Workshop Dubbel Ouderverlies van de afgelopen dagen
Workshop Dubbel Ouderverlies
Verlaat Verdriet-thema’s
Deelname
Lees meer
Aanmelden
Inschrijven voor de workshop Dubbel Ouderverlies van 21, 22 en 23 november 2019

Inschrijven voor de workshop Dubbel Ouderverlies van 21, 22 en 23 november 2019

In de komende weken deel ik Tips voor mensen in je omgeving uit het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek met je.
Bij mensen met verlaat verdriet gaat het altijd om mensen die een onomkeerbaar verlies in hun jeugd hebben geleden. Een verlies dus, dat al lange tijd geleden heeft plaatsgevonden.
De factor tijd speelt derhalve in een verlaat rouwproces op veel verschillende manieren een rol.
Over de factor TIJD in een verlaat rouwproces valt veel te zeggen. Te veel om binnen de context van deze Tips uitgebreid aan de orde te kunnen laten komen.
Het is in elk geval van groot belang je te realiseren dat de persoon in kwestie niet alleen te maken heeft met de opvattingen over verlies en rouw zoals ze in de huidige tijd – in het NU dus – gelden. Maar ook, en misschien wel vooral, met de opvattingen over verlies en rouw in de tijd waarin het verlies heeft plaatsgevonden.
Het gezin van herkomst
Inleiding
Niet gehoord en gezien gevoeld
Herinneringen
Tros, koppig en eigenwijs
Anders
Tweestromen-proces
Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek
Boeken bestellen van Titia Liese over Verlaat Verdriet en verlate rouw.
Deel met ervaringsgenoten op het besloten Verlaat Verdriet-forum Ontmoetingsplaats.

Over Verlaat Verdriet en verlate rouw valt veel te zeggen en te schrijven en er valt nog veel meer over te vragen.
Een aantal van de veelgestelde vragen – en antwoorden! – vind je de komende tijd in de blogs van Titia.
Wat kunnen familieopstellingen me brengen in verband met Verlaat Verdriet?
Als je jong een ouder hebt verloren, kan het helend voor je zijn om weer contact te maken met de oorspronkelijke plek die je in je gezin van herkomst had.
De kans is namelijk groot dat de plek die je als kind had, als gevolg van het verlies van je ouder, onduidelijk is geworden of zelfs totaal veranderde. Bijvoorbeeld omdat je de rol van je moeder op je moest nemen. Of omdat je ‘de man in huis werd’.
Dan kreeg je verantwoordelijkheden op je schouders geschoven, die niet bij je kind-zijn pasten.
Deze ingrijpende veranderingen brachten verstoringen teweeg, die je sindsdien met je mee draagt in alle relaties die je in je verdere leven bent aangegaan.
Als je met deze verstoringen in een familieopstelling aan het werk gaat, creëer je innerlijke ruimte. Daarmee kunnen zich wezenlijke veranderingen voltrekken.
Als representant raak je in een opstelling altijd aan je eigen thema’s, waardoor een familie opstelling ook voor representanten helend werkt.
Met name in een familieopstelling waarin verlaat verdriet het gezamenlijke thema is, kunnen zich niet alleen bij jou, maar ook bij de andere aanwezigen diepgaande veranderingen voltrekken. Zowel tijdens de opstelling maar ook in de tijd daarna.
In de jaartraining De kunst van het verbinden werken we op dag twee ‘Je eigen plaats in het leven’ met werkvormen die verwand zijn aan familieopstellingen.
Lees meer over Verlaat Verdriet en Veelgestelde vragen over Verlaat Verdriet en verlate rouw in het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek, geschreven en samengesteld door Titia Liese.
Over Verlaat Verdriet en verlate rouw valt veel te zeggen en te schrijven en er valt nog veel meer over te vragen.
Een aantal van de veelgestelde vragen – en antwoorden! – vind je de komende tijd in de blogs van Titia.
Hoe ga ik om met mijn overgebleven ouder?
Veel mensen die jong een ouder hebben verloren zijn als gevolg van dit verlies terecht gekomen in een problematische relatie met hun overgebleven ouder.
Als dat bij jou het geval is kan je ouder er moeite mee hebben dat jij je alsnog zo intensief bezighoudt met het verlies van toen.
De kans is dan groot dat je ouder dat ervaart als een beschuldiging aan haar/zijn adres.
Dan kan het de druk wat van de ketel halen als je vertelt over Verlaat Verdriet. Over het feit dat veel meer mensen worstelen met deze problematiek.
Laat je ouder erover lezen. Geef haar/hem het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek.
Vertel haar/hem dat de moeilijkheden die je in dit verband ervaart niet alleen jouw exclusieve problemen zijn.
Het feit dat je je nog bezig houdt met je overleden ouder hoeft niet te betekenen dat je andere ouder niet goed gehandeld zou hebben.
Het betekent in de allereerste plaats dat jij je weer verbonden wilt kunnen voelen met de ouder die jou zo lang ontbroken heeft.
Hoe goed je overgebleven ouder ook met het verlies is omgegaan: er bleef een lege plaats achter die niemand in kon vullen. Onderzoek in dit verband eens bij jezelf of je in je leven in de eerste plaats jouw moeder/jouw vader hebt gemist. Of dat je vooral een moeder/een vader hebt gemist.
Over jouw overleden moeder/jouw overleden vader zal je ouder je veel kunnen vertellen. Maar het verlangen naar een moeder/een vader kan zij/hij niet voor je invullen. Want hoe goed je overgebleven ouder de lege plaats ook heeft proberen op te vullen: moeders kunnen moederliefde geven en vaders kunnen vaderliefde geven. Moeders kunnen geen vaderliefde geven. Vaders kunnen geen moederliefde geven. Ook al zullen er ouders zijn die heel vergaand de ontbrekende liefde hebben kunnen compenseren. Het kan onmogelijk hetzelfde zijn.
Vergeet in het gesprek met je ouder ook vooral niet dat zij/hij praat over haar/zijn overleden partner, terwijl jij het hebt over je overleden ouder. Het gaat om dezelfde persoon, maar tegelijkertijd om totaal verschillende rollen die zij/hij heeft vervuld.
Ook voor jouw ouder kan het een moeilijke opgave zijn om zich los te kunnen maken van de relatie die hij/zij met je overleden ouder heeft gehad. Om ten volle te kunnen beseffen dat voor jou je overleden ouder in de allereerste plaats jouw ouder is geweest. Dat zij/hij pas in de tweede plaats voor jou de partner van je overgebleven ouder was.
Ten aanzien van de relatie met je overgebleven ouder kan het in je proces van groot belang zijn om je ervan bewust te worden op welke manier je je tot haar/hem verhoudt. Wellicht ben je op dit moment ouder dan zij/hij was toen zij/hij haar/zijn partner verloor. Kun je het nu opbrengen om vanuit dat volwassen perspectief naar je overgebleven ouder te kijken. Ook jouw ouder heeft naar alle waarschijnlijkheid met de moed der wanhoop geprobeerd de scherven bij elkaar te rapen. Er het beste van te maken. Heeft het niet op kunnen brengen het anders te doen dan het gegaan is. Waarschijnlijk fout op fout gestapeld. Probeert om de pijn van het tekort te verbergen. Zoals zoveel verborgen is gebleven na de dood van je andere ouder.
Tenslotte kan het in de relatie die je nu nog met je overgebleven ouder hebt een grote rol spelen dat je mogelijk als kind te weinig ruimte hebt gekregen. Te weinig ruimte hebt kunnen nemen om de boosheid op de ouder die ‘zomaar’ uit je leven verdween te uiten. Aan haar/hem te adresseren.
De kans is in dan groot dat je die boosheid bent gaan richten op je overgebleven ouder. Het is niet gezegd dat dit in jouw situatie speelt, maar het kan goed zijn het toch bij jezelf te onderzoeken.
De relatie met je ouder zal meer ruimte krijgen als je ook dit aspect in alle eerlijkheid onder ogen wilt en kunt kunt zien.
Lees meer over Verlaat Verdriet en Veelgestelde vragen over Verlaat Verdriet en verlate rouw in het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek, geschreven en samengesteld door Titia Liese.