• | |

    Je vader verliezen voor je geboorte

    DoorTitia Liese

    ‘Baby’s in de buik van een ernstig gestreste moeder lopen in hun latere leven een verhoogde kans op verlies van gezondheid. Ze zijn vaak vatbaarder voor fysieke klachten en depressies.’

    Gisteren bevond ik me op een cursusdag van Birgit Spoorenberg over haar vakgebied Salutogenese. Bij salutogenese gaat het om oorzaken van gezondheid, in plaats van om oorzaken van ziekte. En dan vooral ook om de talrijke mogelijkheden die ons ten dienste staan om gezonder te leven.
    In de ochtend vertelt Birgit over baby’s in de buik van een moeder die onder zware stress staat. Mijn gedachten gaan onmiddellijk naar de Verlaat Verdriet-ers die in mijn workshops zijn geweest. De Verlaat Verdriet-ers die hun vader verloren voor hun geboorte. ‘Baby’s in de buik van een ernstig gestreste moeder lopen in hun latere leven een verhoogde kans op verlies van gezondheid. Ze zijn vaak vatbaarder voor fysieke klachten en depressies.’

    Gaat dit over jou?

    Gaat dit ook over jou?
    Laat je dan door niemand meer vertellen: ‘je hebt je vader niet gekend, dus je kan hem niet missen.’……
    Onderzoek bij jezelf: hoe ga ik om met het gegeven dat ik mijn vader verloor voor mijn geboorte. Mogelijk heb je zelf altijd gedacht: ‘ik heb een goede jeugd gehad, dus dat kan het niet zijn.’……

    Meer over Salutogese en Birgit Spoorenberg

    Zelf kan ik te weinig exact (na)vertellen over wat Birgit zei op deze prachtige, waardevolle dag – zeker niet op de professionele manier waarop Birgit dat kan – en doet. Uit eigen ervaring kan ik je nu vertellen: deze cursusdag is een heel bijzondere ervaring, die ik graag ook onder jouw aandacht breng. Cursus Salutogenese 

     

  • | |

    In je hele lijf ervaren

    DoorTitia Liese

    Zondagmiddag 18 december 2022. Ik zit in de Nunspeetse kerk De Ontmoeting. Gewoonlijk ga ik niet naar de kerk. Ik ben niet godsdienstig. Maar nu ben ik er wel. Het Nunspeets Kleinkoor zingt, als ieder jaar op de zondag voor Kerstmis ‘O magnum mysterium – a festival of lessons and carrols.’ Er is een lijntje tussen het kleinkoor en mij. En eigenlijk ook tussen mij en de mensen in deze kerk.

    Stille nacht, heilige nacht

    Het koor zingt Silent night. Ineens ben ik op een heel andere plek. In een heel andere tijd. Vierentwintig december 1957. Veertien dagen geleden ben ik acht jaar geworden. Ik lig in m’n bed. Wakker geworden van geluiden buiten. Er staan mensen buiten. Ze praten. Maar ze doen ook iets. Ik hoor ongewone geluiden voor de nacht. Wat is er aan de hand? Dan hoor ik blazers. De muziek van Stille nacht, heilige nacht. Ik trek de dekens over m’n hoofd. Verstijf. Waarom gebeurt dit? Het is toch nacht? Is dit omdat mijn vader burgemeester is? Maar anders gebeurt dit toch ook niet? Ik verstop me nog dieper in m’n bed. Opgelucht haal ik adem als ik hoor dat ‘ze’ weer weggaan. Twee dagen later, tweede Kerstdag 1957, vertelt mijn vader me dat mijn mammie is overleden.

    Zondag 18 december 2022. Stille nacht, heilige nacht. Ik ben weer teug in De Ontmoeting, op m’n stoel. Tranen staan in m’n ogen. En tegelijkertijd voel ik voor een moment een totale vrede in mijn lijf.

    PS: jaren later is me verteld dat leden van de plaatselijke harmonie met een paar blazers op Kerstnacht Stille nacht, heilige nacht kwamen spelen voor het huis van iemand van wie bekend was dat die terminaal ziek was.

  • | | |

    Facking Vaderdag: documentaire van Sascha Stouthamer

    DoorTitia Liese

    Facking Vaderdag

    Sascha Stouthamer

    Sascha Stouthamer (23) ‘Ik had zelf nooit bedacht dat mijn symptomen, zoals de migraine, aan een emotionele gebeurtenis te linken zijn.’

    Regisseur Sascha Stouthamer komt erachter in welke mate het overlijden van haar vader nog invloed heeft op haar leven, zowel fysiek als mentaal. In een parallel vertelling zoeken Sascha, Isabel en Oliver naar een manier om hun trauma te omarmen in plaats van te ontkennen.

    Stil staan

    Zes jaar geleden verloor Sascha haar vader. De jonge regisseur voelde in het begin niet de ruimte om stil te staan bij wat er was gebeurd: ‘Ik voelde me geforceerd om door te leven. Ik heb me na het overlijden van mijn vader volledig op school gestort, als een soort escapisme. Daar werd ik helemaal door opgeslokt en ik kreeg in die periode ook veel fysieke klachten, zoals vermoeidheid en migraine. ‘

    Documentaire

    ‘Ik wil dingen laten zien die je in woorden niet kan vatten. Het gaat in mijn documentaire vooral om de mentale en fysieke gevolgen van een traumatische gebeurtenis en die wilde ik voelbaar maken in beeld en geluid. De film moet als een ervaring overkomen. Dat trauma in heel kleine dingen kan zitten: het frunniken aan een blaadje, afgeleid zijn bij een telefoongesprek of overprikkeld raken door herinneringen aan een bepaalde omgeving. Door een hyperfocus in beeld en geluid toe te voegen krijgt het meer een fysiek accent.’

    Boodschap

    ‘Hoe je er het beste mee om kan gaan is voor iedereen anders. Voor mij was het belangrijk om eerst op te schrijven wat ik nog niet durfde uit te spreken. En toen ik dat wel durfde, was het fijn om het met mensen te delen die ik ken.’

    Teruggaan om verder te kunnen

    Teruggaan om verder te kunnen nodigt je uit kennis te maken met Verlaat Verdriet en verlate rouw. Te onderzoeken wat Verlaat Verdriet betekent voor jou. Wat verlate rouw voor jou kan betekenen. Veel Verlaat Verdriet-ers zijn je voorgegaan. Hun ervaringen kunnen je op weg helpen. Je inspireren. Bemoedigen als je het even niet meer ziet zitten. Je hebt een leven te winnen.

    Kijken

    Presentatiefilm Teruggaan om verder te kunnen

    Bestellen

    Boek Teruggaan om verder te kunnen

    Facking Vaderdag

    Documentaire Facking Vaderdag

  • Vijf fasen van rouw: Ionica Smeets

    DoorTitia Liese

    In haar wekelijkse column Ionica Smeets zag een getal: 5 fasen van rouw

    Ook in De Volkrant van 17 december 2022 een lezenswaardige column van Ionica Smeets (onder meer wiskundige, publiciste, hoogleraar).

    5 fasen van rouw

    In 5 fasen van rouw schrijft Ionica Smeets onder meer:

    Sterven

    …..’De ontroerende podcast-aflevering The queen of Dying beschrijft hoe psychiater Elisabeth Kubler-Ross tot de 5 fasen van rouw kwam. En hoe die oorspronkelijk helemaal niet over rouw gingen, maar over sterven’……

    Geen lineair model

    De vijf fasen waren nooit bedoeld als een lineair model waar je eerst de dood ontkent, dan protesteert tegen wat je te wachten staat, vervolgens probeert te onderhandelen en te vechten – voordat je het onvermijdelijke ervaart. Kubler-Ross wilde geen proces voorschrijven, ze wilde mensen met haar werkzaamheden aanmoedigen om niet bang te zijn om te praten met iemand die stervend is’……

    Luisteren

    The queen of dying 

    Lezen

    De Volkskrant: 5 fasen van rouw