• | |

    Kennis uit ervaring is belangrijk!

    DoorTitia Liese

    Boeken zijn er over volgeschreven. Hoe om te gaan met kinderen en rouw. Boekenvol van goedbedoelende professionals. Van wetenschappers. Allemaal doen ze hun duit in weer een zakje. En nog een zakje. Allemaal willen ze graag kinderen helpen. Willen zo graag voorkomen dat kinderen ‘er later last van krijgen’. Baseren hun kennis op theorie. Op wetenschap. Statistieken. Op veronderstellingen: als je er als kind maar over had kunnen praten, dan had je vast nu niet een probleem gehad (nota bene: ook Verlaat Verdriet-ers denken dat zelf!) Als je maar een leuke buurvrouw had gehad, dan had je nu geen probleem gehad.

    Advies hier, advies daar

    Adviezen zat voor overgebleven ouders van kinderen die een ouder verliezen door overlijden. Makkelijk gedaan, adviezen geven vanaf je bureau. De ene ‘deskunige-uit- theorie’ praat de andere ‘deskundige-uit-theorie’ na. Wie vraagt zich nog af waar het verlies van een ouder voor een kind in de praktijk om gaat? Wat dat onomkeerbare, levensveranderende verlies in werkelijkheid teweeg brengt?
    Adviezen zat. Maar doe het na het verlies van je partner – als moeder/vader – in de praktijk maar eens allemaal!

    Hoe zit het met de ervaring?

    WIJ – Verlaat Verdriet-ers – zijn de deskundigen. Zoals dat heet ‘ervaringsdeskundigen.’ Gelukkig wordt kennis uit ervaring steeds belangrijker gevonden. Want wie weet beter dan wij zelf wat ons is overkomen. Wat het verlies van onze ouder(s) in onze kindertijd teweeg heeft gebracht. Hoe de impact van het verlies in alle hoeken en gaten van je ziel kruipt. Waar het zich verstopt. Geniepig ruimte inneemt.

    Leer van ons!

    WIJZELF zijn nu aan de beurt.
    Stap uit schaamte.
    Stap uit angst.
    Lever jouw bijdrage aan kennis uit ervaring van de gevolgen van jong ouderverlies op de langere termijn.
    Help jezelf – en daarmee heel veel andere Verlaat Verdriet-ers.

  • | |

    Groot interview met Eva Crutzen Volkskrant Magazine

    DoorTitia Liese

    Eva Crutzen

    Toen Eva 11 jaar was ging haar moeder dood. Dat hakte erin bij cabaretier Eva ­Crutzen, en het blijft erin hakken. Hoewel ze er ook veel fuck it-kracht aan ontleent. ‘Juist doordat het allemaal niet zo soepel ging, heb ik wilskracht ­opgebouwd.’

    ‘Het lijkt alsof het leven erna nu pas begint voor Eva.’

    Instemmend knikkend: ‘Ja. Ja, ja.’ Dan ineens huilend: ‘Sorry, ik word daar instant superverdrietig van. Omdat het bijna lijkt alsof ik daarmee ook afscheid van haar zou nemen. Alsof zij er niet meer toe doet. Maar het klopt wel wat Niels zegt. Het wordt wel minder dat ik overal zo mee worstel. Hoewel ik tijdens dit gesprek al de hele tijd aan het huilen ben, waardoor ik denk: misschien moet ik er toch maar weer eens met iemand over gaan praten. Tegelijkertijd vind ik het moeilijk om te zeggen dat het beter gaat. Omdat het ook voelt alsof ik haar daarmee vergeet. Ik schreef laatst voor een lied de tekst: ‘Wanneer mag je door?’ Ik denk dat het verdriet nooit minder wordt, en het gemis ook niet, maar de manier waarop ik ermee omga verandert wel.’

    Waarom heeft de dood van je moeder zo ontwrichtend gewerkt?

    ‘De jaren na het overlijden van mijn moeder waren heel onrustig, het voelt onveilig als zoiets gebeurt. Dat heeft me lang het gevoel gegeven dat ik stuk was. Alsof ik anders was dan de anderen. Ik voelde me een zwerfkatje waar een oortje vanaf is. Ik wilde zo graag normaal zijn, maar ik voelde me niet normaal. En nu voelt het alsof ik wel even in een lekkere fase zit. Ik heb een leuke vriend, heb lieve mensen om mij heen, mijn werk gaat lekker, en ik ben nog niet bezig met kinderen. Want ik denk dat er wel een shitstorm op me zal afkomen als ik zelf moeder wordt. Maar nu is het gewoon even oké. Ik ben nog steeds wel die zwerfkat met een verminkt oortje, maar ik heb er nu voor mijn gevoel een vette bontjas bij aan. En als ik lach, is mijn tand goud. Ik voel mezelf niet meer minder dan anderen. Ik voel me niet meer stuk.’

    Volkskrant Magazine

    Lees dit uitgebreide interview met Eva Crutzen over het verlies van haar moeder op 11 jarige leeftijd en de invloed die dit verlies nog altijd heeft op haar, en haar leven van nu.

    Volkskrant Magazine 14 maart 2020 

  • | |

    Verlaat Verdriet-ers zijn gewone mensen….

    DoorTitia Liese

    Verlaat Verdriet-ers zijn gewone mensen…..
    die ongewone dingen hebben meegemaakt

    Denkend over de inhoud van het cursusboek-in-de-maak ROUW KENT GEEN TIJD realiseer ik me de verschillen in de verlies-ervaringen van Verlaat Verdriet-ers.
    Ongewone gebeurtenissen die de gewone kinderen die we waren overkwamen.

    Voorbeelden

    Ik noem een aantal voorbeelden:
    HET IS NIET GEWOON

    • als jong kind je ouder(s) te verliezen door de dood;
    • je vader te verliezen door de dood voordat je geboren bent;
    • op je 12e je ouder te vinden na de zoveelste zelfmoordpoging;
    • mede-inzittende te zijn van de auto waarin je ouders, je broertje en je zusje dodelijk verongelukten;
    • op je 14e de ‘moeder’ te worden van je broertjes en zusjes;
    • op te groeien met een ouder die elke keer opnieuw de boodschap krijgt: het is weer terug gekomen;
    • dat je ouder wordt vermoord;
    • er als volwassene achter te komen dat je jong overleden vader niet je biologische vader was;
    • seksueel misbruikt te worden door een gezinslid;
    • dat je ouder zelfmoord pleegt en daarvoor jouw speelgoed gebruikt;
    • op je 5e de man in huis te worden;
    • als jong kind getuige te zijn van de plotselinge onverwachte dood van je ouder;
    • op te groeien in een gezin waarvan een ouder ongeneeslijk ziek is, steeds meer zorg-afhankelijk wordt en overlijdt in je kindertijd;
    • dat je vader al een nieuwe relatie heeft terwijl je moeder worstelt met afscheid nemen;
    • als jong kind je ouder te verliezen door een medische fout;
    • als baby je moeder te verliezen bij je geboorte.

    Kinderen moeten leren dat de dood bij het leven hoort. Enig idee wat je zegt als het gaat om jong ouderverlies?

  • | |

    Samen werken aan mijn samenhangend aanbod

    DoorTitia Liese

    Een samenhangen aanbod voor Verlaat Verdriet-ers

    ‘Juul, wat ik wil is een samenhangend aanbod voor Verlaat Verdriet-ers’.
    Nog zie ik ons zitten. Twintig jaar geleden. Juliette en ik. Werkend aan de allereerste website van de allereerste Stichting Verlaat Verdriet. Hoe doe je dat: een website bouwen met een samenhangend aanbod als je nog een beginneling bent in je Verlaat Verdriet-werk. Een samenhangend aanbod….. Ik wist heel goed dat ik dat wilde. Maar uitleggen hoe dat er uit moest zien…… Dat lukt me natuurlijk niet. Er was helemaal nog geen samenhangend aanbod!

    Doorgaan

    Hij kwam er, die eerste website. Gezwoegd hebben Juliette en ik. Maar hij kwam er. En ook de tweede website kwam. Namelijk mijn eigen website www.verlaatverdriet.nu. Een samenhangend aanbod? Mmmmmm, nou nee. Doorgaan dus. Stug doorwerken. Geduld hebben. Vertrouwen.

    Mijn aanbod

    Inmiddels zijn we twintig jaar verder. Twintig mooie jaren. Samen met heel veel Verlaat Verdriet-ers. Verlaat Verdriet-ers die een Verlaat Verdriet-workshop kwamen doen. De jaartraining De kunst van het verbinden. Die in vroegere jaren meegingen met De reis van je leven op Terschelling, of die de biografische workshop Heel je leven bij me kwamen doen. Die  meegingen met BeeldTaal in Italië: De weg van liefde.

    BeeldTaal ontwikkelen. Boeken schrijven. Boeken uitgeven in eigen beheer…. Wat kan er mooier zijn voor een Verlaat Verdriet-er die altijd alles zelf wil doen!

    Samenhangend aanbod

    En of het een kwestie was van doorwerken. Van geduld. Van vertrouwen. En nu, twintig jaar later, is het er. Het samenhangend aanbod waarvan ik twintig jaar geleden al wist: dat moet er komen voor Verlaat Verdriet-ers.

    Carin Wormsbecher en Gopher

    ‘Carin begrijpt waar ik mee bezig ben. Ze ziet het, soms beter dan ikzelf het zie.’ Vijf jaar geleden ontmoette ik Carin Wormsbecher. In die tijd directeur/eigenaar van drukkerij Wedding in Harderwijk. Inmiddels directeur/uitgever van uitgeverij Gopher in Harderwijk.
    Gistermiddag hebben we een spijkers-met-koppen-gesprek gehad. Carin en ik. We gaan samen verder werken aan mijn samenhangend aanbod. Ik als Verlaat Verdriet-deskundige. Carin als uitgever. Nu. En in de toekomst.

    Nieuwsgierig?

    Nieuwsgierig naar de volgende stappen? Lees mijn blogs. Ontvang je mijn blogs nog niet? Je kunt je abonneren via HOME op deze website. Of volg ons op Facebook. Ik doe m’n best je zoveel mogelijk op de hoogte te houden van de nieuwste ontwikkelingen.