• | |

    Workshop Dubbel Ouderverlies

    DoorTitia Liese

    Kan het wel….? Kan het niet….?
    Kunnen we het wel niet doen…..? Kunnen we het niet wel doen…..?
    We appen. Albertine en ik.
    Mailen.
    Bellen.

    Workshop Dubbel Ouderverlies

    De workshop Dubbel Ouderverlies van 21, 22 en 23 januari 2021.
    De nieuwste maatregelen. Kunnen we de workshop door laten gaan? Kunnen we de workshop een dag tevoren afzeggen?

    Afzeggen kan niet, zo besluiten we dinsdag nog voor de persconferentie. Er is ook nog iets als geestelijke gezondheid.
    En bovendien: we krijgen geen visite. We gaan samen aan het werk.

    We bellen de beide deelnemers tot wie we de workshop al hadden gereduceerd in verband met de bestaande maatregelen. Ook zij willen graag aan het werk.

    We gaan het doen. Aangepast – dat wel. Maar we gaan door.
    Twee-en-halve dag workshop Dubbel Ouderverlies.
    Twee deelnemers. En Albertine en ik.

    Dank

    Weer getuige mogen zijn van de verbindende kracht van delen. Van toewijding. Van samenwerking.
    Albertine – dank voor onze samenwerking die al zolang bestaat dat we de jaren niet eens meer tellen.
    Deelnemers – dank voor de manier waarop jullie deze dagen jullie krachten hebben gebundeld. Gegeven hebben. Genomen hebben. Ontvangen hebben.

    Ik kijk uit naar onze Terugkomdag eind februari.
    Het ga jullie goed tot die tijd.

  • | |

    Rouwverwerken kan – eindelijk – weer rouwen worden

    DoorTitia Liese

    Covid confronteert ons met veel. Heel veel. Van binnen. Van buiten. In ons zelf. In onze omgeving. Ons leven. Het leven.

    Maakbaarheid

    Een van de vele thema’s waar Covid ons mijns inziens mee confronteert is het einde van de maakbaarheid. In ieder geval het einde van de illusie van de maakbaarheid.
    Einde aan ruim 1,5 eeuw – zo niet langer – van toenemend vertrouwen in maakbaarheid. Ineens krijgt dat vertrouwen een ongelofelijke dreun. Zo’n grote dreun dat we ons er nog nauwelijks bewust van (kunnen) zijn wat de betekenis van dat verlies zal gaan zijn.

    Lichtpunt

    Maar.
    Ik zie een lichtpunt in dat verlies van maakbaarheid. Een lichtpunt dat ik aan alle kanten toejuich. Eindelijk. Rouwverwerken kan weer rouwen worden. Geen schematisch maakbaar proces meer. Maar een weg naar je opnieuw verbinden met je leven. Met het leven.

    Een weg waarin ruimte is voor individuele verschillen. Maar waarin we ons er ook van bewust zijn dat in wezen alle mensen hetzelfde zijn. Verlangen naar geborgenheid. Zoeken naar veiligheid. Verlangen naar zekerheid. Angst voor verandering. Verliesangst.
    Weten dat mensen elkaar nodig hebben.

    Verwerken en rouwen

    Verwerken in de individuele verschillen die er ook zeker zijn.
    Helen in verbinding  door de overeenkomsten. In samenhang. Verbondenheid. Met elkaar.

    Vorm en inhoud

    Rouwverwerken gaat vaak over vorm.
    Rouwen gaat altijd om inhoud.

    Tijd voor Rouw post ’20 – rouwen na de maakbaarheid.

    Rouw kent geen tijd

    Binnenkort op YouTube: de filmopname van de Verlaat Verdriet-theorie die ik in de loop van mijn jarenlange werkervaring heb ontwikkeld: Rouw kent geen tijd.

     

     

  • | |

    Zie je wel, ik ben niet gek!

    DoorTitia Liese

    Je worstelt met de gevolgen van het vroege verlies van je ouder(s). Kunt er geen woorden aan geven. Zodra je in de buurt lijkt te komen van gevoelens over het verlies van je ouder(s) sla je dicht. Krijgt watten in je hoofd. Je hebt geen woorden waarmee je kunt zeggen wat er met je aan de hand is. Laat staan dat je onder woorden kunt brengen wat er op dat moment met je gebeurt. Waardoor je nog meer dichtslaat.

    Ik ben toch niet gek!

    Gisteren, tijdens de Terugkomdag van de Verlaat Verdriet-workshop van afgelopen oktober was het onvermogen om te delen met mensen door wie je je niet begrepen voelt weer zo aanwezig.
    En dan het bijzondere. Het wonderbaarlijke. Met ervaringsgenoten kun je delen. Kun je zeggen wat je voelt. Kun je zomaar woorden geven aan ervaringen uit het verleden. Ervaringen van nu die te maken hebben met het vroege verlies van je ouder(s). Praat je honderduit. Je wordt begrepen. Hoeft niets uit te leggen.
    Ik ben toch niet gek!

    De website

    ‘Wat een FEEST om jouw website te lezen. Ineens las ik over mezelf. Heb ik het gevoel dat ik erover kan praten. Met mensen zoals ik. Mensen die me begrijpen.
    Zie je wel, ik ben niet gek!’

    Het geheim van heling

    Ik realiseer het me telkens weer. JA – er zijn (natuurlijk) (grote) verschillen tussen Verlaat Verdriet-ers. Ieder heeft een eigen levensverhaal. Eigen ervaringen.
    Maar onder die verschillen zijn we allemaal mens. Of we nou man zijn of vrouw. Waar we ook vandaan komen.
    Het geheim van heling zit in de overeenkomsten. Delen is helen!

  • | | |

    Innerlijke eenzaamheid en leegte

    DoorTitia Liese

    De pijn van innerlijke eenzaamheid en leegte. Met wie kun je het delen? Wie begrijpt wat je bedoelt? Kan iemand die de ervaring van onomkeerbaar verlies van je ouder(s) in je jeugd niet kent het begrijpen? Begrijpen wat je bedoelt? Is niet juist dat het kenmerk van die innerlijke eenzaamheid? Van die leegte? Dat je het niet kunt delen? Dat je je niet begrepen voelt? Dat niet Verlaat Verdriet-ers je niet begrijpen? Waardoor die gevoelens van eenzaamheid en leegte nog groter worden?

    Remi-gevoel

    Altijd weer ben ik me ervan bewust dat innerlijke eenzaamheid en leegte hoofdthema’s zijn van Verlaat Verdriet. Van Verlaat Verdriet-ers. Het is niet zo dat Verlaat Verdriet-ers geen contacten hebben met andere mensen. Het is ook niet zo dat Verlaat Verdriet-ers geïsoleerd leven. Op zolderkamertjes. Of in kelders. Zo is het niet. Maar ook in hun eigen gezin kunnen Verlaat Verdriet-ers zich totaal eenzaam voelen. Met hun eigen partner. Met hun eigen kinderen. (En schamen zich daar vaak heel erg voor. Wat hun gevoelens van eenzaamheid en leegte weer versterkt). ‘Ik zit weer in m’n Remi-gevoel’ zo verwoordde een dochter die haar moeder op 4-jarige leeftijd verloor het lang geleden.

    Delen

    ‘De eerste de beste sjamaan wist 20.000 jaar geleden meer van verlies en heling dan welke hooggeleerde, hooggeprezen (rouw)wetenschapper vandaag de dag dan ook’ denk ik vaak. ‘En dan hoefde je niet eens een hele goeie sjamaan te hebben.’
    Is het de prijs die we betalen in onze ver-doorgevoerde geïndividualiseerde samenleving? Ik stel mezelf vaak die vraag. En weet het antwoord niet.
    Wat ik wel weet is de helende kracht van delen met ervaringsgenoten. Je kent elkaars pijn. Elkaars gevoelens van eenzaamheid. Van leegte. Je spreekt elkaars taal. Zoals in de workshops Verlaat Verdriet en Dubbel Ouderverlies waarin saamhorigheid is. Dan komt er ruimte om verandering te ervaren. Ruimte voor heling. Voor schoonheid.