• | | | | |

    Sleutels voor zorg- en hulpverleners

    DoorTitia Liese

    Sleutels

    Als zorgverlener/hulpverlener zul je zo nu en dan in de praktijk werken met een Verlaat Verdriet-er. Mogelijk zelfs vaker dan je denkt. Jouw cliënt/patiënt.Verlaat Verdriet-er. Een Verlaat Verdriet-er met haar/zijn eigen verhaal. Niet altijd (of mogelijk zelfs heel vaak) zal een Verlaat Verdriet-er zich ervan bewust zijn dat klachten waarvoor hij/zij bij jou heeft aangeklopt gerelateerd zouden kunnen zijn aan het vroege verlies van haar/zijn ouder(s). De kans is dan levensgroot aanwezig dat jij als zorg-/hulpverlener de oorspronkelijke bron mist van de klachten.

    Rouw en verlate rouw

    ‘Ieder rouwt op haar/zijn eigen manier’ is vandaag de dag een van de sterke overtuigingen als het gaat over verlies en rouw. En ja. Dat is waar. Ieder rouwt na een verlies met eigen mogelijkheden en op eigen manier. MAAR. Bij verlate rouw gelden toch echt andere wetten. Het is belangrijk je daar als zorg-/hulpverlener van bewust te zijn. Het kan zowel voor jou, als voor je cliënt helpend zijn je dit te realiseren.
    Cliënten/patiënten die – na een recent verlies – bij jou aankloppen kunnen klachten relateren aan dat verlies. Bij verlaat verdriet en verlate rouw ligt dat anders. Totaal anders zelfs. Dan gaat het over een verlies dat lang geleden heeft plaatsgevonden. Mogelijk tientallen jaren. Verlaat Verdriet-ers hebben geleerd daar niet over te praten. Ze hebben zich dat aangeleerd omdat ze zich niet gezien, gehoord en erkend hebben gevoeld. Toen – als kind – niet. En nu – als volwassene – nog steeds niet.

    Kenmerkende Patronen

    In de vele jaren van mijn Verlaat Verdriet-werk heb ik geleerd thema’s te onderscheiden die vrijwel alle Verlaat Verdriet-ers (en dat zijn er in de loop van de jaren heel veel) herkennen. Deze kenmerken die ik Kenmerkende Patronen bij Verlaat Verdriet heb genoemd kunnen sleutels zijn waarmee jij een Verlaat Verdriet-er kunt openen. Jouw cliënt/patiënt voelt zich gezien, gehoord en erkend. Zo kun je samen aan het (ver)werkwerk gaan. Ik noem een paar van de Kenmerkende Patronen:

    • Innerlijke eenzaamheid
    • Basaal gebrek aan zelfvertrouwen
    • Aanpassen
    • Niet om kunnen gaan met grenzen
    • Angst hebben niet ouder te worden dan de ouder is geworden (en dat kan onthutsend jong zijn)
    • Niet om kunnen gaan met intimiteit
    • Relatieproblemen

    Lees meer

  • | | |

    Schaamte overwinnen brengt opluchting

    DoorTitia Liese

    Schaamte overwinnen brengt opluchting, opluchting brengt heling.

    Gisteren had ik een gesprek met de nieuwe eigenares van de fysiotherapiepraktijk waar ik ’s ochtends dagelijks mijn sport-/oefenrondje doe. Sinds de overname door haar waait er een nieuwe wind door de praktijk. ‘We willen meer zijn dan alleen een praktijk waar je aan je knie geholpen wordt als je last hebt van je knie. Of aan een spier geholpen wordt als je last heb van een spier. We willen meer holistisch werken. Meer mensgericht. Samen met de patiënt zoeken naar oplossingen voor een probleem. Kort door de bocht: minder symptoom bestrijden, meer diepgang. Dat vraagt iets van de patiënt. Maar het vraagt vooral ook iets van ons, waar we eigenlijk niet voor zijn opgeleid. We stellen een patiënt die komt met een pijnklacht vragen die dieper gaan dan de pijnklacht alleen. Niet elke patiënt is daarvan gediend. Dan kan het gebeuren dat de patiënt verwijten heeft naar mij als fysiotherapeut. ‘Ik kwam voor pijn aan m’n schouder. Jij viel me lastig met vragen waarop de antwoorden jou geen steek aangaan. Ik kwam daar niet voor. En ik ondertussen heb nog steeds pijn aan m’n schouder.’

    Vruchtbaar gesprek

    Een paar maanden geleden nodigde ik de nieuwe eigenares van de praktijk uit voor een gesprek. ‘Ik hoor en zie soms signalen die passen binnen Kenmerken van Verlaat Verdriet. Zijn jullie je daarvan bewust? Doen jullie daar ooit iets mee? Ik kan m’n mond daarover houden, maar we kunnen ook eens kijken of ik jullie vanuit mijn kennis van dienst kan zijn.’ Zo zaten we gistermiddag zonder mankeren middenin een vruchtbaar gesprek. Uit dat gesprek werd me ook duidelijk hoe ingewikkeld het kan zijn voor fysiotherapeuten om vanuit een andere visie te werken. Patiënten komen voor een probleem in hun lijf. Daar willen ze vanaf. En wel zo snel mogelijk. Ze willen niet lastig gevallen worden met vragen over mogelijke diepere oorzaken. ‘Hoe zo: wil je beweren dat het tussen m’n oren zit?’

    Schaamte overwinnen

    Tijdens ons gesprek besef ik weer eens hoeveel schaamte er leeft. Ook bij Verlaat Verdriet-ers.
    Voor de Verlaat Verdriet-ers die schaamte voelen over het feit dat ‘het nog steeds niet over is’ en ‘dat ze er nog steeds mee zitten’ nog eens kenmerkende gevolgen van ruptuur en trauma die levenslang op kunnen spelen. Waarvoor je mogelijk bij de dokter terecht komt. Of mogelijk bij de fysiotherapeut. Mogelijk speelt dat ook bij jou.
    Besef: schaamte overwinnen brengt opluchting. Opluchting brengt heling.

    Kenmerken

    • Gevoeligheid voor stress
    • Angst- en paniekaanvallen
    • Gevoeligheid voor burn-out
    • Innerlijke eenzaamheid
    • Chronische pijnen
    • Suïcidegedachten
    • Chronische vermoeidheid
    • Gevoeligheid voor verslavingen

    Lezen

    Zien

    Rouw kent geen tijd 

  • | | | | |

    Wat de Psoas brengen kan

    DoorTitia Liese

    Wat de Psoas brengen kan

    ‘Als ik dit moet is niks meer belangrijk. Ik doe nooit meer wat.’ We staan in de kamer van mijn ouderlijk huis. Mijn vader en ik. Lang geleden. Mijn moeder is twee jaar geleden overleden. Mijn vader heeft een nieuwe vrouw. Hij wil graag dat ik haar ‘mammie’ noem. ‘Mammie’, dat is mijn moeder. Dat is niet die mevrouw die al een tijdje in ons huis woont. Die mevrouw is een ’tante’. Géén mammie.
    Om de lieve vrede doe ik het. Ik pas me aan. Maar mijn lijf gaat op slot. ‘Ik doe nooit meer iets.’

    Slot

    ‘Ik doe nooit meer iets’ is een besluit dat het overgrote deel van mijn leven mee vorm heeft gegeven. Ik leefde vanaf dat moment vanuit NEE. IK DOE NIKS MEER. Het heeft me een substantieel deel van mijn leven gekost om dit NEE te onderzoeken. En dat bracht me zeker iets. Het bracht me veel zelfs. Heel veel.
    Stap na stap veranderde
    NEE in ja, tenzij….
    Ja, tenzij….
    werd ja, maar…..
    Ja maar….
    werd ja.
    Ja veranderde in JA.

    Psoas

    Zoals je hebt kunnen lezen in mijn blogs Samen op zoek naar de verborgen bron en Mijn avonturen met de verborgen bron kwam ik een aantal weken geleden (weer) op het spoor van de Psoas. Deze keer was er een mooie, hartelijke klik tussen mij en Psoas. Vorige week werkten we in de yogales met de Psoas. Dat deed me al goed. Maar ik wilde weten waarom bepaalde bewegingen me niet lukten. Wat dat betekende. En wat daarmee te doen. Er volgde een individuele sessie met Tonja, mijn nieuwe yogadocente. Samen gingen we aan het werk. En het werkt!
    Thuis pas ik me aan mijn nieuw verworven kennis aan. Zorg ik goed voor m’n Psoas. En het werkt! De pijn die ik al zeker drie jaar had ergens in de buurt van mijn heup is zo goed als verdwenen. De restpijn is een mooi onderwerp voor verder onderzoek. Ik merk dat m’n lijf op zoek is naar nieuwe balans. En dat voelt goed.

    Geen quickfix

    Werken met de Psoas als trauma in je jeugd ingrijpende veranderingen in je lijf heeft laten ontstaan kent geen QuickFix. Er zijn een paar voorwaarden waardoor dit ‘wonder’ kan gebeuren. In mijn geval in de eerste plaats: ik heb zelf heel veel gedaan in mijn eigen proces. Ik ken de weg in mezelf. Hoef daar ook geen verhalen meer over te delen om verder te kunnen.
    De andere, minstens even belangrijke, voorwaarde is het werken met Tonja. In de eerste plaats is zij een zeer ervaren yoga-docente die haar materie door en door kent. De tweede, en naar ik vermoed doorslaggevende, voorwaarde is de kwaliteit van haar aanwezigheid.
    Hoe dan ook: ik verheug me over wat zich nu in mijn lijf afspeelt en sta graag, en zo nu en dan ook letterlijk, stil bij wat de Psoas brengen kan.

  • | | | | |

    Mijn avonturen met de verborgen bron Psoas

    DoorTitia Liese

    Mijn avonturen met de verborgen bron

    Vorige week schreef ik een blog over de Psoas-spier: De verborgen bron. Mijn belangstelling voor de Psoas ging voornamelijk uit naar Verlaat Verdriet-ers om me heen, die ik zag en hoorde worstelen met fysieke problemen. ‘Heb je ooit onderzocht of jouw Psoas hier mogelijk een rol in speelt?’ In de loop van de tijd veranderde mijn belangstelling voor deze verborgen bron van richting. Namelijk naar mijzelf. Naar mijn eigen lijf. En naar mijn eigen ervaringen. Zou er een connectie zijn met het feit dat ik, inmiddels al een aantal jaren, last heb van pijn rond mijn linker heup? En in mijn linkerbeen? Pijnen waarvan ik niet eens duidelijk maken waar ze zitten, behalve te kunnen vertellen dat de pijn de ene dag veel erger is dan de andere dag. En de ene dag op een heel andere plek zit dan de andere dag. Me op dagen hindert bij opstaan. Bij lopen. Me soms ’s nacht wakker maakt. Is het te gemakkelijk om ook hier weer van te denken: DE LEEFTIJD? ‘Je bent geen 25 meer!’ Zou er een connectie zijn tussen die pijn en de afgelopen super-turbulente jaren in mijn privéleven?

    Een geheel

    Vorige week werkten we in de yogales met de Psoas. Langzame, voorzichtige bewegingen. Geen haast. Geen druk. En al helemaal geen moeten. De volgende ochtend, na een heerlijke slaapnacht,  werd ik wakker met het gevoel ‘Hé, wat vreemd. Mijn lijf voelt als een geheel.’ Ik zou tegen niemand ooit gezegd hebben: ‘Mijn lijf voelt niet als een geheel.’ Want dat heb ik nooit als zodanig gevoeld. Maar nu voelde ik wel: ‘Hé, wat vreemd. Mijn lijf voelt als een geheel.’
    Afgelopen maandag heb ik, op mijn verzoek, een individuele sessie gedaan bij Tonja om, samen met haar, stap voor stap te onderzoeken: wat gebeurt er in mijn lijf met deze oefeningen. Wat een bijzondere ervaring! Er gebeurt van alles in mijn lijf. M’n voeten staan anders op de grond. Ik voel m’n voetzolen op een natuurlijke, aangename manier op de grond staan. Rol m’n voeten beter af. Gewoon omdat dat prettig voelt. Bij tijden zijn de pijnen helemaal weg. M’n lijf voelt als een geheel. Mijn lijf en ik zijn een geheel, zeg maar.

    Psoas

    Mijn avonturen met de verborgen bron gaan door. Met mezelf, en met Tonja. Wel zei Tonja me afgelopen maandag dat onze plannen om samen een dag te organiseren op dit moment niet door kunnen gaan. Zijzelf zit in een periode waarin ze als yogadocent onderzoekt wat haar lijf en haar geest nu en in de toekomst aan kunnen.
    Met alle respect voor het besluit van Tonja wil ik wel graag mijn avonturen met de Psoas hier met je delen. Mogelijk wil je zelf iets met deze ‘spier van de ziel’.