• | |

    Jong ouderverlies in perspectief van een vader

    DoorTitia Liese

    Het perspectief van een vader

    In Volkskrant Magazine van deze week (16 juli 2022) een interview met Wim Hof (The Ice Man). In het interview vertelt Hof dat hij zijn eerste vrouw verloor als gevolg van zelfdoding, en hij achterbleef met vier jonge kinderen.

    ……………………

    Heb u ooit gedacht: mijn leven is mislukt?

    ‘Ik heb altijd het geloof in mijzelf behouden, en ik ben trots op mijn levensloop. Al moet ik eerlijk zeggen dat de vertwijfeling soms toesloeg, maar dat lijkt me ook logisch. Mijn grote liefde, mijn eerste vrouw, is van acht verdiepingen naar beneden gesprongen. Wie raakt daar niet vertwijfeld door? Dus die klap had ik te pakken, en daarmee was ik een jonge, alleenstaande vader. Ik had haar ontmoet in een kraakpand in Amsterdam, zij was Spaanse. Vijftien jaar zijn we samen geweest, Olaya en ik, we kregen vier kinderen. Maar op een gegeven moment begon de neergang van haar psychische zijn, en ik keek hulpeloos toe. Ze was depressief, manisch-depressief en schizofreen. Ze had zeven of acht persoonlijkheden. Op een gegeven moment was ze niet meer in staat voor de kinderen te zorgen, daar kwam het op neer. Maar ik dacht: als ze er maar is, want ik ben in relaties altijd loyaal. Als ik maar had geweten wat ik nu weet, dan had ik haar kunnen helpen.’

    ……………………

    ……………………

    Goede jeugd
    Het contact met zijn vier oudste kinderen werd hersteld toen Hof, nadat hij door zijn tweede vrouw op straat werd gezet, bij zijn oudste dochter aanklopte voor onderdak ‘Ik had haar tien jaar niet gezien, maar ze ontving me gewoon. Ik heb ook nooit iets naars gedaan, richting mijn kinderen. Ze hebben eigenlijk een goede jeugd gehad. De emotionele basis is supersterk. Vandaar is het langzaam maar zeker goedgekomen, ook met mijn andere oudere kinderen.’

    …………………..

    Volkskrant Magazine

    Het integrale interview van Sara Berkeljon met Wim Hof staat in Volkskrant Magazine van 16 juli 2021 (n.b.: dit interview is voor niet-abonné’s niet beschikbaar op de website van de Volkskrant.)

  • | | |

    Wat mij raakt: workshop Verlaat Verdriet

    DoorTitia Liese

    Donderdagmiddag 9 juni 2022. Als gewoonlijk maak ik de mappen klaar die ik altijd uitdeel aan de deelnemers van de workshop Verlaat Verdriet. In de map een werkboek, een notitieboekje, teksten, songs en gedichten die allemaal op hun eigen manier iets te zeggen hebben over Verlaat Verdriet en (verlate) rouw.

    Hoewel ik het gedicht al zo vaak in handen heb gehad bij het klaarmaken van zoveel mappen voor zoveel workshops, valt mijn oog op de eerste zinnen uit Wat mij raakt. Wat mij raakt is een gedicht van Rainer Maria Rilke:

    Men moet de dingen aan de eigen, stille,
    ongestoorde ontwikkeling over laten,
    die diep van binnen komt
    en die zich door niets laat haasten of versnellen;
    eerst volledig rijpen – en daarna baren…

    Workshop verlaat Verdriet

    Workshop Verlaat Verdriet van 9, 10 en 11 juni 2022. Met de tekst van Rilke nog in mijn hoofd beginnen we donderdag-avond aan de workshop. Hoe bijzonder is het dan om een workshop mee te maken waarin de tekst van dit gedicht in de loop van de dagen bij de deelnemers langzaam maar zeker werkelijkheid wordt.
    Wat een mooie deelnemers.
    En wat een bijzondere workshop.

    Het hele gedicht deel ik graag met je.

    Wat mij raakt

    Men moet de dingen aan de eigen, stille,
    ongestoorde ontwikkeling over laten,
    die diep van binnen komt
    en die zich door niets laat haasten of versnellen;
    eerst volledig rijpen – en daarna baren…

    Rijpen zoals een boom die zijn sapstroom niet stuwt
    en die rustig in de lentestormen staat,
    zonder angst, dat er straks geen  zomer kan komen.

    Die zomer komt toch!
    Maar hij komt alleen bij de geduldigen
    die leven alsof de eeuwigheid voor hen ligt
    zo zorgeloos stil en wijds…

    Men moet geduld hebben
    met de onopgeloste zaken in ons hart
    en proberen de vragen zelf lief te hebben,
    als gesloten kamers,
    en als boeken die in een zeer vreemde taal
    geschreven zijn.

    Het komt er op aan alles te leven.

    Als je de vragen leeft,
    dan leef je misschien langzaam maar zeker
    zonder het te merken op een goede dag
    het antwoord in.

  • | | |

    Traumasporen in: Geen tijd verliezen

    DoorTitia Liese

    Pyama-Pinksterdag

    Een van de vreselijkste eigentijdse woorden die ik ken: pyama-dag. Kun je je iets bedenken dat suffer is dan een pyama-dag? Echt. Een vreselijk woord. En wat deed ik tweede Pinksterdag 2022 op Terschelling? JAAA. Een pyama-dag. Een hele dag regen. Onafgebroken. Een hele dag binnen. In m’n huisje. Lezen. Lezen. En nog eens lezen.

    Geen tijd verliezen

    Op het allerlaatste moment voor ik naar Terschelling vertrok bestelde ik bij de plaatselijke boekhandel de biografie van Jolande Withuis over Jeanne Oosting: Geen tijd verliezen. Jeanne Bieruma Oosting. Kunstenares. Schilderes. Grafica. Biertje voor intimi.

    Wat kan een regendag in je eentje in je huisje op Terschelling heerlijk zijn. Lezen. Lezen. En nog eens lezen. Over een adelijk meisje uit de vorige eeuw dat zich vrij vocht uit haar bekrompen adelijke familie. Zeer getalenteerd. Tegen de traditie en de mores van die tijd in kiest ze voor een leven als werkende vrouw die haar eigen kost verdient. Succesvol in een leven als kunstenaar, waarin ze evenzeer leed onder afwijzing. Gevoelens van afwijzing. (Innerlijke) eenzaamheid. Angst voor de toekomst. Verliesangst.

    Traumasporen

    Dochter van een schatrijke moeder. Een adelijke moeder, die als vierjarig kind háár moeder verloor. Geboeid lees ik dit prachtige boek van biografe Jolande Withuis. Zo mooi geschreven. Zo goed gedocumenteerd. Het leven van Jeanne Oosting. Friesland. Achterhoek. Den Haag. Parijs. Amsterdam. Achterhoek. Ik geniet van deze terugblik in de wereld van de kunst en de kunstenaars van de 20e eeuw. Een vrouwenleven van een vrijgevochten, zelfstandige vrouw. Geboren in 1898. Overleden in 1994.

    Maar het meest geboeid lees ik over kwellingen die je, als je de thema’s (her)kent, voor een groot deel terug kunt leiden naar Verlaat Verdriet-thema’s. In de relatie van haar ouders. Het desastreuze huwelijk. De ingewikkelde relatie tussen een bemoeizuchtige  moeder, en een naar onafhankelijkheid snakkende dochter. Aantrekken. Afstoten. In een (bijna) onophoudelijke stroom. Angst voor afwijzing. Innerlijke eenzaamheid. Eindeloos verlangen naar intieme relaties. Vernederingen. Zelfvernederingen. Wanhoop. Depressies.

    Nee – ik heb geen tijd verloren op deze pyama-dag.
    Lezen. Lezen. En nog eens lezen in Geen tijd verliezen.

    Boek

    Ben je benieuwd naar de trans-generationele traumasporen in dit boek?
    Geen tijd verliezen

    Tentoonstellingen

    De zomer van Jeanne

  • | | |

    Te mooi om niet te doen op 6 maart a.s.

    DoorTitia Liese

    16 x ver(t)rouwen

    Door de Corona-maatregelen uitgesteld, maar nu toch echt. Graag nodigen we je uit voor de bijeenkomst van 6 maart a.s. voor de foto-expositie 16x ver(t)rouwen van fotograaf Rosa van Ederen.

    Bijeenkomst

    Ter gelegenheid van deze expositie zijn op deze middag aanwezig:

    Rosa

    Rosa van Ederen verloor haar vader op 16-jarige leeftijd. Ter afsluiting van haar deelname aan de jaartraining De kunst van het verbinden maakte fotograaf Rosa van Ederen een serie foto’s van 16 dochters met hun vader.

    Titia

    Titia Liese is aanwezig om vragen te beantwoorden over Verlaat Verdriet en verlate rouw.

    Margreet

    Margreet – maatschappelijk werkster van haar vak – biedt Verlaat Verdriet-ers on-line-support. Zij is aanwezig om haar aanbod toe te lichten.

    Bijzonderheden

    • Plaats
    • Datum
      • Zondag 6 maart 2022
    •  Tijd
      • Tussen 14 uur en 15.30 uur
    • Kosten
      • Het museum is blij met een vrijwillige bijdrage

    Lees meer

    16 x ver(t)rouwen