• | | |

    Assisteren bij de workshop Verlaat Verdriet

    DoorTitia Liese

    Sinds enige tijd komen er aanvragen bij me binnen van Verlaat Verdriet-ers om te mogen assisteren bij de workshop Verlaat Verdriet. Deze vragen komen uit Verlaat Verdriet-ers die overwegen om – vanuit hun eigen verlies-ervaring – te gaan werken met Verlaat Verdriet-ers. Een mooie ontwikkeling, die ik van harte toejuich. En die ik – waar het me mogelijk is – graag ondersteun.

    Assisteren

    Ben je Verlaat Verdriet-er? Zie jij ook mogelijkheden voor jezelf om dit werk te gaan doen? Lees dan hier voorwaarden voor deelname als assistent.

    • Je hebt bij mij (Titia Liese) deelgenomen aan een workshop Verlaat Verdriet, een workshop Dubbel Ouderverlies, de individuele workshop Heel je leven, in het verleden de jaartraining De kunst van het verbinden of de schrijf-retraite De weg van liefde;
    • Je bent zelf in je jeugd (dus voor je 20e jaar een ouder – of je beide ouders – verloren door overlijden;
    • Al enige tijd overweeg je serieus om te gaan werken met Verlaat Verdriet-ers vanuit ervaringsdeskundigheid [bij voorkeur binnen de GGZ];
    • Gedurende de workshop verblijf je, net als de andere deelnemers, op een plek die direct verbonden is aan de workshop. Waar nodig lever je een bescheiden financiële bijdrage aan je verblijf.

    Gang van zaken

    • Je neemt per mail contact op met mij titia@verlaatverdriet.nu;
    • Je legt uit wat je wilt, en waarom;
    • Ruimschoots voor de datum van de workshop waar jij aan deel zou willen nemen hebben we een gesprek bij mij thuis over jouw deelname aan de workshop in deze vorm;
    • Je kunt op deze voorwaarden deelnemen als daar ruimte voor is in een workshop op een reeds geplande datum.

    Bijzonderheid

    De workshops van 21, 22 en 23 september 2023 en 16, 17 en 18 november 2023 zijn volgeboekt voor assistenten.

    De moeite waard

    ………  Uiteindelijk heeft het me gebracht waar ik nu ben. Daarom kan ik ook voluit zeggen dat het zo de moeite waard is. Jaren en jaren heb ik mezelf een zwakkeling gevonden. Een kneus. Iemand die nergens echt voor kon gaan. Iemand die bij alles wat ze deed mislukte. Als ik nu terugkijk naar wat er in al die jaren met me is gebeurd, dan heb ik wel degelijk keuzes gemaakt in mijn leven. Ook al had ik altijd het gevoel dat ik mij door omstandigheden liet leiden. Ik ben altijd door gegaan, tegen alle scepsis, ongeloof en minachting in……… 

    Uit het interview van Joyce de Schepper met Titia Liese (Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek).

  • | | |

    Opgeven is geen optie

    DoorTitia Liese

    Opgeven is geen optie. Het klinkt wel stoer. Iets voor sporters. Voor topsporters. Iets waar je heel ver mee kunt komen. Succes mee kunt oogsten. Waardering. Respect. Waar je complimenten mee kunt oogsten. Maar is dat altijd zo met ‘opgeven is geen optie’?

    Mensen redden

    Voor mensen die in hun jeugd getraumatiseerd zijn, bijvoorbeeld door het onomkeerbare verlies van een ouder door de dood, is opgeven vaak geen optie. Ze hebben de neiging andere mensen te willen redden. Ten koste van alles gaan ze door. En door. En door. Met redden. Las ik onder meer in het boek van Bessel van de Kolk: Traumasporen. Ik herken het. Ik herken het bij mijzelf. Bij andere Verlaat Verdriet-ers. Maar is het dan nog steeds een positief gegeven? Zegt ‘opgeven is geen optie’ iets over jouw doorzettingsvermogen, wat je als positief zou kunnen labelen? Maar is dat echt zo positief? Of is er mogelijk eigenlijk sprake van het niet los kunnen laten van hardnekkige overtuigingen? Van overlevingspatronen?

    Overlevingspatronen

    Volwassenen die in hun jeugd getraumatiseerd zijn hebben de neiging in hun volwassenheid andere mensen te willen redden. Wat geef je dan niet op? Geef je de ander niet op? Of geef je je overlevingspatronen niet op? Altijd maar doorgaan? Want als je opgeeft: wat blijft er dan over? Ben je misschien onbewust bang dat je ook dood zult gaan als je opgeeft? Heeft onze jeugdervaring met de dood ervoor gezorgd dat ‘opgeven’ voor ons associeert met ‘dan ga je dood’?

    Grenzen

    In mijn persoonlijke leven word ik er stevig mee geconfronteerd. Ben ik iemand aan het redden? Iemand die een bijzondere plek inneemt in mijn leven. Zwaar getraumatiseerd in zijn jeugd. Iemand van wie ik dacht ‘Ik moet vertrouwen hebben. Vertrouwen dat het goed komt. Ook als ik dat vertrouwen niet heb. Juist dan moet ik vertrouwen hebben. Hoever ga ik. Over hoeveel grenzen ga ik. Hoe lang heeft het zin dat ik mee beweeg. Steeds weer mijn eigen grenzen verleg. Wat doet dat met hem? Voor hem? Wat doet dat met mij? Voor mij?

    Voorbeelden

    • Altijd voor anderen klaarstaan. Waarom? Is dat omdat je zo goed weet wat de ander nodig heeft? Omdat je niet wilt dat de ander ten onder gaat? Omdat je zo goed weet hoe dat voelt?
    • Altijd geven. Zorgen voor anderen. Wat doe je dan? Geef je de ander wat je zelf zo graag had willen krijgen? Waar je zelf te veel in bent misgelopen? Zorg? Steun? Begrip? Liefde? Gevoel van onvoorwaardelijkheid?
    • Je altijd aanpassen aan de wensen van anderen. ‘Ik ben niet belangrijk’.
    • Heb je het gevoel nodig dat je nodig bent?
    • Wil je waardering krijgen? Een pleister op de wonde van jouw onderontwikkelde gevoel van eigenwaarde?
    • Twijfel je aan je recht op bestaan? Denk je dat je het nodig hebt je bestaansrecht veilig te stellen? Te verdienen?

    Zoektocht

    Herken je de neiging bij jezelf anderen te willen redden? Heb je je ooit afgevraagd: wat doe ik eigenlijk? Waarom doe ik dat eigenlijk? Hoe komt het dat ik dat doe? Mogelijk herken je de situaties. Herken je de dilemma’s. Door mijn eigen ervaring heb ik er veel over nagedacht. Wie weet heb je iets aan mijn gedachten. Sluiten ze aan bij jouw eigen gedachten. Of brengen ze een nieuw perspectief. Het helpt je in je zoektocht als je antwoorden vindt die bij jou passen. Het helpt je in de zoektocht van zoveel Verlaat Verdriet-ers. Wie ben ik? Wat wil ik? Wat doe ik?

    Lees meer

    Traumasporen

  • | | | |

    Nieuwe biografie-pagina Over Titia Liese

    DoorTitia Liese

    Leven

    Mijn leven is begonnen als een heel gewoon kinderleven. Gewenst kind, van liefdevolle ouders. Een heel gewoon kinderleven. Tot mijn moeder ziek werd. En twee jaar later overleed. Niets in huis veranderde. Geen stoel was verzet. Geen tafel. Niet één schilderij hing anders. Maar mijn moeder was er niet meer. Ik was 8 jaar.

    Van leven naar overleven

    Vanaf het moment waarop mijn moeder overleed – of eigenlijk vanaf de tijd dat mijn moeder ziek werd – veranderde mijn leven van leven naar overleven. Ogenschijnlijk ging mijn leven gewoon door. ‘Titia heeft haar eigen leven‘ schreef mijn vader toen ik 10 jaar was. Hij had gelijk. Maar de omvang van zijn gelijk kon hij in de verste verte niet bevroeden.

    De volgende vijfendertig jaar stond mijn leven in het teken van overleven. Van mezelf uit alle macht staande te houden. ‘Vanaf mijn 8e jaar heb ik emotioneel voor mezelf gezorgd‘, durfde ik nog niet eens zo heel erg lang geleden voor het eerst uit te spreken.

    Zo (over)leefde ik mijn leven. Ten koste van fysieke pijnen. Van altijd moe zijn. Lange periodes van (rand)depressiviteit. Overmatig alcoholgebruik. Suïcide-gedachten. Van angst. Onzekerheid. Van twijfel. Aan alles. Maar nog het meest aan mezelf. Aan mijn recht op bestaan. Geen doel in mijn leven waarmee ik me kon verbinden. Ik deed maar wat. Maar: mijn buitenkant ging door. Ogenschijnlijk functioneerde ik wel.

    ……………………………………………..

    Lees de nieuwe pagina in z’n geheel

    Over Titia Liese 

     

  • | |

    Verdriet in de kruipruimten van je bestaan

    DoorTitia Liese

    Interview met Titia Liese

    Citaten uit het interview dat Joyce de Schepper had met Titia Liese, speciaal voor de uitgave van het  Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek.   

    Verlies

    Als verlies zo ver is weggestopt, zo niet bespreekbaar is, maar ondertussen zo in àlles zit… in de manier waarop mensen in hun leven staan, in hun relaties, in hun werk. Hoe het verdriet in het leven van alledag zit, in het gezin van herkomst, in de relatie met broers en zussen.

    Verdriet

    Als verdriet door je leven heen sijpelt. Het zich in de kruipruimten van je bestaan nestelt. En je blijft het negeren, dan veronachtzaam je een deel van je leven van wat je toekomt. Dan sluit je een deel van jezelf buiten. En de kans is groot dat dat eigenlijk je meest krachtige deel is. Liefde, ook voor jezelf. Veel mensen stoppen hun verdriet zó ver weg dat ze niet eens merken dat ze het negeren. Vandaar dat publiciteit over dit onderwerp zo belangrijk is. Pas als je erover leest, denk je, weet je; dit gaat over mij, niet een beetje, maar dan ook totaal. Dit gaat he-le-maal over mij. Dit is mijn verhaal. Hoe verschillend de verhalen ook zijn, uiteindelijk gaan alle verhalen over hetzelfde. Ze gaan over eenzaamheid. Zich niet gehoord en gezien hebben gevoeld. Over gevoelens van machteloosheid.

    De moeite waard

    Uiteindelijk heeft het me gebracht waar ik nu ben. Daarom kan ik ook voluit zeggen dat het zo de moeite waard is. Jaren en jaren heb ik mezelf een zwakkeling gevonden. Een kneus. Iemand die nergens echt voor kon gaan. Iemand die bij alles wat ze deed mislukte. Als ik nu terugkijk naar wat er in al die jaren met me is gebeurd, dan heb ik wel degelijk keuzes gemaakt in mijn leven. Ook al had ik altijd het gevoel dat ik mij door omstandigheden liet leiden. Ik ben altijd door gegaan, tegen alle scepsis, ongeloof en minachting in.

    Ik heb alles opzij gezet om te komen waar ik nu ben. En ik heb, ondanks teleurstellingen en tegenslagen, nooit opgegeven. Het kind, het meisje, de jonge vrouw, de vrouw die altijd aan alles twijfelde, en het meeste nog aan zichzelf, is de vrouw geworden die nu met grote letters boven haar hoofd voelt staan: Weet alles van Verlaat Verdriet wat nodig is om andere mensen in hun proces van dienst te kunnen zijn. Een autodidact zou je kunnen zeggen, maar dan wel een autodidact van een speciale soort, die om te beginnen eerst de puinhopen van haar eigen bestaan heeft moeten verkennen, inventariseren en grondig heeft moeten opruimen, die alles wat stond af heeft moeten breken, alvorens het huis steen voor steen weer op te kunnen bouwen.

    Een degelijk bouwplan ontbrak, dat moest al werkend uitgevonden worden, maar het huis dat nu staat is stevig en nog mooi ook. Steeds was ik uitgegaan van de gedachte dat ik trots zou zijn op mezelf als ‘het grote werk’ eenmaal achter de rug zou zijn. Maar dat ben ik niet. Ik ben niet trots op mezelf. Wel heb ik een oude belofte ingelost. Ik heb er geen behoefte meer aan om trots te zijn op mezelf. Ik heb mezelf recht gedaan. Zo voelt het en zo is het goed.

    Doorgaan

    Van binnenuit doorgaan, linksom, rechtsom. Het moet gebeuren en je moet het doen. Buiten is binnen geworden. Het voelt als een missie, ik heb er geen ander woord voor. Volwassenen weten van elkaar verschrikkelijk zeker: het ergste wat je kan overkomen is je kind verliezen. Een kind dat een ouder verliest, lijdt een verlies van dezelfde orde.

    Zien en erkennen

    Het is de hoogste tijd dat volwassenen dat zien en erkennen. Een ingrijpend verlies als jeugdervaring, kinderen en rouw, wordt pas werkelijk serieus genomen als Verlaat Verdriet serieus genomen wordt. Nu en in de toekomst.’

    Interview online lezen

    Lees het interview van Joyce de Schepper met Titia Liese  [Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek].

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek

    Lees het interview met Titia Liese in het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek. Naast het interview met Titia vind je nog tien uitgebreide interviews met Verlaat Verdriet-ers in het (Ver)Werkboek. Interviews waarin je als ervaringsgenoot veel (h)erkenning vindt.

    Bestellen

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek