• | | |

    Joost Klein en dubbel ouderverlies

    Joost Klein

    Gisteren werd bekend gemaakt dat Joost Klein (1997) voor Nederland naar het Songfestival 2024 in Malmö zal gaan.

    Vandaag las ik in een artikel over hem dat hij op zijn 12e zijn vader verloor. En een jaar later ook zijn moeder.
    Dan kan muziek en tekst ineens een extra betekenis voor je krijgen. Ik deel graag 2 coupletten met je uit zijn lied Wachttijd.

    [Refrein]
    Als het echt te veel wordt
    Als je groen en geel wordt
    En je hebt een hoop verdriet
    Als ze op je vitten
    Als je ’t niet ziet zitten
    Of als je geen uitweg ziet
    Als het echt te veel wordt
    Als je groen en geel wordt
    En je hebt een hoop verdriet
    Als je hard moet leren
    Iets moeilijks moet studeren
    Als het allemaal niet lukt (het lukt me niet)

    [Verse 2: Joost Klein]
    Mijn vader die daar lag
    Gezien maar geen gezag
    We zien wel met de dag
    We zeggen geen gedag
    Mijn moeder die daar lag
    Ik denk vaak aan die dag
    Natuurlijk doe ik dat in mijn natuurlijke habitat
    Ik blijf maar bijvullen
    Martijn van Eijzeren
    Ik ben een film kijkende over een man van ijzeren
    IJzeren metalen, Dikke van Dale
    Ikke wil dat ook maar ik kan dat niet betalen
    Ik en al mijn tranen vullen volle zalen
    Ik heb veel verhalen, ik zit vol met vragen

    Lezen

    Horen

    Wachttijd

  • | | |

    Waar komt toch die aanname vandaan?

    Waar komt toch die aanname vandaan?
    Welke onderzoeken wijzen dit uit? De aanname bij wetenschappers dat de meeste kinderen die jong een ouder verliezen dat kunnen verwerken? (in hun jeugd?).
    Wie heeft die onderzoeken gedaan? Waar? Waar zijn die onderzoeken? Wat staat daar in?

    Recent meldt onderzoeker/specialist op het gebied van kinderen, jongeren en verlies dr. Mariken Spuij het weer in het artikel in Volkskrant Magazine van 11 november 2023 ‘De meeste kinderen en jongeren die een ouder verliezen lukt het dit zelf te verwerken.’
    In het artikel in Volkskrant Magazine drie interviews. Verhalen van jonge ‘wezen’. Heftige verhalen. Van wie je, al lezend, bij een van de ‘wezen’ ontdekt dat ze helemaal geen wees is (hoe onzorgvuldig kun je zijn?). Wat overigens niet wegneemt dat het verhaal van deze ‘wees’ ook een heftig verhaal is. Maar: als één van je ouders nog leeft, ook al woont die ouder in het buitenland, dan ben je geen wees. Dan ben je een zogeheten ‘halfwees’. Dan ben je iemand die jong een ouder is verloren door overlijden. En dan ben je dus, volgens wetenschappelijk onderzoek, in staat dat verlies (in je jeugd) te verwerken.

    Waar komt toch die aanname vandaan?

    Steeds opnieuw de verbazing bij Verlaat Verdriet-ers die ik ontmoet in mijn Verlaat Verdriet-werk. In mijn workshops. Met name bij Verlaat Verdriet-ers die zelf werkzaam zijn als wetenschapper. Als onderzoeker. Docent. Als psycholoog. Als orthopedagoog.
    Waar komt toch die aanname vandaan?
    Over welke onderzoeken gaat dat?
    Wie heeft die onderzoeken gedaan?
    Waar?

    Hoe is het mogelijk dat kennelijk nooit en nergens een wetenschapper zich afvraagt: ‘Doen wij het wel goed?’ ‘Klopt het eigenlijk wel wat wij doen?’
    ‘Bevragen we ooit volwassenen die in hun jeugd een ouder hebben verloren door overlijden?’
    ‘Op welke aannames baseren we onze onderzoeken eigenlijk?’
    ‘Waar en hoe vinden we de mensen die we zouden kunnen ondervragen?’
    ‘Wat willen we dan weten?’ ‘Welke vragen zijn dan relevant?’

    Ongestelde vragen

    ‘Of kinderen die een ouder verliezen daar later nog last van kunnen hebben is een onbeantwoorde vraag.’ las ik een aantal jaren geleden in een artikel van de hand van Mariken Spuij bij de presentatie van haar proefschrift in boekvorm.
    Bij wetenschappers: ja, kennelijk.
    Maar zou het kunnen zijn dat die stelling meer te maken heeft met ongestelde vragen dan met onbeantwoorde vragen?
    Wij: volwassen ‘ervaringsdeskundigen’ hebben namelijk een heleboel antwoorden als de juiste vragen worden gesteld.

    Lees meer

    Onderzoeken die Mariken Spuij recent aan mij heeft doorgegeven

    ‘Er wordt geluisterd en er is recent mooi onderzoek gedaan (retrospectief dat wel…). Waarbij ik opmerk dat er tegenwoordig grote cohorten kinderen gevolgd worden (niet specifiek gericht op verlies) dus wellicht kunnen we over 20,30,50 etc jaar veel beter dingen zeggen. Het zal echter altijd genuanceerd zijn en blijven. De mens en zijn context zijn immers complex.’

    ‘Ik wijs je graag op recente publicaties. Stapje voor stapje komt er meer data. Maar nogmaals retrospectief… en niet prospectief…’

    Je vroeg naar de bronnen waar de journaliste zich op baseert. Zij baseert zich echter op iets anders van Bonnano. Ik heb het even voor je nagevraagd.

    https://www.researchgate.net/publication/5607614_The_Human_Capacity_to_Thrive_in_the_Face_of_Potential_Trauma

    Mijn dank aan Mariken Spuij!

    Rouw bij kinderen en jongeren 

  • | | |

    Drie jonge wezen vertellen in Volkskrant Magazine

    In Volkskrant Magazine In Beeld van 11 november 2023 vertellen drie jonge wezen hun verhaal.
    Hoe is het om op jonge leeftijd je beide ouders kwijt te raken?
    Wat mis je het meest?
    En: wat heb je nodig om uit te groeien tot een stabiele volwassene?

    Rutger (23) en Finette

    Op zijn 20e verliezen Rutger en zijn jongere zusje Finette hun beide ouders.
    ‘Op dinsdag, de eerste vakantiedag van mijn ouders, kreeg ik ’s morgens al om half acht een appje van mijn moeder, of ik mijn bed wel uit was. Woensdag bleven onze telefoons stil. Het werd acht uur, negen uur. Om half tien zei mijn zusje: ‘Er staat politie voor de deur.’………..

    Lindsay (19)

    Lindsay’s moeder overleed in 2015 aan kanker. Haar pleegmoeder stierf in 2022 aan dezelfde ziekte.
    ‘Ik ben altijd alert. Laatst was ik panellid op een symposium van jeugdzorg. Tijdens het gesprek bekroop me het gevoel: die man met die rode trui, daar helemaal achterin, die is niet te vertrouwen. Zo’n angst kan me zomaar overspoelen, zonder dat ik weet waarom.’………

    Amber (24)

    Ambers moeder overleed in 2007 aan een longembolie. Haar vader maakte in 2020 een einde aan zijn leven.
    ‘Bij elke keuze die ik maak, denk ik: zouden papa en mama dat ook zo doen? Ik vraag me vaak af of ze trots op me zouden zijn. Vooral op speciale dagen, zoals onze verjaardagen, mis ik ze erg.’…. 

    Volkskrant Magazine

    En dan ben je wees

    Workshop Dubbel Ouderverlies

    Basisworkshop Dubbel Ouderverlies

    Weeswijzer

    Weeswijzer

    Lezen en zien

    Anny Duperey: Schaduw en stilte

    Nawoord

    Naar aanleiding van de stelling bij het artikel Drie wezen vertellen ‘De meeste jongeren die één ouder verliezen lukt het dit zelf te verwerken, blijkt uit onderzoek van Columbia University in New York’ heb ik (Titia Liese) via haar site contact gezocht met Mariken Spuij. Ik heb haar uitgenodigd voor een gesprek over deze stelling, en over de gevolgen die deze overtuiging heeft voor Verlaat Verdriet-ers.
    Ik ben benieuwd naar haar reactie!

  • | | |

    Gijs Groenteman in gesprek met Kitty Herweijer

    Gijs Groenteman in gesprek met Kitty Herweijer. Gisteren kreeg ik de link toegestuurd van de podcast Met Groenteman in de kast.

    Kitty Herweijer

    Kitty Herweijer groeide op in de achterstandswijk Morgenstond in Den Haag, waar ze naar een montessorischool ging. Ze werd geboren in een seculier Joods gezin, binnen een familie met ‘een heel heftig Holocaust-verleden’. Ze groeide op in armoede.

    Beide ouders verloren

    Beide ouders overleden toen Herweijer 17 jaar was. Haar moeder leed aan een bipolaire stoornis. Ze overleed aan een inwendige bloeding. Haar vader was depressief. Hij pleegde suïcide. Door de ingewikkelde thuissituatie ging Kitty Herweijer al op 16-jarige leeftijd op zichzelf wonen.

    Gijs Groenteman

    Gijs Groenteman is de enige zoon van journaliste en televisiepresentator Hanneke Groenteman. Hij werd opgevoed door zijn seculier joodse moeder. Zijn vader leerde hij  pas op 23-jarige leeftijd kennen. Gijs Groenteman groeide op in Amsterdam, waar hij naar het Barlaeus Gymnasium ging.

    Sinds november 2017 heeft Groenteman zijn eigen wekelijkse podcast: Met Groenteman in de kast. In de archiefkast van de Volkskrant interviewt hij zeer uiteenlopende bekende en minder bekende Nederlanders. Met hen spreekt hij over verleden en heden. Over liefde en trauma. Te gast waren onder meer schrijfster en cabaretier Paulien Cornelisse. Zanger Lee Towers. Bioloog Midas Dekkers. Rapper Glen Faria. Muzikant Henny Vrienten. Modejournalist Cécile Narinx. Historicus Maarten van Rossem. Misdaadjournalist Peter R. de Vries. De keuze van de gasten is gebaseerd op Groentemans persoonlijke fascinatie voor deze personen.

    Boek

    Momenteel werkt Herweijer aan haar eerste boek. Dat boek zal gaan over haar traumatische jeugd, de angststoornissen die zij hieraan overhield en de therapieën die ze onderging.

    Podcast beluisteren

     

    https://juke.nl/podcasts/met-groenteman-in-de-kast/109-kitty-herweijer-columnist-en-mediaverslaggever-fef47970