• | | | |

    Verlaat verdriet uiten in je moedertaal

    DoorTitia Liese

    Verlaat Verdriet-ers die bij mij deelnemen aan de basisworkshop Verlaat Verdriet of de basisworkshop Dubbel Ouderverlies komen van alle windstreken in Nederland. Van Noord naar Zuid. Van West naar Oost. Maar ook uit landen buiten Nederland. Meestal zijn dat Verlaat Verdriet-ers die in Nederland zijn opgegroeid, en als volwassene zijn vertrokken naar een buitenland. Ze komen naar mijn workshop om in hun moedertaal te werken aan het vroege verlies van hun ouder(s), en de levenslange impact van dat verlies in hun jeugd.
    Andere Verlaat Verdriet-ers zijn geboren in het buitenland en opgegroeid bij niet Nederlandstalige ouders. Hun moedertaal is dus een andere taal dan het Nederlands.

    Jeugdherinneringen

    Verlaat Verdriet gaat altijd over verlies van je ouder(s) in je kindertijd. Dus ook over jeugdherinneringen.Verlaat Verdriet-ers die zijn geboren in Nederland, en hier zijn opgegroeid komen naar Nederland om bij mij in hun eigen moedertaal – en in hun eigen oorspronkelijke cultuur – te kunnen werken.
    Verlaat Verdriet-ers die niet van origine in Nederland zijn opgegroeid krijgen van mij altijd de ruimte die ze nodig hebben om zich in hun moedertaal te uiten. Met name bij schrijfuitnodigingen. Altijd weer merk ik dat het voor hen belangrijker is die ruimte te krijgen, dan dat ik alles begrijp wat geschreven wordt en gezegd. De uitnodiging om dan alsnog woorden te vinden om in het Nederlands te vertellen wat verteld wil worden geeft altijd een mooie extra dimensie aan het geven van betekenis.
    Een verrijkende en soms hilarische ervaring, ook voor de andere deelnemers. Evenals voor mijzelf als begeleider van de workshops.

    Uitnodiging

    Hulpverleners: geef Verlaat Verdriet-ers de ruimte betekenis te geven aan het vroege verlies van de ouder(s) in de eigen moedertaal.
    Het zal jullie beiden verrijken.

    Lees meer

    Basisworkshop Verlaat Verdriet en basisworkshop Dubbel Ouderverlies

  • | | | | |

    Workshop Verlaat Verdriet: wat Verlaat Verdriet-ers verder helpt

    DoorTitia Liese

    Workshop Verlaat Verdriet: wat Verlaat Verdriet-ers verder helpt

    Op de zaterdagochtend, tijdens de workshop Verlaat Verdriet, vraag ik deelnemers altijd woorden te geven aan gevoelens bij hun ervaringen in de Verlaat Verdriet-workshop. In verband met het komende symposium voor hulpverleners – Teruggaan om verder te kunnen, op zaterdag 8 november 2025 – heb ik de deelnemers van de workshop van juli 2025 gevraagd of ik hun woorden mag delen via mijn blog en op LinkedIn. Zodat lezers inzicht krijgen in thema’s die spelen bij Verlaat Verdriet-ers. Wat het voor Verlaat Verdriet-ers betekent dat ze de keuze hebben gemaakt de workshop te komen doen. En wat helpend is voor ze.
    De deelnemers hebben mij met alle liefde toestemming gegeven hun woorden en hun voornamen te delen op mijn site, op LinkedIn en op Facebook.

    Vragen

    De deelnemers formuleren hun antwoorden naar aanleiding van de volgende vragen

      • Wat heeft je geraakt;
      • Wat heeft je verbaasd;
      • Wat heeft je geïnspireerd.

    Aartje

    Wat heeft je geraakt

    Door de theorie lijkt alles nog beter te gaan passen. Daar bedoel ik mee dat ik beter ga/kan begrijpen wat het verliezen van papa in mijn leven voor invloed heeft (gehad). Vooral het feit dat het verlies oorzaak is geweest van het verloop van mijn leven, en niet de ‘foute keuzes’ die ik maakte.
    De ontreddering raakt me. Er schijnt nu licht op de leegte. Het is geen verdriet, pijn of angst. Ontreddering is het stilstaan/bevroren zijn in de tijd. Het raakt me dat hulpverlening zo weinig weet/wil weten van de impact van jong ouderverlies op het kind in ontwikkeling. En er ongezien aan voorbij is gegaan (gaat) in al die jaren dat ik hulpverlening heb gehad.

    Wat heeft je geïnspireerd

    Wat mij heeft geïnspireerd, en moed geeft, is het feit dat wij als Verlaat Verdriet-ers onszelf telkens weer uit durven dagen om het proces van teruggaan, doorwerken, onderzoeken en voelen, aan te gaan. Ik kan het. Ik wil het. En ik doe het!

    Mandy

    Wat heeft je geraakt

    De theorie. Opluchting dat veel dingen een plek krijgen. Waarom ik bepaalde dingen doe: controle; verlatingsangst; complicaties. Veel inzicht gekregen, bijvoorbeeld over de leegte die ik nooit gevuld krijg, wat ik ook probeer.

    Wat heeft je verbaasd

    Het zoeken bij mijn man wat hij mij niet kan geven, maar wat ik zelf moet doen. Ik moet meer aan mijzelf geven. Meer leren ontvangen. Meer laten zorgen, in plaats van altijd voor een ander zorgen.

    Wat heeft je geïnspireerd

    Ik wil zorgen dat mijn ruptuur heelt.
    De overeenkomsten in onze verhalen, terwijl er ook zoveel verschilt. Ik wil meer voor mijzelf, en ga hier absoluut meer voor open staan en vooral DOEN. Ik mag er zijn. En ik ben het waard. Ik wil meer dan alleen maar overleven!

    Meer kennis

  • | | | |

    Bijzondere Verlaat Verdriet-workshop februari 2025

    DoorTitia Liese

    ‘In de toekomst wil ik ook gaan werken met Verlaat Verdriet-ers’ vertelde Marije Wolthuis me een paar jaar geleden. Op haar zestiende verloor Marije haar moeder na een ziekbed van vier jaar. Twee keer deed Marije mee aan een Verlaat Verdriet-workshop. ‘Kom een keer als extra meedoen met een Verlaat Verdriet-workshop’ nodigde ik Marije uit. ‘Dan kan je in een andere hoedanigheid ervaren wat de workshop doet. Kan je in de praktijk de thema’s leren zien, en leren van de kennis en kunde die ik in de loop van de jaren heb ontwikkeld en opgebouwd.’ Marije nam de uitnodiging graag aan. Ze nam deel aan de workshop van de afgelopen dagen.  ‘Als je wilt, schrijf over jouw ervaring in de workshop. Dan plaats ik dat graag.’ Gisteravond al stuurde Marije me haar eerste reactie op haar deelname als ‘extra’ aan de workshop. Marije, dank je wel voor je aanwezigheid en voor je mooie bericht.

    Dankbaar

    Dankbaar, geraakt en voldaan voel ik mij. De afgelopen dagen was ik onderdeel van de Verlaat Verdriet-workshop bij Titia Liese. Na twee keer eerder als deelnemer een plek in te nemen, sloot ik deze keer aan als ‘meelezer’/sidekick. Zodat ik ‘als ik later groot ben’ deze kennis en kunde zelf verder kan verspreiden. Dankbaar, voor alle kennis die ik op mocht en mag slurpen en me eigen mag maken. Dankbaar, voor de verhalen van de deelnemers, hun openheid in het delen van misschien wel hun kwetsbaarste stuk, en het vertrouwen dat ze schonken aan ons groepje juist door dit delen.

    Geraakt

    Geraakt, door de verschillende verhalen, en door de gelijkenissen tussen ‘onze’ thema’s. Door de universeel lijkende vraag van elke Verlaat Verdriet-er: ‘Ja maar, hoe dan?!’ Door het zien van het vertrouwen en de dapperheid waarmee de deelnemers weer naar huis zijn gegaan, klaar om de (vele!) kleine stappen die ze tijdens dit weekend al gezet hebben, voort te zetten en hun weg verder te vervolgen met de handvatten die ze aangereikt hebben gekregen.

    Voldaan

    Voldaan, door de volledigheid van deze 3-daagse, de mooie afwisseling tussen weten en voelen, denken en doen. De manier waarop zakken in de woorden en emoties van je eigen verhaal werd afgewisseld met het creatief vormgeven van je verhaal, maken de workshop tot een uitgebalanceerd geheel. Dagen waarop ieder van ons weer verder kan bouwen op haar eigen manier. Ik kijk uit naar de terugkomdag!

    Groen gras

    Marije is al enige jaren werkzaam als therapeutisch coach, gespecialiseerd in burn-out en stress. Ze schoolt zich verder voor haar werk als therapeutisch coach in verband met trauma. Tevens staat ze klaar om verder te werken met de Verlaat Verdriet-ers die nu al naar haar praktijk komen.
    Marije – van harte welkom in onze steeds verder groeiende groep Verlaat Verdriet-ers die hun ervaringskennis professionaliseren om in te kunnen zetten in hun werk met Verlaat Verdriet-ers.
    Groen Gras coaching – praktijk van Marije Wolthuis.

    #verlaatverdriet #verlaterouw #workshopverlaatverdriet #ervaringskennis #teruggaanomverdertekunne #symposiumvoorhulpverleners #kenniscentrumverlaatverdriet #marijewolthuis #groengras

  • | | |

    Zo ben je niet geboren!

    DoorTitia Liese

    ‘Hoort dat er echt allemaal bij?’ Verrast, en een beetje ongelovig kijkt de Verlaat Verdriet-ster me aan. Ze heeft een gesprek aangevraagd met mij om te onderzoeken of de moeilijkheden die ze al bijna haar hele leven ondervindt verband zouden kunnen houden met het vroege verlies van haar moeder. Veertiger nu. Vier jaar toen ze plotseling haar moeder verloor.

    We hebben het over aanpassen. Over een onderontwikkeld gevoel van eigenwaarde. Over de lat altijd heel hoog leggen. Presteren. Altijd bikkelhard zijn voor jezelf. Over gebrek aan zelfvertrouwen. Twijfel aan bestaansrecht. Niet kunnen voelen. Niet kunnen genieten. Over angst voor afwijzing. Over eenzaamheid.

    Zo ben je niet geboren

    Voor mij een bekend verhaal. Zoveel Verlaat Verdriet-ers die ik in de afgelopen ruim vijfentwintig jaar heb gesproken. Altijd dezelfde thema’s. Voor haar een opluchting. Ze kijkt me voorzichtig aan. ‘Ik, eeeeh, ben dus niet gek???’ ‘Nee’ kan ik terugzeggen. ‘Je bent niet gek. Zo ben je niet geboren. Dit zijn patronen die zich in je hebben gevormd na het vroege verlies van je moeder. Omdat je zo jong was zijn deze patronen deel uit gaan maken van je identiteit. Van wie je bent geworden. Je hebt ze zelf ‘gemaakt’. Het positieve aan dit verhaal: ze zijn dus ook weer veranderbaar.’

    Ervaringsgenoten

    Het kan je ongelofelijk helpen te praten met ervaringsgenoten. Dan kan je dingen zeggen die je nog nooit tegen iemand hebt gezegd. Je kan ze delen. Je wordt begrepen. Ervaringsgenoten vertellen dezelfde thema’s. Wat een opluchting! Je weet nu dat je niet de enige bent. Voor het eerst deel je je eenzaamheid. Je voelt het. Delen helpt onmiddellijk! Je bent niet gek. Deze patronen horen erbij. Er opent zich een nieuwe wereld voor je.

    Workshop Verlaat Verdriet

    Overweeg je al langere tijd een Verlaat Verdriet-workshop te komen doen? Voel je dat het tijd is? Wil je meer weten over wat we doen tijdens een workshop? Neem contact op met Titia Liese titia@verlaatverdriet.nu of bel Titia 06 – 53 76 58 43. Je bent van harte welkom mee te delen in het warme bad van de ontmoeting met ervaringsgenoten. De opluchting. Het vertrouwen.

    Lees meer

    Boeken van Titia Liese