• | |

    Vragen over de betekenis van rouw

    DoorTitia Liese

    ‘Rouw creëert een leegte in mij.’ Gisteravond begon ik te lezen in het boekje van Paul Verhaeghe Intieme Vreemden. Vorige week kreeg ik dit essay cadeau in de boekwinkel, ter gelegenheid van de maand van de filosofie.

    Verlies

    ‘Rouw creëert een leegte in mij.’ Ik lees de zin. Lees de zin nogmaals. Wat lees ik hier eigenlijk? Waarom klopt voor mijn gevoel niet wat ik lees? Lees ik niet goed? Creëert rouw een leegte in je? Het is toch niet rouw die een leegte in je creëert? Het is verlies dat leegte in je creëert. Toch?

    Rouw

    Door te rouwen geef je betekenis aan verlies. Stap na stap vul je de leegte door betekenis te geven aan het verlies dat je hebt geleden. Het verlies van de ander. De betekenis die de ander heeft gehad voor jou. Je onderzoekt wie je bent. Wie je was. Waar je staat. Hoe je verder kunt gaan met je leven, ondanks het verlies van de ander. Je onderzoekt welke ruimte er is verder te gaan, dank zij het verlies van de ander. Welke ruimte er is voor jou om nieuwe perspectieven te ontwikkelen. Welke ruimte er is voor de mensen om je heen om nieuwe perspectieven te ontwikkelen.

    Verlate rouw

    Door verlate rouw vul je de leegte die je in je hebt gevoeld. Vaak al een lang leven lang. Je verwerkt. Je zoekt wegen naar heling. Daarom is rouw-verwerken voor mij zo’n verschrikkelijk fout woord. Je verwerkt niet rouw. Je verwerkt verlies. En dat is rouwen.

    Het herscheppen van het ‘ik’ bij verlate rouw

    Het lezen van het boekje van Paul Verhaeghe inspireerde mij tot het maken van een klein schema. Ik deel het graag met je – vers uit de pen.

    • Verlies creëert leegte.
    • Leegte creëert verliesangst.
    • Verliesangst creëert controle.
    • Controle creëert uitputting.

     

    • Rouw creëert inhoud.
    • Inhoud creëert vertrouwen.
    • Vertrouwen creëert positiviteit.
    • Positiviteit creëert energie.

    Paul Verhaeghe

    Overigens vind ik Paul Verhaeghe (emeritus hoogleraar aan de Universiteit Gent) een man die prachtige, behartenswaardige dingen schrijft. Ook in zijn essay Intieme Vreemden. 

     

  • | |

    Hoe ontwikkel je een samenhangend aanbod

    DoorTitia Liese

    Samenhangend aanbod

    ‘Juul, wat ik wil is een samenhangend aanbod ontwikkelen voor Verlaat Verdriet.’ Juliette en ik zijn samen aan het werk met de Verlaat Verdriet-website. Het is zeker 20 jaar geleden. Juliette kijkt me twijfelend aan. ‘Een samenhangend aanbod voor Verlaat Verdriet? Wat bedoel je dan?’ vraagt ze. ‘Weet ik ook niet’ zeg ik terug. ‘Maar ik weet wel dat ik het wil.’

    Onderzoeken

    Inmiddels zijn we ruim 20 jaar verder. Hoe ontwikkel je een samenhangend aanbod. Nu weet ik het. Bijvoorbeeld, zoals bij mij het geval is, door van een onderwerp dat je na aan het hart ligt je levenswerk te maken. Omdat je het wilt. En omdat het nodig is. Stug doorwerken. De noodzaak zien. Lichtpuntjes in het vizier houden. Teleurstellingen incasseren. Door me consequent af te vragen: waar gaat jong ouderverlies over. Waar gaan de gevolgen van jong ouderverlies over. Welke gevolgen in je jeugd. Welke gevolgen voor de ontwikkeling van je identiteit. Te onderzoeken. Te blijven onderzoeken. Nooit tevreden te zijn met voor de hand liggende antwoorden.

    Rouw kent geen tijd

    Zo is in de loop van vele jaren mijn samenhangend aanbod ontstaan. Rouw kent geen tijd: Verlaat Verdriet verwerken en helen. Een programma waarin niet alleen zelfhulp-tools voor Verlaat Verdriet-ers hun plaats hebben, maar ook handreikingen voor hulpverleners voor hun werk met Verlaat Verdriet-ers. De basis ligt klaar. De verschillende werkmethoden moeten nog werk-klaar gemaakt worden.
    De video Rouw kent geen tijd is er al.
    De vernieuwde versie van Teruggaan, om verder te kunnen ligt vrijwel druk-klaar bij de uitgever.

    ‘Waarom wil ik dit eigenlijk vertellen?’ vraag ik me af.
    ‘Omdat het tijd is’ zegt mijn innerlijke stem.

  • | |

    Licht een tipje van de grauwsluier op

    DoorTitia Liese

    ‘Ik heb alles wat m’n hartje begeert. Prachtige kinderen. Een goede relatie met mijn partner. Een mooi ruim huis. Werk waar ik veel plezier in heb. En toch… Toch kan ik niet genieten. Heb ik altijd het gevoel dat er een soort van grauwsluier over mijn leven ligt. Zo vaak heb ik me afgevraagd: hoe kan dat toch? Wat is er toch met mij aan de hand? Waarom lukt het me niet gelukkig te zijn met wat ik heb? Waarom heb ik altijd het gevoel dat ik niet voluit leef?’

    Klachten

    Vaak hoor ik het. Verlaat Verdriet-ers die me gevonden hebben op het web, na een vaak lange zoektocht. Veel van deze Verlaat Verdriet-ers hebben klachten die ze niet goed thuis kunnen brengen. Klachten als: waarom heb ik altijd het gevoel dat ik niet voluit leef. Waarom ben ik zoals ik ben, en doe ik zoals ik doe. Ze hebben overal gezocht. Hebben therapieën gevolgd. Zijn aan het werk gegaan met een coach. Hebben fysieke klachten. Zijn altijd moe. Veel van deze Verlaat Verdriet-ers leggen niet de link tussen het vroege verlies van hun ouder(s) en de klachten die ze hebben. Ze realiseren zich niet dat ze via de dood van hun ouder verbonden zijn geraakt aan de dood. Dat ze als het ware altijd leven in de schaduw van de dood. Totdat ze terecht komen op mijn Verlaat Verdriet-site. Dan zien ze het. Dan gaat er een wereld voor ze open.

    Jong ouderverlies

    Verloor je jong je ouder(s)? De Zelftests helpen je te onderkennen hoe het zit bij jou. Dat kan confronterend zijn. Maar het zal je vooral opluchting brengen. Je bent niet de enige die hiermee worstelt. Er zijn ook voor jou mogelijkheden om verder te gaan. Dat zal je de moed geven verdere stappen te zetten. Te onderzoeken: wat betekent het vroege verlies van mijn ouder(s) nu nog in mijn leven. Wat kan ik doen om dit verlies een aanvaardbare plek te geven in mijn leven.

    Zelftests

    Neem de tijd, en de rust

  • | | |

    Het huis heeft jou als beschermvrouwe…

    DoorTitia Liese

    ‘Alles is getekend’ bericht Maartje me op dinsdag 5 april 2022. ‘Je bent eigenaresse van een huis in Toscane. En het huis heeft jou als beschermvrouwe.’

    Rocca di Codiponte

    Een nieuwe – grote – stap is genomen. Het project op de Rocca van Codiponte is officieel bij de notaris aangekocht. Casa Bicaudata is nu helemaal van mij. Morgen vlieg ik naar Pisa. De komende week breng ik door in Codiponte, in B&B La Concia van Maartje en Davide. Voelen hoe het in Codiponte voelt om daar eigenaar te zijn van een middeleeuws huis. In Italië. Op de Rocca van Codiponte. Een groot huis, dat ik graag geschikt wil gaan maken om Verlaat Verdriet-ers te ontvangen – en andere mensen die tijd en aandacht willen besteden aan hun levensverhaal. Die aandacht willen besteden aan ervaringen uit hun levensverhaal.

    Restaureren

    Een grote, ingrijpende restauratie van de panden staat ons te wachten. De komende week staat in het teken van intensief overleg met Maartje en Davide. Plannen maken. Wat willen we? Wat gaan we doen? Hoe gaan we het doen? Gesprekken met twee architecten. Contacten leggen met beschikbare bouwbedrijven.

    Maar eerst

    Maar eerst, en vooral, wennen aan het idee dat ik een huis heb in Italië. In Toscane. In Codiponte.

    De weg van liefde

    Inmiddels heb ik met Maartje een afspraak gemaakt voor de nieuwe biografisch retreat 2022 De weg van liefde: 8-14 oktober 2022.

    Meer

    Op donderdag 21 april vlieg ik terug naar Nederland. Daarna deel ik graag onze avonturen van de komende week in Codiponte. En natuurlijk dan ook: meer informatie over De weg van liefde 2022.