• | |

    Voordelen van de lineaire tijd bij verlate rouw

    DoorTitia Liese

    Als West-Europeaan leef je in de lineaire tijd. En in de cultuur van de lineaire tijd. Deze cultuur heeft jou mede gevormd. Tot in de diepste vezels van je bestaan. Het lineaire denken past bij je. Je bent er in onze lineaire cultuur mee opgevoed.

    Kenmerken van de lineaire tijd

    • Toekomstgericht
    • Vooruitgangsgericht

    De toekomst- en vooruitgangsgerichte manier van leven heeft in onze samenleving een optimistische manier van denken met zich meegebracht: in de toekomst wordt het beter!

    • Maakbaar

    Doelgericht en planmatig. Procesgericht. Gestructureerd. Maakbaar. ‘Toeval bestaat niet.’ Je moet er zelf mee aan de slag.

    • Gericht op het individu

    Het gaat om jou. Helemaal om jou. Om wie je was. Contact maken met het kind dat je was voor je je ouder(s) verloor. Om wie je bent geworden. Wat je kunt. En wat je wilt. Nu. Als volwassene.

    •  Gericht op eigen verantwoordelijkheid

    Als je veranderingen teweeg wilt brengen moet je in beweging komen. Goede hulp zoeken. Hulp (leren) vragen. En hulp aanvaarden. Je hoeft het niet meer alleen te doen. Wel zelf.

    • Verwerken

    De lineaire manier van denken brengt je

      • Kennis.
      • Inzicht.
      • Begrip.

    Met kennis, inzicht en begrip ondersteun je je proces van verwerken.

    NEE

    Een rouwproces is geen lineair proces van fasen die elkaar opvolgen.

    NEE

    Een verlaat rouwproces is al helemaal geen lineair proces. Een verlaat rouwproces is veel meer een hink-stap-sprong-proces met hindernissen. Met valkuilen. Met grote diepten. En tal van hoogtepunten.

    JA

    Toch kan een lineaire aanpak je helpen structuur te brengen in je verlate rouwproces.

    JA

    Boeken en werkvormen die je helpen structuur te geven aan je verlate rouwproces. Doe je voordeel met de aanwezige lineaire manier van denken. Maak gebruik van de hulp die er al is:

    Lees meer over de invloed van TIJD op onze cultuur

    De factor TIJD bij Verlaat Verdriet en verlate rouw

    De factor TIJD: Tips voor mensen in je omgeving

    De lineaire tijd en de circulaire tijd 1: een eye-opener

    Lineaire tijd en circulaire tijd 2: een eye-opener

    Zo doen ze dat in Italië

  • | | |

    Lineaire tijd en circulaire tijd 1 – een eye-opener

    DoorTitia Liese

    Lineaire tijd

    Aha! Oja!
    Verrassing
    Opluchting

    Elke keer weer zie ik de verrassing bij deelnemers aan de Verlaat Verdriet-workshops als ik in mijn Verlaat Verdriet-theorie aandacht heb besteed aan de lineaire tijd en de circulaire tijd. Aha! Oja! Opluchting! Zeker blijft er meer hangen van wat ik in mijn theorie behandel. Maar de lineaire tijd en de circulaire tijd: dat is voor de deelnemers vaak het meest verrassende onderdeel. Het onderdeel waar deelnemers op een (veel) later moment weer op terug komen. Het geeft nieuwe inzichten. Inzichten die beklijven.

    Lineaire tijd

    In onze, moderne (westerse) samenleving leven we in de lineaire tijd. Wij zijn zo geïdentificeerd met de lineaire tijd dat we denken dat dat tijd is. We staan er eigenlijk nooit bij stil dat onze lineaire tijd een opvatting is van tijd. Een gemaakte tijd is. Een mechanische tijd. De tijd van de klok.

    Verleden, heden, toekomst

    Wij leven in de (hardnekkige) overtuiging dat er een verleden bestaat. Een heden. En een toekomst.

    Tijdseenheden

    Een van de opvallendste en meest invloedrijke kenmerken van onze lineaire tijd is de indeling in tijdseenheden. Seconden. Minuten. Uren. Dagen. Maanden. Jaren. Enzovoort.

    Fasen

    Deze opeenvolgende tijdseenheden zijn op hun beurt weer ingedeeld in fasen. In fasen die elkaar opvolgen. Je gaat door een fase naar de volgende fase. Je laat de vorige fase achter je. Dat is althans de bedoeling.

    Proces

    Opeenvolgende fasen vormen op hun beurt een proces. Een proces met een begin en een (gewenst) einde. Dat is althans de bedoeling.

    Toekomstgericht

    Een van de andere grote kenmerken van onze manier van leven is onze toekomstgerichte manier van leven. Wij moeten altijd naar de stip op de horizon. Altijd verder.
    Een hele dwingende manier van leven, die we (soms) als dwangmatig ervaren. Maar die we slecht kunnen veranderen.

    Vooruitgangsgericht

    Naast toekomstgericht leven we eveneens sterk vooruitgangsgericht. Bij ons moet alles altijd groter. Meer. Beter. Ook daarin laten we ons in veel gevallen door een dwangmatige manier van denken leiden. Eraan ontsnappen is haast onmogelijk.

    Technologische ontwikkelingen

    In de afgelopen eeuwen hebben technologische ontwikkelingen een ongelofelijk hoge vlucht genomen. Onze gezondheidszorg kent een niveau dat nooit eerder in de geschiedenis van de mens is voorgekomen. We maken onszelf wijs dat we zelfs de dood onder controle hebben.

    Maakbaarheid

    De beheersing van (technologische) processen heeft ons steeds meer een geloof in de beheersing van het leven gebracht. En een heel sterk geloof in de maakbaarheid.

    Rouwproces

    Deze toekomstgerichte, vooruitgangsgerichte, maakbare manier van leven heeft in de vorige eeuw grote invloed gehad op onze manier van denken over rouw. Rouwen werd rouwverwerken. Rouwen werd een proces. Een maakbaar proces. Een proces met een begin. En met een (gewenst) einde. Opgedeeld in fasen. Beheersbaar. Maakbaar. Met een stappenplan.

    Om over na te denken

    • In deze toekomst gerichte, vooruitgangsgerichte, maakbare opvattingen over verlies en rouw is geen plaats voor Verlaat Verdriet en verlate rouw.
    • Inmiddels manifesteert zich al een aantal jaren een sterke twijfel aan de fasen bij rouwen. Wat we vaak vergeten is ons te realiseren dat we leven in een cultuur van de lineaire tijd. Het lijkt of we iets veranderen door te twijfelen aan de rouw-fasen. Maar in wezen veranderen we niets.

    Lees meer

    De factor TIJD
    Lineaire en circulaire tijd
    Titia Liese: Gids voor Verlaat Verdriet

  • | | |

    De factor TIJD bij Verlaat Verdriet en verlate rouw

    DoorTitia Liese

    ‘Wat kan ik doen om volwassenen die in hun jeugd een ouder hebben verloren van dienst te zijn?’
    ‘Wat kan ik doen om in de hulp te voorzien die ik zelf als volwassene zo heb gemist?’ 
    Jaren geleden – toen ik voelde dat ik de gevolgen die het vroege verlies van mijn moeder (ik was 8 toen ik mijn moeder verloor) tot in de uiterste hoeken van mijn zijn had onderzocht groeide dit verlangen. Een verlangen dat sterker en sterker werd.

    Proces

    ‘Wat kan ik doen?’
    ‘Wat kan ik betekenen?’
    ‘Hoe kan ik mijn eigen  ervaringen in het proces waar ik doorheen ben gegaan inzetten en andere Verlaat Verdriet-ers van dienst zijn?’ Om je een voorbeeld te noemen: Een proces? PROCES? Die hink-stap-sprong-vooruit-achteruit-links-rechts-onder-boven-achteruit-vooruit-ervaringen? Kun je dat een PROCES noemen? Wat is dan een PROCES?  Waarom noemen we dat zo? Als rouwen een proces is, is verlate rouw dan ook een proces? Of is verlate rouw wezenlijk iets anders dan een PROCES?

    Verlaat Verdriet

    Zo veranderde het ‘proces’ waarin ‘ikzelf’ centraal had gestaan in een ontwikkelingsgang waarin ‘de ander’ centraal staat. En zo ontstond langzaam-maar-zeker mijn Verlaat Verdriet-werk.

    Tijd

    Verlaat Verdriet is een complex gebied, zowel in de breedte als in de diepte. Een gebied waarin veel te onderzoeken valt. Veel te ontdekken. Heel veel. Eén van de thema’s die voor mij (ik heb veel opleidingen gevolgd op het gebied van educatie en cultuur) een fascinerend terrein was, is de factor TIJD. De invloed van de factor TIJD op Verlaat Verdriet en verlate rouw.

    Blogs

    In deze tijd van Corona – waarin de wereld weliswaar schoksgewijs, maar tegelijkertijd ook razend snel – tot stilstand gekomen lijkt te zijn een extra boeiend thema.
    In de komende tijd deel ik graag mijn ontdekkingen rondom Verlaat Verdriet, verlate rouw en de invloed van de factor TIJD op Verlaat Verdriet en verlate rouw met je.

    Avontuur

    Volg mijn blogs in de komende tijd. Daar waar ik ruimte en tijd heb maak ik tijd en ruimte om te schrijven over de factor TIJD.

    Volg me in het avontuur dat TIJD heet.
    Tot later!

    PS: zoals je kunt zien op de klok van de kerk in Hoorn (Terschelling) staan de wijzers op 5 voor 12.
    Wat zeggen wij als we de uitdrukking gebruiken: het is 5 voor 12.

  • | |

    Verrassende nieuwe perspectieven voor BeeldTaal

    DoorTitia Liese

    BeeldTaal

    Het pakket BeeldTaal lag klaar. Op papier. Dat wel.
    In samenwerking met schrijfcoach Els Pronk kreeg de basis van BeeldTaal vorm.
    De tests voor BeeldTaal online werden uitgevoerd in samenwerking met Stephanie Braggaar en een twintigtal Verlaat Verdriet-ers. Conclusie van de tests: BeeldTaal is veilig genoeg voor Verlaat Verdriet-ers om online mee te werken.
    Gesprekken over het digitaliseren van BeeldTaal gevoerd met Julliette, mijn webmaster.
    Overleg met Carin Wormsbecher en Ric Hofmans van uitgeverij Gopher – kunnen/willen jullie iets met BeeldTaal?

    Elk overleg opnieuw bood z’n eigen mogelijkheden. Maar hoe dit alles samen te brengen in een werkbare eenheid?

    Rouw kent geen tijd

    Rouw kent geen tijd – de film met mijn Verlaat Verdriet-theorie voor YouTube is klaar (nog even geduld a.u.b.). ‘Bij deze film hoort een cursusboek’, bedacht ik op een nacht. Zodat je rustig, in je eigen tempo, alles nog eens kort en bondig op papier kunt lezen wat je in de film kunt horen.
    Overleg met Carin. ‘Een cursusboek? Zeker kan dat’.

    BeeldTaal digitaal

    Woensdagmiddag 25 februari j.l. had ik een gesprek met Carin. Onder meer over het cursusboek Rouw kent geen tijd. ‘Daar kunnen we BeeldTaal inpassen.’
    Zoooooo…….
    ‘We maken het cursusboek Rouw kent geen tijd niet alleen fysiek, op papier. We bieden het cursusboek ook digitaal aan. En een digitaal cursusboek kan toegang bieden tot een gedigitaliseerde vorm van BeeldTaal.

    Zoooooo……..
    BeeldTaal gaat verder. Nieuwe perspectieven voor BeeldTaal dus. Wat een geweldige verrassing op deze februari-middag.

    Tijdpad

    Ik doe m’n best 🙂

    Extra verrassing

    De extra verrassing die BeeldTaal in bovengenoemde vorm biedt houd ik nog even voor mezelf. Mijn boekenhart gaat er in ieder geval van open!