• Liese Vijfeijken

    DoorTitia Liese

    Met gepaste trots

    Met gepaste trots stellen we de komende dagen de workshopleiders van symposium ZEER op 13 mei 2017 – en hun bijzondere workshops – aan je voor.
    Met dank aan alle workshopsleiders die hun medewerking aan het symposium als vrijwilliger verlenen.

    Liese Vijfeijken

    Ik ben Liese Vijfeijken, psycholoog en psychotherapeut. Ik heb een eigen praktijk in Hasselt (BE) waarbij ik focus op rouw en verlies.
    Het verlies van mijn vader toen ik 16 was, en de intense weg die ik hierdoor afgelegd heb, zorgt voor een sterke voeling met en interesse voor dit thema.

    Onze overlevingsstrategieën: een tipje van de sluier opgelicht

    Workshop

    De dood van onze ouder(s) heeft ons leven serieus op z’n kop gezet. De ouder was weg voor altijd, en alles veranderde. Hoe blijf je dan als kind staan? Je ontwikkelt strategieën die je helpen om met de situatie om te gaan, om te overleven. Ieder doet dit op zijn eigen manier, bijvoorbeeld door zich onzichtbaar te maken, door alles perfect te doen, door zich af te zetten tegen de omgeving, door de emoties te verstoppen, door te zorgen voor de mensen rondom zich……………
    Lees meer over de workshop van Liese: ‘Onze overlevingsstrategieën: een tipje van de sluier opgelicht’.

    Informatie over Liese

    Liese Vijfeijken
    Psycholoog
    Psychotherapeut
    ik en gij, een psychologenpraktijk met de focus op rouw en verlies

    www.ikengij.be
    facebook.com/ikengij.be

    Zorg dat je erbij bent

    Zorg dat je erbij bent op 13 mei 2017
    Meld je aan voor het symposium

    Lees meer

    Lees meer over Liese en haar workshop Onze overlevingsstrategieën: een tipje van de sluier opgelicht

    Lees meer over de diverse workshops die je kunt volgen bij symposium ZEER.

  • | | | | | | | | | | |

    Wolf Biermann – Tot op de dag van vandaag

    DoorTitia Liese

     

     

     

     

     

     

     

    ‘Tot op de dag van vandaag wordt uw leven bepaald door een man die u maar één keer bewust hebt gezien. U was nog geen 4 jaar oud en de ontmoeting duurde nog geen half uur.
    ‘Het ingebakken verdriet om mijn vader is de wet waar ik naar leef’

    Wolf Biermann

    In Volkskrant Magazine van vandaag (4 maart 2017) lees ik het interview met de bekende Duitse zanger Wolf Biermann (geboren in 1936).
    Op zeven-jarige leeftijd verloor Biermann zijn vader. Zijn – Joodse – vader stierf in 1943 in vernietingskamp Auschwitz.

    Bezoek aan zijn vader

    Als kind van vier bezocht hij met zijn moeder zijn vader die toen gevangen zat in de gevangenis in Bremen.
    …………..’In de kantine stonden twee stoelen met een lange tafel ertussen. Mijn moeder nam mij op schoot. Toen werd mijn vader binnengeleid. Hij had pyama-achtige kampkleding aan, zijn hoofd was geschoren. Mijn moeder mocht hem niet aanraken’……….

    Vertrouwd

    ‘Vond u het spannend?’ ‘Nee. Geen kloppend hart, geen spoortje verlegenheid. Hij was even vertrouwd en even dichtbij als mama.’

    Hoe kan dat?

    ‘Voordat mijn moeder ging werken bij de stomerij Dependorf vertelde ze me elke avond een verhaaltje over hem voor het slapengaan. En iedere ochtend een goedmorgenverhaaltje. Ze had een geweldige truc: elke ochtend legde ze iets in mijn kraanwagentje, dat in het trappenhuis stond. Een snoepje, een hostie of een koekje, een suikerklontje, een kippenveer, een knikker. Bij het ontbjt vertelde ze dan over de avontuurlijke wijze waarop deze kostbaarheden van Bremen dwars door de Lüneburger Heide, over de Elbe, naar mij toe waren gekomen. De regen trotserend en de dieven te slim af, die mijn cadeau hadden willen stelen. Net zoals de katholieken met de hostie het lichaam van Jezus tot zich nemen, at ik iedere ochtend de hostie met mijn vaders lichaam, in de waarste zin van het woord……..’

    Mijn moeder

    ‘Mijn moeder was naaister, een sterke, slimme, volkse Moeder Courage.’

    Mijn vader

    ‘…………..Ik ben al mijn hele leven in Auschwitz. Vanaf het begin, altijd weer. Iedere schoorsteen herinnert me aan mijn vader’

  • | |

    Herkennen

    DoorTitia Liese

    Herkennen

    Zonder je overleden ouder

    Je leeft al heel lang zonder je overleden ouder.
    Mogelijk ben je – al lang – ouder dan je ouder ooit werd.

    Tegenkomen

    Hoe vaak heb jij je afgevraagd of je ouder jou zou herkennen als jullie elkaar nu op straat tegen zouden komen?
    Hoe vaak heb jij je afgevraagd of jij je ouder zou herkennen als jullie elkaar nu tegen zouden komen op straat?

    Gedicht

    Regelmatig komt het gedicht van Jacqueline van der Waals in mijn gedachten.

    Moeder

    Moeder naar wier liefde mijn verlangen
    >Sinds mijn kinderjaren heeft geschreid,
    Ach, hoe zult gij mij zoo straks ontvangen

    Zult gij me aanstonds als uw kind begroeten,
    Als’k ontwaken zal uit mijnen dood?
    Zal ik nederknielen mogen voor uw voeten
    >Met mijn hoofd in uwen schoot?….

    Maar wat dan? Wat zult gij zeggen
    Bij het ver gegons van de engelenschaar,
    Als ge uw jonge, blanke hand zult leggen
    Op dit oude, grijze haar?

    Jacqueline van der Waals
    1868-1922
    13 jaar toen ze haar moeder verloor 

    Herkennen

    Herken jij bij jezelf wat Jacqueline van der Waals in dit gedicht schrijft?

    Heb jij je ooit afgevraagd of je ouder jou zou herkennen als jullie elkaar nu op straat tegen zouden komen?
    Heb jij je ooit afgevraagd of jij je ouder zou herkennen als jullie elkaar nu tegen zouden komen op straat?

    Wat gebeurde er met jou?
    Wat gebeurt er met jou als je dit leest?

  • | |

    Op zoek gaan naar je ouder: het crematorium

    DoorTitia Liese

    Op zoek gaan naar je overleden ouder

    De overleden ouder

    ‘We weten niks van onze moeder. Eigenlijk helemaal niks’.
    Het niet weten is een groot thema in de Verlaat Verdriet-workshop van een paar weken geleden.
    ‘Onze vader kon niet over onze moeder praten. Toen niet. En nog steeds niet.
    Wij weten dus eigenlijk helemaal niets. En kunnen er ook niet over praten.’

    Gat

    In de workshop drie zussen die samen hebben besloten de workshop te gaan volgen.
    In alle drie – varierend in de leeftijd van 7, 5 en 1,5 jaar toen ze hun moeder verloren en nu tussen 40 en 50 jaar – heeft het verlies van hun moeder een groot gat geslagen in hun bestaan.
    Bij alle drie zijn de gevolgen voortdurend zichtbaar.
    Dienstbaar zijn.
    Zich schikken naar wat ze veronderstellen dat er van ze zal worden verwacht (zich voortdurend aanpassen dus!).
    Een basaal gebrek aan zelfvertrouwen.
    Een basaal gebrek aan vertrouwen (komt het ooit goed?)
    Onzekerheid.
    Niet weten: wie ben ik?
    Niet weten: wat wil ik zelf?

    Verlangen

    Bij alle drie een groot verlangen, met name de thema’s aan te pakken van (zelf)vertrouwen en onzekerheid.
    Het gebrek aan zelfvertrouwen en de onzekerheid te veranderen in een gezond gevoel van vertrouwen.
    Van zelfvertrouwen.

    Op zoek gaan

    Al werkend komen we tot de conclusie dat – om te beginnen – het belangrijk is om op zoek te gaan naar wie hun moeder is geweest.
    Wie was ze.
    Hoe leefde ze.
    Waar hield ze van.
    Wanneer overleed ze precies.
    Wat is er met haar stoffelijke resten gebeurd?

    Een eerste stap

    We raden ze aan een eerste stap te zetten door op zoek te gaan bij het crematorium waar hun moeder 40 jaar geleden werd gecremeerd.
    De crematoria houden sinds de jaren ’50 van de vorige eeuw zorgvuldige administratie bij van de crematies. Dus zeker bij een ouder crematorium (zoals van De Facultatieve en Yarden) kan men je vertellen wat er met de as van je overleden ouder is gebeurd. Ze zijn je graag van dienst!

    Van een van de zussen kregen we, daags na de workshop, bericht:

    …We hebben de koe bij de horens gevat en gisteren zijn wel met ons drieën bij het crematorium geweest!!!
    Daar werkt ene Ria, een schat van een vrouw. En ze heeft de gegevens over onze moeder gevonden.
    We hebben ineens al zoveel vragen beantwoord gekregen….
    Ik heb altijd gezegd het zo moeilijk te vinden dat er geen plek is om naartoe te gaan, domweg omdat er geen urn of steen is. Nu blijkt ze verstrooid te zijn op een natuurgebied in de buurt.
    Hoe emotioneel en blij te horen dat ik/wij onze moeder kunnen opzoeken!
    Ik ben jullie zo enorm dankbaar voor alle inzichten en warmte, onbeschrijfelijk!
    Wat hebben wij al een vooruitgang geboekt hè?!