• | | |

    Liefde voor De weg van liefde

    DoorTitia Liese

    De weg van liefde 2023

    Voor iets wat heel mooi en bijzonder is geweest gebruik je het liefst superlatieven om over te dragen hoe mooi en bijzonder iets is geweest. Maar als het niet als passend voelt grote woorden te gebruiken, wat doe je dan om te vertellen hoe mooi en bijzonder De weg van liefde 2023 is geweest. De rust en de stilte van Codiponte. Het verblijf in ‘het gele huis’ (Villa le Muse) en op de Concia. De liefdevolle gastvrijheid van Maartje en Davide. De heerlijke maaltijden die Davide voor ons bereidde. Het mooie weer. De avondmaaltijd op de binnenplaats van de Concia, terwijl het om ons heen langzaam donker werd. De sterrenhemel. De lichtjes in het dorp.

    Samen

    De gespreide aankomst van de deelnemers. Het gespreide vertrek. De samenwerking met schrijfcoach Els Pronk die we weer op hebben gepakt voor De weg van liefde. Albertine Richaerts (met wie ik al jaren samenwerk in de workshop Dubbel Ouderverlies) die, samen met haar man Jurjen, na afloop van De weg van liefde nog een paar dagen bij ons kwam logeren in het gele huis.

    De groep

    Maar boven alles de prachtige groep van de Weg van liefde 2023. De groep die, ondanks de gespreide aankomst en het gespreide vertrek van de deelnemers, al snel een hechte groep werd. Wat extra bijzonder is voor Verlaat Verdriet-ers die zich zo snel een buitenstaander kunnen voelen. Een niet-deelnemer. ‘Iedereen kent elkaar hier al‘. ‘Iedereen heeft het hier leuk met elkaar‘. ‘Ik hoor daar niet bij.’
    De groep die elkaar als groep zoveel te vertellen had. Die zo snel harmonie vond. Zoveel deelde. Waar alles er mocht zijn. Verdriet. Diep verdriet. Wanhoop. Gevoelens van eenzaamheid. Van de eeuwige buitenstaander zijn. Van opluchting. Vreugde. Blijdschap. Plezier. Van verbondenheid.
    Waar ontdekkingen werden gedeeld. Gevoelens. Gedachten. Waar ieder haar/zijn eigen plek kon innemen. Haar/zijn eigen weg kon bewandelen. Haar/zijn eigen Weg van liefde.

    Elfje

    De dag na afsluiting van De weg van liefde kwam een Elfje bij me op dat ik graag met je wil delen.

    Verdriet
    Verlaat Verdriet
    Verlaat Verdriet verlaten
    De weg van liefde
    Dankbaar     

    De weg van liefde 2024

    Mijn gedachten gaan uit naar een nieuwe Weg van liefde in het voorjaar van 2024. Volg mijn blogs als je meer wilt weten over deze mogelijk komende Weg van liefde voorjaar 2024.

    Lees meer

    De weg van liefde 
    Maartje Schönefeld en Davide Donati

  • | | |

    Een tipje van de sluier oplichten

    DoorTitia Liese

    Gisteren plaatste ik een blog over de allereerste zelfstandige gedachte die je in je jeugd gehad kunt hebben. Een gedachte die je leven mee vorm, kleur en inhoud heeft gegeven. Ook nu – vandaag de dag – nog:  Wat is het toch fijn om eigen-wijs te zijn.

    Momentum

    Vandaag wil ik een stap met je maken naar een gedachte in de tijd van het overlijden van je ouder. Je zou dat moment MOMENTUM kunnen noemen. Momentum is een moment waarop een grote, ingrijpende verandering plaatsvindt. In geval van jong ouderverlies: een levens-veranderende verandering op een moment dat je nog in ontwikkeling was. Dat je de begeleiding en de onvoorwaardelijke liefde van je ouders nog heel hard nodig had. Een gedachte die – diep in jou verscholen – nog altijd je leven aanstuurt. Een gedachte die van gedachte overtuiging werd. Een overtuiging die steeds meer veranderde in een hardnekkige overtuiging.

    Gedachte

    In de loop van de jaren heb ik veel deze soort gedachten van Verlaat Verdriet-ers gehoord en gelezen.
    Zoals bijvoorbeeld:

    • Hier kom ik nooit meer overheen;
    • Nu is er niemand meer voor mij;
    • Iedereen huilt hier, ik huil maar mee;
    • Ik begrijp er helemaal niets van;
    • Iedereen huilt hier, nu moet ik de sterkste zijn;
    • Vanaf nu moet ik voor alles zorgen;
    • Ik wil bij mijn moeder/mijn vader zijn;
    • Het is hier niet meer veilig;
    • Ik red me wel;
    • Het heeft geen zin om iets te doen, want ik ga toch dood.

    Overtuiging

    Voor mijzelf is deze gedachte niet direct verbonden aan het moment van verlies van mijn moeder toen ik 8 jaar was. De gedachte die overtuiging werd, de overtuiging die  hardnekkige overtuiging werd was er op het moment dat mijn vader van mij vroeg zijn tweede vrouw ‘mammie’ te noemen. ‘Mammie’, dat was mijn moeder. Wat een verraad, vroeg mijn vader van mij. Om de lieve vrede heb ik het gedaan. Mijn relatie met zijn tweede vrouw was al niet best. Maar op datzelfde moment besloot ik ‘Als ik dat moet, is er nooit meer iets belangrijk. Ik doe niks meer.’ Ik was 10 jaar.

    Een leven lang heb ik strijd geleverd met dit besluit van toen. Nu pas kan ik zien – en begrijpen – dat ik op dat moment innerlijk bevroren ben. Ik heb het een leven lang niet geweten. Ik heb er een leven lang mee gestreden. Het heeft mijn leven (bijna) levenslang vorm gegeven.

    Nieuwsgierigheid

    Nieuwsgierigheid heeft me geholpen in mijn lange strijd om verandering. Ik wilde het weten (wat DOEN betekent, en juist dat had ik mijzelf verboden!).

    • Wat zit er achter die overtuiging ‘Ik doe niets meer?’
    • Heb ik die bescherming nu nog nodig?
    • Wat kan ik doen om die bescherming te veranderen?

    Opluchting

    Als een nieuwsgierig Aagje heb ik stap na stap tipje na tipje van de sluier opgelicht. Heb ik leren DOEN. Wat een opluchting!

    Blog

    Wat is het toch fijn om eigenwijs te zijn

    Lezen

    Gat in je ziel 
    Ruim 80 blogs van Titia Liese gebundeld

    Teruggaan om verder te kunnen 
    Titia Liese

    Zien

    Rouw kent geen tijd 
    Theorie van Titia Liese door haarzelf gepresenteerd in 13 losse modules.

  • | | | | |

    Afval verwerk je, verlies niet

    DoorTitia Liese

    Vanochtend stuurde een Verlaat Verdriet-er mij de tip van het interview met Gijs van der Sanden in FLOW: Afval verwerk je, verlies niet.
    Ik geef de tip graag aan je door.

    Interview met Gijs van der Sande

    Gijs van der Sande,
    journalist, auteur en ervaringsdeskundige

    Citaat uit FLOW

    Hoe reageerde jij toen rouw op je deur klopte?

    “Toen mijn vader stierf – hij werd 57 – woonde ik net in Amsterdam. Ik was jong, stapte het studentenleven in. Ik was mijn leven aan het optuigen en opeens moest ik mijn vader missen. Los van het verdriet dat ik natuurlijk had, voelde rouw daardoor een beetje als die vervelende oom die het feestje komt verpesten. Ik had er geen ruimte voor, hier had ik niet om gevraagd.

    Zo snel mogelijk probeerde ik mijn leven weer op te pakken en dat lukte. Ik merkte dat missen en jong zijn hand in hand konden gaan. Ging nog steeds naar festivals met vrienden, of naar de club. Uithuilen kon ik bij mijn moeder. Daardoor was de rouw nog te dragen. Totdat mijn moeder vier jaar later ook doodging. Ik moest niet alleen afscheid nemen van haar, maar ook van het kind-zijn. Het voelde in alle opzichten als een enorm verlies.”

    Gijs van der Sanden

    Dingen die je vergeet – rouwen voor beginners

    Meer Lezen

    Teruggaan om verder te kunnen

    Zien

    Rouw kent geen tijd 

  • | | | |

    Herinneringen: fictie en werkelijkheid

    DoorTitia Liese

    Op 19 december j.l. scheef ik de blog In je hele lijf ervaren over een hele sterke herinnering aan de kerstavond voorafgaand aan het overlijden van mijn moeder. Tientallen jaren heeft die herinnering – een van de weinige herinneringen die ik had (dacht te hebben) aan de tijd rond het overlijden van mijn moeder – deel uitgemaakt van mij.

    Het Mijnenveld

    Vandaag is het 17 januari 2023. Ik ben bezig mijn Verlaat Verdriet-werk te onderzoeken in verband met het verduurzamen van mijn werk. Het overdragen van mijn Verlaat Verdriet-werk. Het Mijnenveld – de invloed van ervaringen voor, tijdens en na het overlijden van de ouder(s) – speelt daarin een grote rol. Als ergens mijn kennis en kunde zichtbaar en overdraagbaar is, dan is dat in Het Mijnenveld.

    Verhuizing

    Vandaag maak ik mij gedachten over de invloed van ‘verhuizing’ na het overlijden van de ouder(s). Even kan ik niet verder met denken en schrijven. Neem een korte time-out. Zoek even de stilte en de donkerte op van mijn slaapkamer. Van m’n bed. Pak een boek. Nog voor ik het boek open heb geslagen dringt het op volle kracht tot mij door. Dat wat ik op 19 december 2022 heb geschreven over de kerstnacht kan niet waar zijn.

    Dat wat ik tientallen jaren heb gehouden voor een herinnering aan de nacht voor mijn moeder overleed. Waar ik nooit een seconde aan heb getwijfeld IS NIET WAAR. KAN NIET WAAR ZIJN. Kan zelfs helemaal niet waar zijn. De situatie die ik in deze blog beschrijf – het huis, mijn kamer, mijn bed, de plek. Dat is het huis en de plek waar we vijf jaar na het overlijden van mijn moeder naartoe zijn verhuisd. Even voel ik een enorme kortsluiting in me. Even wordt het helemaal donker. Wat ik schreef kan dus niet waar zijn. Althans: niet waar het de avond voor de dood van mijn moeder betrof.

    Waarschijnlijk is het waar dat er blazers Stille nacht bliezen in de nabije buurt van ons huis. Dat is heel goed mogelijk. Mogelijk heb ik me op die avond ergens ongemakkelijk over gevoeld. Of ongelukkig. Maar het is niet zo dat dit verbonden was aan het ziekbed van mijn moeder. Althans niet op de manier zoals ik in mijn blog beschrijf.

    Lees meer

    Blog In je hele lijf ervaren 

    Kijk

    Het Mijnenveld , module 5 uit de serie video’s Rouw kent een tijd.