• | | | |

    Het warme bad van de Kenmerkende Patronen

    DoorTitia Liese

    Het warme bad

    Het warme bad van de Kenmerkende Patronen. En het warme bad van de ontmoeting met ervaringsgenoten. Ervaringsgenoten brengen onder woorden wat je zelf nooit onder woorden kon brengen. Jij brengt onder woorden wat zij nooit onder woorden konden brengen. Samen kom je tot de verrassende conclusie: ZIE JE WEL, WE ZIJN NIET GEK!

    Ervaringsgenoten ontmoeten

    Ervaringsgenoten ontmoet je in levenden lijve, bijvoorbeeld tijdens de Verlaat Verdriet-workshops. Tijdens de schrijfretraite De weg van liefde. Of tijdens symposium Ontmoeting met Ap Dijksterhuis.

    Ervaringsgenoten lezen

    Ervaringsgenoten ontmoet je ook in boeken. In romans. In (literaire) thrillers. Biografieën. Autobiografieën. Of in levensverhalen. Dan kan het bij het lezen helpen de taal van Verlaat Verdriet en Verlaat Verdriet-ers te kennen. Je bent dan voorbereid. Herkent de thema’s. Voelt je erkend. Wat je leest gaat op een bijzondere manier voor je leven. Om je hierbij te helpen breng ik de Kenmerkende Patronen bij Verlaat Verdriet nog eens onder je aandacht. Print ze vooral uit. Leg ze naast je boek. Je leest dan een heel ander boek dan je gelezen zou hebben als je je niet bewust bent van de meest bekende Verlaat Verdriet-thema’s. Van de taal van Verlaat Verdriet en Verlaat Verdriet-ers.

    Tip

    In mijn blogs plaats ik regelmatig titels van boeken met opvallend veel Verlaat Verdriet-thema’s. Ik wens je veel leesplezier met deze bijzondere vorm van het warme bad. Je leest mijn blogs op mijn site.

    Kenmerkende patronen bij Verlaat Verdriet

      • Je altijd aanpassen
      • Niet om kunnen gaan met grenzen
      • Abrupt de verbinding kunnen verbreken
      • Je vaak overvallen voelen door gevoelens van machteloosheid
      • Een basaal gebrek aan zelfvertrouwen
      • Weinig vertrouwen hebben in de toekomst
      • Moeite hebben met ruimte innemen
      • Altijd geven
      • Moeite hebben met intimiteit
      • Gehinderd worden door verliesangsten

    Kenmerkende patronen 2

      • Je anders voelen dan andere mensen
      • Onverschilligheid
      • Weinig incasseringsvermogen hebben
      • Altijd zorgen voor anderen
      • Je vaak afvragen wat ‘missen’ eigenlijk is
      • Er van buiten stoer en zelfstandig uitzien, maar van binnen een zwart gat voelen
      • Angst voor eigen ouderschap
      • Niet kunnen ontvangen
      • Gehinderd worden door angsten voor verandering
      • De lat altijd heel erg hoog leggen

    Kenmerkende patronen 3

      • Angst niet ouder te worden dan je moeder/je vader werd
      • Het gevoel hebben altijd alles alleen te moeten doen
      • Geen hulp kunnen vragen
      • Altijd alles onder controle houden
      • Geen afscheid kunnen nemen
      • Gezondheidsproblemen
      • Geen of weinig besef hebben van eigen kwaliteiten
      • Niet kunnen genieten
      • Een scheiding in jezelf voelen tussen gevoel en verstand
      • Geen basis onder je bestaan voelen

    Kenmerkende patronen 4

      • De neiging hebben tot bagatelliseren van het verlies van je ouder
      • Geen kritiek kunnen incasseren
      • Leven vanuit een gevoel van tekort
      • Twijfel aan je bestaansrecht
      • Altijd waakzaam zijn
      • Autoriteitsproblemen
      • Angst voor het cascade-effect
      • Geen complimenten kunnen incasseren
      • Je snel buitengesloten voelen
      • Weinig of geen gevoel van eigenwaarde hebben

    Doen

    Zelftests

    Lezen

    Zien

    Rouw kent geen tijd 

     

  • | | |

    Wees, en onsterfelijk beroemd

    DoorTitia Liese

    Kun je gefascineerd zijn door twee onsterfelijk beroemde wezen? Schrijvers, van wie je het werk waardoor ze onsterfelijk beroemd zijn geworden nog nooit hebt gelezen? Bij mij kan dat. Bijvoorbeeld bij twee wereldberoemde wezen. Schrijvers. Filosofen. Dante Alighieri (1265-1321) en Desiderius Erasmus (1466-1536).

    Dante Alighieri

    Geboren in Florence. Verloor zijn moeder rond zijn zevende en zijn vader op zijn vijftiende. Tijdens zijn leven al een beroemdheid, ondanks het feit dat er nog geen sprake was van boekdrukkunst om zijn geschriften breed te verspreiden. Altijd een buitenstaander. Verbannen uit zijn geliefde stad Florence. Voor altijd in de ban van Beatrice, het buurmeisje uit zijn jeugd naar wie zijn verlangen voor altijd uitging. Dichter van ‘De goddelijke komedie‘. Het belangrijkste en meest invloedrijke boek uit de Italiaanse letterkunde. Het boek dat van de taal van Toscane de Italiaanse voertaal maakte. De imaginaire reis die Dante maakte door de drie rijken van het hiernamaals. Hel. Louteringsberg. Hemel. Drie stadia die jou, als Verlaat Verdriet-er, in jouw verlate rouwproces ook niet onbekend zullen voorkomen.

    Desiderius Erasmus

    Désiderius Erasmus

    Geboren in Rotterdam. Dertien jaar toen hij zijn beide ouders verloor als gevolg van de pest. Onwettig kind van een priester en zijn huishoudster. Opgeleid in Deventer.  Vertrokken uit Nederland rond 1490, om nooit meer terug te keren. Zijn leven lang heeft hij zich een inferieure buitenstaander gevoeld. Een buitenstaander die altijd heeft moeten vechten om zijn hoofd boven water te houden. Geworsteld met een kwetsbare gezondheid. Schrijver van het satirische werk Lof der Zotheid. Dankzij de boekdrukkunst heeft hij zijn boeken zelf kunnen laten drukken, en breed kunnen laten verspreiden.

    Bibliotherapie

    Als Verlaat Verdriet-er kun je leren van de Verlaat Verdriet-ers die jou zijn voorgegaan. Die hun ervaringen op hun eigen wijze woorden hebben gegeven. Te zien hoe andere Verlaat Verdriet-ers worstelden met hun thema’s. Hoe Verlaat Verdriet-thema’s hun leven mee vorm hebben gegeven.

    Kenmerkende patronen

    Wat je kan helpen bij het lezen van en over Verlaat Verdriet-ers zijn de Kenmerkende patronen bij Verlaat Verdriet die ik, inmiddels al lang geleden, heb opgesteld aan de hand van ervaringen van Verlaat Verdriet-ers. Je zult steeds meer thema’s gaan herkennen. Thuis kunnen brengen. Puzzelstukjes die zomaar op hun plaats gaan vallen. Je leert niet alleen meer over de persoon, je leert ook meer over Verlaat Verdriet-patronen. En over patronen in een verlaat rouwproces. Je leest een ander boek. Ziet een ander mens. Herkent jezelf in de wereld van beroemde wezen. Ook al leefden ze eeuwen geleden.

    Kenmerkende patronen

    Lees meer

    Boekensteden

     

  • | | |

    Afstemmen met Ap Dijksterhuis over het symposium

    DoorTitia Liese

    Verlies
    Verlate rouw
    Moederverlies en vaderverlies
    Afstemmen met Ap Dijksterhuis
    Doen 

    De blikken trommel

    ‘…. Lange tijd wist ik weinig over je. Twintig jaar nadat ik de blikken trommel vond in moeders secretaire durfde ik hem eindelijk te openen. Ik bekeek de foto’s. Las de brieven die moeder en jij elkaar stuurden. Legde ze op een denkbeeldige tijdbalk die begon in 1957 en eindigde in 1973. Ik diepte oude fotoalbums op van moeder waarvan ik wist dat ze op zolder stonden. En ik sorteerde de andere documenten die ik in de trommel aantrof. Krantknipsels. Ambtelijke stukken. Rechtbankverslagen.

    Ik begon te lezen en het leek alsof ik terecht kwam in een overwoekerde kasteeltuin. Baande me een weg, vond een tegelpad waarvan lange tijd niet duidelijk was waar het heen leidde. Stuitte op een diepe vijver. Een fraai verweerd beeld. Het spichtige skelet van een lang geleden gestorven raaf. Ik liet mijn verleden toe. Soms vlug en doortastend. Dan weer weifelend en traag. Ik bewaakte mijn geest zoals een uitsmijter zijn nachtclub. Liet iemand binnen, even later zelfs vijf man tegelijk, om vervolgens de deur weer resoluut te sluiten. Als het moest voor langere tijd.’ …….   

    De blikken trommel
    Citaat uit  het boek van Ap Dijksterhuis: VADER; bladzijde 9

    Afstemmen met Ap Dijksterhuis

    ‘We bellen op 29 januari om af te stemmen over de inhoud van het symposium’ spraken we in december af. Vandaag hebben we elkaar dus gesproken. Aan de telefoon. Om af te stemmen over de inhoud van het symposium.

    Openbaar gedeelte
    In de eerste plaats over het openbare gedeelte. Het openbare gedeelte vindt plaats van 10 uur – 11 uur. Voor het openbare gedeelte zijn ook niet-Verlaat Verdriet-ers welkom.  In dat uur geeft Ap Dijksterhuis de lezing die hij gewoonlijk geeft bij boekpresentaties over zijn boek Vader.

    Besloten gedeelte
    Na de pauze, dus na 11.30 uur, is het tijd voor het besloten gedeelte. Aan het besloten gedeelte kunnen uitsluitend Verlaat Verdriet-ers deelnemen. In dat gedeelte staat ‘de blikken trommel’ symbool voor de complexiteit van verlate rouw. Ap Dijksterhuis deelt met ons zijn ervaringen met zijn verlate rouwproces.

    • Hoe is het om een blikken trommel aan te treffen in het huis van je onverwachts overleden moeder. Een trommel waarvan je het bestaan niet kende.
    • Wat gebeurt er met je als je die trommel voorzichtig een beetje opent. Als je onmiddellijk de trommel weer sluit, omdat je voorvoelt dat die trommel informatie bevat die je liever niet wilt kennen.
    • Hoe is het om deze trommel twintig jaar in je huis te hebben staan. Twintig jaar lang die trommel in je huis gesloten te laten staan. Terwijl je weet: die trommel is er. Ik zal daar toch iets mee moeten.
    • Hoe komt het dat er een dag kwam waarop je dacht: NU.
    • Wat gebeurde er met je terwijl je, langzaam maar zeker, de informatie door je handen liet gaan. Onder ogen zag wat je tegenkwam.
    • Hoe ben je tot het schrijven van de brieven-vorm gekomen.
    • Wat heeft het je gebracht dit proces aan te gaan.
    • Hoe kijk je nu aan tegen de inspanningen die je hebt geleverd.
    • Hoe kijk je terug op dit proces.
    • Wat geef je de Verlaat Verdriet-ers mee die hier vandaag getuige zijn van jouw verhaal over het proces dat jij bent aangegaan.

    Lees meer

    Ontmoeting met Ap Dijksterhuis
    Veel gestelde vragen over het symposium
    Vader
    Teruggaan om verder te kunnen

    Doen

    Herinneringsboek Moeder
    Herinneringsboek Vader 

  • | |

    Het eiland van de verdwenen bomen

    DoorTitia Liese

    Het eiland van de verdwenen bomen

    Ada is 17 jaar als haar moeder overlijdt. Haar vader en Ada groeien na het verlies steeds meer uit elkaar. Beiden komen terecht op een eigen eiland van elkaar ontzien, en zwijgen.

    Cyprus

    Als haar tante Meryem onverwacht van Cyprus naar Londen komt, de woonplaats van dochter er vader, krijgt Ada de gelegenheid het verleden van haar ouders te ontrafelen. Stap na stap onderzoekt Ada de gelaagde geschiedenis van haar ouders; haar moeder Turks-Cypriotisch, haar vader Grieks-Cypriotisch.

    Dit boek neemt je mee in de bewogen geschiedenis van het eiland waar Ada’s ouders oorspronkelijk vandaan komen. De beproevingen van de liefde van haar ouders voor elkaar. De invloed van doorgegeven trauma’s als gevolg van de burgeroorlog op Cyprus; van verlies van wortels en van identiteit als gevolg van migratie.

    Ada en Meryem

    …… ‘Ik kan ergens wel begrijpen waarom mijn oudere familieleden er misschien moeite mee hadden om het huwelijk van mijn ouders te accepteren. Het was een andere generatie. Ze hebben vast allemaal veel meegemaakt. Maar wat ik niet begrijp, is waarom mijn eigen ouders nooit over het verleden gepraat hebben nadat ze naar Engeland waren verhuisd. Waarom dat stilzwijgen?
    ‘Ik weet niet of ik daar antwoord op kan geven’ zei Meryem, en er kroop een zweem van behoedzaamheid in haar stem. 
    ‘Probeer het.’ Ada boog voorover en zette de voicerecorder uit. ‘Dit is niet voor school trouwens. Dit is voor mijzelf.’……
    Blz 323

    Kloof

    Tijdens haar werkzame leven heeft Defne, de moeder van Ada, zich aangesloten bij een organisatie die zich inzet (massa)graven te vinden. En zo mensen die zijn omgekomen door oorlogsgeweld – en anoniem zijn begraven in ere te herstellen.

    …… Het zien van de diepe kloof die er bestond tussen familieleden van verschillende leeftijden baarde haar echter zorgen. Maar al te vaak zat de pijn bij de eerste generatie overlevenden, degenen die het meest hadden geleden, dicht onder de oppervlakte, herinneringen die als splinters onder hun huid zaten, waarvan sommige nog een stukje uitstaken en volkomen aan het oog werden voltrokken. Intussen koos de tweede generatie ervoor om het verleden te verdringen, zowel de dingen die ze wisten als die waar ze geen weet va hadden. De derde generatie daarentegen wilde juist wel diep graven en het verzwegen boven tafel halen. Wat vreemd dat in families die waren getekend door oorlogen, gedwongen verplaatsingen en wreedheden, juist de jongsten het oudste geheugen leken te hebben……
    blz 325

    Lezen

    Elif Shafak
    Het eiland van de verdwenen bomen