• | | |

    Wat blijft: tentoonstelling van Bastiaan van den Berg

    DoorTitia Liese

    Wat blijft

    Gisterenmiddag bezocht ik met Verlaat Verdriet-er/fotograaf Alex Witteveen de tentoonstelling Wat blijft van Verlaat Verdriet-er/conceptueel kunstenaar Bastiaan van den Berg. De tentoonstelling duurt nog tot en met zondag 3 augustus 2025, in De Ruimte in Deventer. Bastiaan van den Berg laat in deze tentoonstelling zien wat jong ouderverlies kan betekenen voor ‘worden wie je bent’. Bastiaan is dagelijks bij de tentoonstelling aanwezig van 11-16 uur.

    Bijvoorbeeld

    Vader

    Fotoserie van de vader van Bastiaan, en de betekenis die zijn vader voor Bastiaan heeft gehad in de loop van zijn leven. Hoe de vanzelfsprekende aanwezigheid van zijn vader abrupt stopte bij zijn plotselinge dood. Lange tijd was zijn vader voor Bastiaan niet meer dan een zwart gat. Bastiaan troostte zichzelf met het gevoel: ik heb er veel van geleerd, en ik ben er sterk door geworden. Tot het niet meer ging zijn vader te negeren. En hij op zoek moest gaan naar de connectie met zijn vader. De fotoserie laat zien wat er gebeurde.

    Bord voor je kop

    Bord voor je kop, rouw op je kop.
    Wil je het zien? Of wil je het niet zien?

    Papa’s jas

    Jarenlang droeg Bastiaan het leren jasje van zijn papa. Toen Bastiaan zelf vader was geworden droeg hij nog steeds het leren jasje. Nog steeds was het leren jasje papa’s jas. Maar dan met een andere papa erin.

    Meetlat

    Zoals zoveel Verlaat Verdriet-ers geneigd zijn te doen legt Bastiaan zichzelf regelmatig langs de meetlat. Mogelijk herken je die neiging bij jezelf.

     

    Gezichtsverlies

    Bij het stofzuigen stootte Bastiaan het beeldje om van de heilige Josef met het kindje Jezus op zijn arm. Josef verloor daarbij zijn gezicht, en Bastiaan besefte plotseling hoe graag hij – net als Jezus – door zijn vader gekoesterd zou willen worden.

    Potgrond

    Om niet alleen zijn vader beter te leren kennen, maar ook zichzelf dook Bastiaan in zijn familiegeschiedenis. Hij zocht de plekken op waar zijn vier grootouders werden geboren, de plekken waar zijn ouders werden geboren en de plek waar hij zelf werd geboren. Van elk van deze plekken nam hij een paar handen grond mee. Zo gaf hij elk haar/zijn eigen plek.

    Plaats

    Tentoonstelling Wat blijft vind je tot en met zondag 3 augustus 2025 in De Ruimte, Nieuwstraat 38 in Deventer. Bastiaan is dagelijks aanwezig tussen 11 en 16 uur. Hij laat je graag genoemde verbeeldingen – en andere hier niet genoemde, maar even waardevolle verbeeldingen – zien van de gevolgen van jong ouderverlies. Je bent van harte welkom!

    Lees meer over Bastiaan van den Berg op zijn site www.injehemd.nl 

  • | | | | | |

    Hans Rooduijn: De voorloper

    DoorTitia Liese

    Hans Rooduijn: De voorloper

    Het gedurfde leven van mijn vader.

    Levensverhaal

    Levensverhaal van Hans Rooduijn (later: Roduin), 1915-1989, 11 jaar toen hij zijn vader verloor, samengesteld en geschreven door zijn zoon Tom Rooduijn.

    Wanneer Hans Roduin in 1989 vermist raakt in de buurt van het Noord-Italiaanse bergdorp Fanghetto, gaat zijn zoon Tom Rooduijn naar hem op zoek. Na de vondst van zijn lichaam besluit Tom het raadselachtige leven van zijn vader te reconstrueren.
    Als jonge dichter en theoloog weigert Hans in 1939 dienst en zit hij anderhalf jaar vast in Veenhuizen. In de oorlog biedt hij vanuit zijn antiquariaat d’Eendt in Amsterdam hulp aan Joodse onderduikers. Zijn sociëteit Le Canard vormt in de jaren vijftig het centrum van de artistieke voorhoede.

    Gelukkige jeugd

    ‘Gelukkige jeugd (tot mijn twaalfde) schrijft Hans Rooduijn in een autobiografische notitie vele jaren later. Heel veel later initieert hij als dramaturg een toneelstuk naar Kees de Jongen, het boek Kees de jongen geschreven door Theo Thijssen (1879-1943, 11 jaar toen hij zijn vader verloor). Voor een boekje bij het stuk selecteert Hans Rooduijn fragmenten uit geschriften van Theo Thijssen. Zoals over de dood van Thijssens eigen, 27-jarige vader, door tuberculose: ‘Ik weet dat het ontzaglijke veranderingen in ons gezinsleven heeft gebracht: ik zou bijna willen zeggen: het is een catastrofe geweest, die ons, kinderen, in stormachtig tempo tot wezenlijk andere wezens heeft gemaakt.’

    Ook het mooiste boek begint met de kleinste notitie

    ‘Je zou een boek over hem moeten maken‘ raadt journalist Henk Hofland Tom Rooduijn aan. Hofland schenkt hem een klein notitieboek. ‘Ook het mooiste boek begint met de kleinste notitie.’

    Fanghetto

    In 1971 ontdekt Hans Rooduijn het Noord Italiaanse dorp Fanghetto. In de loop van de jaren ontwikkelde zich daar een soort Nederlandse enclave. Over Fanghetto lees je onder anderen meer in het boek Bewaar de zomer van Alma Matthijssen: 1984 –         , 10 jaar toen ze haar vader verloor.

    Lezen

  • | | | |

    Dichtbij – Babette van Drunen

    DoorTitia Liese

    Dichtbij

    Steeds meer mensen – Verlaat Verdriet-ers ook – kiezen ervoor hun boeken uit te geven in eigen beheer. Babette van Drunen stuurde mij haar boek dat ze recent in eigen beheer heeft uitgegeven. Ze verloor haar vader in haar vroege jeugd.

    Babette van Drunen

    In dit indringende en persoonlijke boek neem ik je mee op een reis door rouw, herinnering en geloof. Na het verlies van mijn vader op jonge leeftijd, bleef een ondraaglijk verdriet achter – én een diep verlangen om hem te leren kennen. Maar hoe leer je iemand kennen die er al twintig jaar niet meer is? Door de verhalen van anderen. Hun woorden werden spiegels waarin ik stukje bij beetje mijn vader leerde zien, en mezelf.

    De weinige herinneringen die ik aan hem heb, werden mijn ankerpunten. Eén moment – op zijn schoot, na het avondeten – werd mijn veilige haven. Later begreep ik: dit beeld werd ook de basis van mijn Godsbeeld. In de zoektocht naar mijn vader vond ik de weg terug naar mijn Hemelse Vader.

    Dit boek is een rauw, eerlijk en hoopvol verhaal over verlies en herstel. Over gebrokenheid, heimwee en het zoeken naar een thuis dat niet met mensenhanden gemaakt is. Over hoe verhalen – van mensen én van God – ons helpen onszelf terug te vinden. Het is een uitnodiging om mee te wandelen, te voelen, te reflecteren. En misschien, net als ik, weer thuis te komen.

    Rouw

    Als ik maar kon herinneren hoe je stem klonk
    op de dagen waarop de pijn mij doordrong
    als ik maar kon voelen hoe jouw handen
    op mijn schouders een steun zouden zijn
    op dagen waarop ik mijzelf niet
    wist vast te houden
    de woorden die je mij toe zou fluisteren
    als ik me geen raad wist
    maar jij altijd zou luisteren

    Kennis maken

    Maak kennis met Babette van Drunen op Kenniscentrum Verlaat Verdriet 

    Bestellen

    Dichtbij

     

  • | | | | |

    Marijke van Oosterzee: Vreemde kamers

    DoorTitia Liese

    Boek van Marijke van Oosterzee over identiteit en thuiskomen na vroeg ouderverlies.

    We kennen elkaar al jaren, Marijke en ik. Lang geleden deed Marijke mee aan een Verlaat Verdriet-workshop. Met enige regelmaat verbleef ze in Vierhouten. Nu ze zich daar definitief heeft gevestigd ontmoeten we elkaar vaker. Inmiddels schreef ze haar boek over haar levenservaringen, voor en na het verlies van haar moeder toen ze acht was. Haar boek is verschenen. Ik deel het graag met je.

    Vreemde kamers

    Vreemde kamers gaat over het leven van een meisje van haar derde en haar achttiende. Als achtjarige verliest ze haar moeder, ze verhuist vijf keer naar een ander land, waar ze telkens een nieuwe naam krijgt en later krijgt ze te maken met een vrij harteloze stiefmoeder.

    Toch is het geen treurig boek. Er wordt haar niets verteld, maar ze luistert aan de deuren en bovenaan de trap naar de gesprekken van de volwassenen en komt zo aan snippertjes informatie over wat er gebeurt. Soms bespreekt ze dat met haar oudere zus of een lieve tante. Verder gaat ze naar school, leert ze zwemmen, de nieuwe taal en maakt ze nieuwe vrienden en vriendinnen. 

    Waargebeurde gebeurtenissen

    De auteur heeft de waargebeurde gebeurtenissen voorzien van kleuren en geuren uit haar herinnering en de overgeleverde anekdotes over toen. Het boek is geschreven in de ‘ik-vorm’ en in het hier-en-nu, waardoor het tot leven komt en de gebeurtenissen invoelbaar worden. 

    Commentaren van lezers

    • ‘Hartverscheurend, hartverwarmend.’
    • ‘Ontroering, verwondering en bewondering bij het lezen.’
    • ‘Persoonlijk, maar met genoeg afstand, knap geschreven.’

    Fragment

    De vader na het gesprek met de klassenleraar: “Ik weet niet wat ik hoor. Mijn ingetogen, stille, kleine dochter, die hier thuis rustig zit te borduren en heel gehoorzaam is, dat meisje dat in de klas zit weg te dromen, die gilt op het schoolplein de hele school bij elkaar van onder tot boven. Ik wist niet dat je zo’n stem in je had.” Hij valt stil, vervolgt: “Ik begrijp trouwens wel beter waarom je zo vaak je botten breekt.”

    Interview

    Interview met auteur op RTV-Nunspeet