij jullie dimori (slaaphuisje) in orde.
    ‘O ja, en jullie moeten ook bij me komen eten’ roept ze nog snel terwijl we naar de deur lopen.
    Ook die uitnodiging nemen we maar al te graag aan. En ook daarover later.

  • | |

    Duitse psychiater ziet licht

    Psychiater

    ……..Mijn psychiater zei vorige week: ´Ik heb nog eens nagedacht over hoe we begonnen zijn. Er is zoveel gebeurd. In het begin dacht ik, dat het er bij u om ging dat u nog moest rouwen over de dood van uw ouders. Nu zie ik dat het veel meer gaat om het verlies en de traumatische ervaringen daarna.
    ‘Deze Duitse psychiater heeft licht gezien’ denk ik bij het lezen van bovenstaande woorden in de mail die ik afgelopen zondag ontving van Bert Pekelder.

    Ein Loch in meiner Seele

    Vorig jaar zomer nam Bert deel aan de workshop Dubbel Ouderverlies. Bert, Nederlander, 60-iger, architect, woont sinds ruim 30 jaar in Duitsland.

    Bert had het zwaar. Zocht hulp bij een psychiater.
    Wij hielden contact na de workshop. In november 2018 kwam ons boek Gat in je ziel uit. Ik stuurde een exemplaar naar Bert. ‘Goed boek’ reageerde hij. ‘Dat wil ik graag in het Duits vertalen. Hier in Duitsland is eigenlijk helemaal niets beschikbaar over jong ouderverlies’.
    De titel was er al gauw: Ein Loch in meiner Seele.
    Het vertaalwerk vroeg veel van Bert. Natuurlijk kwam heel veel van de teksten die hij vertaalde behoorlijk bij hem binnen. Maar ondertussen ging het werk door en door. Tot Bert afgelopen zondag kon mailen: ‘De opdracht voor de drukproef van het boek is afgelopen week de deur uit gegaan’.

    Verwerk-werk

    Een enorme berg (verwerk)werk heeft Bert in het afgelopen jaar verzet. Niet alleen wat het vertaalwerk betreft, maar ook wat innerlijk (verwerk)werk betreft.
    Zo kon het gebeuren dat Bert, samen met zijn psychiater, vorige week duidelijk heeft kunnen krijgen dat ‘Verlaat Verdriet‘ over veel meer gaat dan alleen over de dood van de ouder, en de vraag of je daar als volwassene nog om moet huilen. Of niet.

    Licht

    Ik deelde mijn vreugde over het licht van deze psychiater met de aanwezige Verlaat Verdriet-ers bij de theorie-sessie van gisteren. ‘Zover is de professionele (rouw)wereld in Nederland nog lang niet’, verzuchtte ik. ‘Die lopen minstens 20 jaar achter als het gaat om de gevolgen van jong ouder verlies op de langere termijn. Wat nogal schrijnend is als je je realiseert dat de ervaringskennis daaromtrent al lang voorhanden is.’ ‘Wij zijn daar zelf mede-schuldig aan’, reageerde een van de deelnemers. ‘Wij delen er te weinig over.’

    Hoe dan ook: bij deze Duitse psychiater is in ieder geval een tipje van de sluier opgelicht.
    ‘In het begin dacht ik, dat het er bij u om ging dat u nog moest rouwen over de dood van uw ouders. Nu zie ik dat het veel meer gaat om het verlies en de traumatische ervaringen daarna.

  • | | |

    Gevoel en verstand: Tips voor mensen in je omgeving

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek: Tips voor mensen in je omgeving

    In de komende weken deel ik Tips voor mensen in je omgeving uit het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek met je.

    Gevoel en verstand

    Bestaansrecht

    Als gevolg van de dood van de ouder verloor het kind haar/zijn vanzelfsprekende plaats. Daardoor kreeg het kind het gevoel haar/zijn bestaansrecht te moeten verdienen. Zonder precies te weten wat daarvoor gedaan moest worden.

    Verstandig

    Deze kinderen gingen maar doen wat hen goed leek om te doen.
    Ze gingen presteren…..
    Talenten ontwikkelen…..
    Werden steeds verstandiger…..
    Steeds meer verstandelijk…..
    En steeds meer afstandelijk.

    Tip

    Deze Verlaat Verdriet-ers ontlenen vaak hun bestaansrecht aan wat ze presteren en aan wat ze met hun verstand kunnen beredeneren.
    Wees niet verbaasd als iemand je precies kan uitleggen, hoe het bij haar/hem in elkaar zit. Zonder je daarbij een spoor van emotie te laten zien.

    Volgende TIP

    Afstand en nabijheid

    Vorige TIPS

    Inleiding 
    Niet gehoord en gezien gevoeld
    Herinneringen
    Trots, koppig en eigenwijs
    Anders
    Tweestromen-proces 
    De factor TIJD
    Het gezin van herkomst
    Het samengestelde gezin
    Leeftijd
    Verlies moeder, verlies vader
    De magische leeftijd

    Bestellen

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek
    Boeken bestellen van Titia Liese over Verlaat Verdriet en verlate rouw.

    Delen

    Deel met ervaringsgenoten op het besloten Verlaat Verdriet-forum Ontmoetingsplaats.