• | |

    CrossTime: Op het kruispunt van twee tijden

    DoorTitia Liese

    Sorry. Het is me nog niet gelukt een beter – Nederlands – woord te vinden voor CrossTime. Toch wil ik je in deze blog CrossTime: Op het kruispunt van twee tijden graag de voordelen laten zien van CrossTime. Ga met me mee op tijdreis. En ervaar of het voor jou klopt.

    Worden

    Wij, moderne ‘westerlingen’, zijn in de bijzondere omstandigheid dat we zowel gebruik kunnen maken van de voordelen van de lineaire tijd als van de voordelen van de circulaire tijd. We zijn gewend rationeel en gestructureerd te denken. Analyseren oorzaak en gevolg. Denken in processen, met een begin en een eind. We zijn gewend te reflecteren. Op onszelf. En wat we doen (en soms op wat we laten). Op wat er om ons heen gebeurt. We zijn gewend onszelf doelen te stellen waar we naartoe kunnen werken. Een groot voordeel bij Verlaat Verdriet en een verlaat rouw-/ en veranderproces, omdat het ons helpt orde te brengen in de chaos die we vaak in ons hoofd ervaren. En orde in de ontreddering in ons gevoel.
    Wij, westerlingen, zijn eigenlijk altijd bezig met worden.

    Zijn

    Daarnaast kunnen we, als we de bereidheid daartoe in onszelf kunnen vinden, gebruik maken van de voordelen van de circulaire tijd. Rust. Aandacht. Tijd nemen. Jezelf tijd geven. Je verbinden met wat is (in plaats van met alle andere 80.000 dingen waar je op een dag ook mee bezig kunt zijn). Stilstand voor zelfonderzoek. Je ontdekkingen de tijd geven om te ‘incarneren’. Helemaal van jou te worden. Niet alleen in je hoofd. Maar ook in je gevoel.
    Je eindelijk bezighouden met zijn.

    BeeldTaal in Italië

    De weg van liefde

    Waar kun je mooier verbinding voelen dan op de plek waar de tijd als vanzelf stilstaat: La Concia.
    Hoe kun je je mooier verbinden met jezelf dan met BeeldTaal in Italië: De weg van liefde

    BeeldTaal op Terschelling

    Wind mee

    Waar kun je mooier verbinding voelen dan op de plek waar je helemaal kunt zijn in tijd en ruimte en je hoofd leeg kunt laten waaien: Terschelling.
    Hoe kun je je mooier verbinden met jezelf dan met BeeldTaal op Terschelling: Wind mee.

    Lees de blogs over Tijd, Verlaat Verdriet en verlate rouw

    De factor TIJD
    De lineaire tijd en de ciculaire tijd: een eye-opener 1
    De lineaire tijd en de circulaire tijd: een eye-opener
    Voordelen van de lineaire tijd bij verlate rouw 
    Voordelen van de circulaire tijd bij verlate rouw

  • | | |

    Het moet maar weer eens gezegd worden….

    DoorTitia Liese

    In je jeugd een ouder verliezen door de dood is niet, zoals nogal eens wordt gedacht, een life-event. Is niet: shit happens. Is niet: ‘met veerkracht en wat hulp kom je er wel weer overheen.’

    Lijf-event

    Je ouder verliezen door de dood terwijl je nog in ontwikkeling bent  – zowel geestelijk als lichamelijk (dus ook: je hersenen!) zou je wel een lijf-event kunnen noemen. Niet alleen je psyche, maar je hele lijf zijn betrokken bij de ruptuur. De ruptuur van het abrupte en onomkeerbaar afgescheiden raken van je ouder(s). Een existentiële crisis in je kindertijd, die diep ingrijpt in de fundamentele eenzaamheid van de mens. Ook in het kind dat je toen was.

    Innerlijke eenzaamheid

    Met als gevolg dat de kans groot is dat je als volwassene altijd een innerlijke eenzaamheid voelt. Een leegte die je niet lijkt te kunnen vullen. Een innerlijke eenzaamheid die je levenslang met je meesleept. Tot je besluit je verlate rouwproces werkelijk aan te gaan.

    Fundamentele eenzaamheid

    Een Verlaat Verdriet-er die het niet aandurft de overleden ouder ‘los te laten’ – bijvoorbeeld omdat ‘loslaten’ voelt als verraad – heeft een bijna niet te overbruggen angst opnieuw die fundamentele eenzaamheid te ervaren. Heeft grote  angst voor verandering. Houdt alles extreem onder controle.

    Hulp

    Houd jezelf niet langer gevangen. Zoek hulp. Aanvaard hulp. Overwin je angst voor wat er los kan komen. Ga het proces aan.  Aanvaard hulp. Eis discipline van jezelf. Zet door. Ook op momenten dat je het gevoel hebt: het helpt allemaal niets. Juist op  momenten dat je het gevoel hebt: het helpt allemaal niets.

    Vertrouwen

    Velen zijn je voorgegaan. Heb vertrouwen dat het ook voor jou is weggelegd je beter te gaan voelen. Meer verbonden. Completer. Het kan echt! Ook voor jou.

  • | | |

    Lineaire tijd en circulaire tijd 2: een eye-opener

    DoorTitia Liese

    De circulaire tijd

    Ineens zitten we er middenin. De circulaire tijd. Ineens is onze jachtige manier van leven tot stilstand gekomen. Ons leven van doelen stellen. Van presteren. Altijd meer. Groter. Sneller. Verder.
    Plotseling moeten we ons aanpassen aan een manier van leven die voor ons al generaties lang achter ons ligt. Wij, moderne wereldburgers, die gewend zijn dagelijks van hot naar her en weer terug te vliegen. Plotseling, en door de nood gedwongen, moeten wij ons aanpassen aan de circulaire tijd.

    Eye-opener

    In mijn Verlaat Verdriet- workshops is het altijd weer een eye-opener voor de deelnemers. Het besef dat er meer bestaat dan alleen de lineaire tijd. Dat er ook een circulaire tijd bestaat. (En dat al sinds het ontstaan van de aarde……….).
    Over de lineaire tijd schreef ik in mijn blog Lineaire tijd en circulaire tijd 1. Vandaag neem ik je mee naar de grootste eye-opener (althans: wat tijd betreft!) voor Verlaat Verdriet-ers: de circulaire tijd.

    Stilstaan, om verder te kunnen

    De circulaire tijd is de natuurlijke tijd. De tijd van licht en donker. De tijd van de seizoenen. De seizoenen die, onveranderlijk, altijd weer terugkeren. Er is altijd weer een tijd van zaaien. Altijd weer een tijd van groei. Er is altijd weer een tijd van oogsten. Altijd weer een tijd van stilstand om de grond tot rust te laten komen. Tot zich weer een nieuwe tijd aandient van zaaien. Van groei. Oogst. Rust.

    In de circulaire tijd kun je altijd terugkomen op iets. Als zich weer een Verlaat Verdriet-thema aandient hoef je jezelf niet meer te verwijten (of te laten verwijten) dat je ‘er in blijft hangen’ of dat  je ‘het allang achter je had moeten laten.’ In de circulaire tijd betekent het – niet meer en niet minder – dat een Verlaat Verdriet-thema dat (weer) bij je speelt nogmaals aandacht nodig heeft.

    Voor alles is een tijd

    Door nog weer eens stil te staan bij een Verlaat Verdriet-thema geef je jezelf de gelegenheid er – zonder zelfverwijt – op terug te komen. Het thema nogmaals te onderzoeken. Een laagje dieper te gaan.

    De circulaire tijd geeft je de gelegenheid ingrijpende, levens-veranderende gebeurtenissen in je leven te integreren. Ze deel te laten worden van je ervaringen door ze te onderkennen. Te onderzoeken. Te erkennen. Deel te laten worden van wie je bent geworden.

    Stilstaan geeft ruimte voor inspiratie. Voor je geest openstellen. Voor creativiteit. Zelfonderzoek. Tijd voor zaaien. Voor groei. Tijd om te oogsten.
    Ruimte om de tijd te nemen voor heling. Met geduld. Aandacht. En boven alles met liefde. Voor jezelf. En voor het leven.

  • | | |

    Lineaire tijd en circulaire tijd 1 – een eye-opener

    DoorTitia Liese

    Lineaire tijd

    Aha! Oja!
    Verrassing
    Opluchting

    Elke keer weer zie ik de verrassing bij deelnemers aan de Verlaat Verdriet-workshops als ik in mijn Verlaat Verdriet-theorie aandacht heb besteed aan de lineaire tijd en de circulaire tijd. Aha! Oja! Opluchting! Zeker blijft er meer hangen van wat ik in mijn theorie behandel. Maar de lineaire tijd en de circulaire tijd: dat is voor de deelnemers vaak het meest verrassende onderdeel. Het onderdeel waar deelnemers op een (veel) later moment weer op terug komen. Het geeft nieuwe inzichten. Inzichten die beklijven.

    Lineaire tijd

    In onze, moderne (westerse) samenleving leven we in de lineaire tijd. Wij zijn zo geïdentificeerd met de lineaire tijd dat we denken dat dat tijd is. We staan er eigenlijk nooit bij stil dat onze lineaire tijd een opvatting is van tijd. Een gemaakte tijd is. Een mechanische tijd. De tijd van de klok.

    Verleden, heden, toekomst

    Wij leven in de (hardnekkige) overtuiging dat er een verleden bestaat. Een heden. En een toekomst.

    Tijdseenheden

    Een van de opvallendste en meest invloedrijke kenmerken van onze lineaire tijd is de indeling in tijdseenheden. Seconden. Minuten. Uren. Dagen. Maanden. Jaren. Enzovoort.

    Fasen

    Deze opeenvolgende tijdseenheden zijn op hun beurt weer ingedeeld in fasen. In fasen die elkaar opvolgen. Je gaat door een fase naar de volgende fase. Je laat de vorige fase achter je. Dat is althans de bedoeling.

    Proces

    Opeenvolgende fasen vormen op hun beurt een proces. Een proces met een begin en een (gewenst) einde. Dat is althans de bedoeling.

    Toekomstgericht

    Een van de andere grote kenmerken van onze manier van leven is onze toekomstgerichte manier van leven. Wij moeten altijd naar de stip op de horizon. Altijd verder.
    Een hele dwingende manier van leven, die we (soms) als dwangmatig ervaren. Maar die we slecht kunnen veranderen.

    Vooruitgangsgericht

    Naast toekomstgericht leven we eveneens sterk vooruitgangsgericht. Bij ons moet alles altijd groter. Meer. Beter. Ook daarin laten we ons in veel gevallen door een dwangmatige manier van denken leiden. Eraan ontsnappen is haast onmogelijk.

    Technologische ontwikkelingen

    In de afgelopen eeuwen hebben technologische ontwikkelingen een ongelofelijk hoge vlucht genomen. Onze gezondheidszorg kent een niveau dat nooit eerder in de geschiedenis van de mens is voorgekomen. We maken onszelf wijs dat we zelfs de dood onder controle hebben.

    Maakbaarheid

    De beheersing van (technologische) processen heeft ons steeds meer een geloof in de beheersing van het leven gebracht. En een heel sterk geloof in de maakbaarheid.

    Rouwproces

    Deze toekomstgerichte, vooruitgangsgerichte, maakbare manier van leven heeft in de vorige eeuw grote invloed gehad op onze manier van denken over rouw. Rouwen werd rouwverwerken. Rouwen werd een proces. Een maakbaar proces. Een proces met een begin. En met een (gewenst) einde. Opgedeeld in fasen. Beheersbaar. Maakbaar. Met een stappenplan.

    Om over na te denken

    • In deze toekomst gerichte, vooruitgangsgerichte, maakbare opvattingen over verlies en rouw is geen plaats voor Verlaat Verdriet en verlate rouw.
    • Inmiddels manifesteert zich al een aantal jaren een sterke twijfel aan de fasen bij rouwen. Wat we vaak vergeten is ons te realiseren dat we leven in een cultuur van de lineaire tijd. Het lijkt of we iets veranderen door te twijfelen aan de rouw-fasen. Maar in wezen veranderen we niets.

    Lees meer

    De factor TIJD
    Lineaire en circulaire tijd
    Titia Liese: Gids voor Verlaat Verdriet