• | | | | |

    Hulp bieden aan volwassenen die vroeg in hun leven hun ouder(s) verloren

    Hulp bieden aan volwassenen die vroeg in hun leven (jonger dan 21 jaar) een ouder of beide ouders verloren door de dood.

    • Hoe doe je dat als hulpverlener?
    • Wat zijn de levenslange gevolgen voor de inmiddels volwassen geworden vrouwen en mannen, die dit als kind meemaakten?
    • En hoe weten de volwassenen, die dit als kind meemaakten, dat dit een naam heeft: Verlaat Verdriet?

    Om met dit laatste item te beginnen: Verlaat Verdriet-ers zijn zich vaak niet bewust van de gevolgen, die zich vastgezet hebben in hun lijf, en die hun verdere leven beïnvloeden.

    De volwassene, de dode afwezige ouder en het kind

    Het leven van kinderen ging verder na de dood van de ouder(s). Als kind wil, en moet, je ook verder met je leven. De aanpassing-, overleef- en groeikracht ligt vooraan. Terwijl de vanzelfsprekende veiligheid, continuïteit en unieke ouderliefde verdween. Vaak bereik je pas veel later in je leven een moment, waarop je vastloopt of je niet prettig voelt en niet begrijpt waar dit aan ligt.

    Inmiddels zijn de dode ouder(s) verworden tot een verhaal, wat je kunt vertellen zonder er iets bij te voelen. De onomkeerbare gebeurtenis heeft je weliswaar gevormd, maar je bent je niet bewust van de impact, en de gevolgen voor jou. De  dood van je ouder(s) is een soort gegeven. Een feit. Daar ga je toch niet naar terug: dat is zinloos, moeilijk en niet nodig. ‘Daar heb ik geen last van’ denken velen.

    Zo zet de Verlaat Verdriet-er zichzelf en anderen (ook hulpverleners) op een dwaalspoor van ontkenning en niet aangaan.

    Ervaringsgenoten en ervaringsverhalen

    Herkenning van dit patroon kan ontstaan door het lezen van boeken over patronen bij Verlaat Verdriet of interviews en films en docu’s over jong ouderverlies. Volwassenen geven hierin aan dat de dood van hun ouder(s) een rode draad in hun leven vormt. En opeens geven anderen woorden aan het gevoel, wat in de Verlaat Verdriet-er opgeslagen ligt.

    Vragen

    Meteen kunnen dan de vragen opkomen

    • Met wie kan ik dit nu nog delen?
    • Wat gebeurt er met me wanneer ik deze beerput opentrek?
    • Hoe kan alles, waar ik nu tegen aanloop in mijn leven, een relatie hebben met die dood van mijn ouder(s), zo lang geleden?

    Zo is het dwaalspoor gelegd en begint hulpverlening, wanneer die gezocht wordt, regelmatig bij een ander aanknopingspunt. Om het feit van die dood in de context van het levensverhaal te kunnen plaatsen vergt kennis, en inzicht om de juiste vragen stellen.

    Kennis vanuit ervaring

    Gedurende het symposium Teruggaan om verder te kunnen over de impact van de vroege dood van een ouder, geven we inzicht in de gelaagdheid en de complexiteit van Verlaat Verdriet en een verlaat rouwproces.
    Vijfentwintig jaar ervaringsgericht werken met volwassenen uit de doelgroep Verlaat Verdriet brengt veel kennis. Kennis, die wij bieden. Kennis, die op vele manieren inzichtelijk gemaakt wordt gedurende ons gevarieerde dagprogramma met cabaret, interactieve interviews en deelsessies.

    Handreikingen voor hulpverleners

    We bieden handreikingen, en u ontvangt twee boeken om uw cliënten met Verlaat Verdriet geïnspireerd te kunnen begeleiden.

    Van harte welkom!

    Blog van Els Pronk

    Blog geschreven door Els Pronk, mede-organisator van symposium voor hulpverleners Teruggaan om verder te kunnen.

    Kenniscentrum Verlaat Verdriet

    Volg de aankondiging op Kenniscentrum Verlaat Verdriet: www.kenniscentrumverlaatverdriet.info en/of meld u nu meteen aan via https://kenniscentrumverlaatverdriet.info/ticket-symposium/

     

     

  • | | | |

    Verlaat Verdriet-lessen uit het leven gegrepen

    Verlaat Verdriet-lessen uit het leven gegrepen

    Ben je hulpverlener?
    Werk je met Verlaat Verdriet-ers?

    Zomergasten

    Afgelopen zondag – 10 augustus 2025 – vond in Zomergasten een gesprek plaats tussen interviewer Griet op de Beeck en cabaretière, actrice en Verlaat Verdriet-er Eva Crutzen.

    Kenmerkende patronen

    Nodig je Verlaat Verdriet-cliënt uit het vraaggesprek tussen beide vrouwen terug te kijken.

    • Welke van de Kenmerkende Patronen bij Verlaat Verdriet merkt jouw cliënt op?
    • In welke van de Kenmerkende Patronen herkent jouw cliënt zich?
    • Wat kan jouw cliënt vertellen over de Kenmerkende Patronen waarin hij/zij zich herkent?
    • Wat kan jouw cliënt vertellen over de Kenmerkende Patronen waarin hij/zij zich niet herkent?

    Rouw kent geen tijd

    Nodig jouw cliënt uit te kijken naar de video’s Rouw kent geen tijd op YouTube.

    • In welke van de Verlaat Verdriet– thema’s die in de video’s worden genoemd herkent jouw cliënt zich?
    • Wat kan jouw cliënt vertellen over thema’s die hij/zij herkent?
    • In welke van de Verlaat Verdriet– thema’s die in de video’s worden genoemd herkent jouw cliënt zich niet?
    • Wat kan jouw cliënt vertellen over Verlaat Verdriet-thema’s die hij/zij niet herkent?

    Teruggaan om verder te kunnen

    Raad jouw cliënt aan het boek Teruggaan om verder te kunnen te lezen.

    Lees meer

    Symposium

    Breid je kennis uit van de gevolgen van jong ouderverlies. Meld je aan voor Verlaat Verdriet-symposium voor hulpverleners 2025: Teruggaan om verder te kunnen. Je bent van harte welkom op deze leerzame dag.

  • | | | |

    Grote verwachtingen van Achmed Marcouch: Volkskrant Magazine

    Achmed Marcouch

    Achmed Marcouch (1969, Beni-Boughafer).
    Twee jaar toen hij zijn moeder verloor, tien jaar toen zijn gezin van herkomst in Nederland herenigd werd.

    Grote verwachtingen

    In Volkskrant Magazine van deze zomer (2025) de rubriek Grote verwachtingen. Dit weekend, 9/10 augustus) de grote verwachtingen van Achmed Marcouch, burgemeester van Arnhem.

    …… ‘Ik was twee toen mijn moeder overleed. Ik weet niet hoe ze eruit zag, ik heb geen foto van haar. Als ik naar naar deze pasfoto kijk (de foto van zijn oma), dan denk ik: als ze op mijn oma leek, moet ze er ongeveer zo uit hebben gezien’…..

    ….. ‘Twintig jaar geleden heb ik haar een grafsteen gegeven. Ik moest altijd zoeken om te weten waar ze lag. Ik wilde dat mijn kinderen zouden weten waar hun oma ligt als ik er niet meer ben. Toen ik de grafsteen liet maken, moest ik haar geboorte- en sterfjaar achterhalen. Voor het eerst zag ik dat ze op 36-jarige leeftijd is overleden. Mijn moeder was een sterke vrouw. Het leven moet zwaar zijn geweest voor haar’……

    Dromen en verwachtingen

    …..’Heb ik mijn dromen en verwachtingen waargemaakt? In alle eerlijkheid: ik heb nog geen tijd gehad om goed te reflecteren op wat ik nou precies heb gewild. Ik wilde het goed doen, een goed leven leiden. De droom was nuttig zijn, op het calvinistische af. Dat kreeg ik mee van mijn vader: niets doen is tijd verdoen. De prijs daarvoor is hoog geweest. Vrije tijd kende ik niet. Vakanties waren gevuld met bijbaantjes – ik was kamermeisje, postbode, schoonmaker. Voor mijn werk als burgemeester van Arnhem is dat de beste vorming in maatschappijkennis geweest. De kern van mijn verhaal is dat ik dankbaar ben voor de mogelijkheden die ik in Nederland heb gehad. Maar je moet het wel zelf doen: met bloed, zweet en tranen.

  • | | | |

    Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek: Tips voor mensen in je omgeving

    Verlaat Verdriet-ers hebben zelf wel eens moeite te erkennen dat het vroege verlies van hun ouder(s) ook op hun leven van nu nog impact heeft. Het is al zo lang geleden. Ze hoeven er niet meer om te huilen. Dus hebben ze er geen last (meer) van. Deze Verlaat Verdriet-ers realiseren zich niet dat het bij Verlaat Verdriet niet alleen gaat om de vraag of je wel of niet nog hoeft te huilen omdat je als kind je ouder(s) verloor. Verlaat Verdriet gaat ook – en eigenlijk vooral – om identiteit. Om wie je bent geworden. Dankzij het verlies van je ouder(s), en ondanks het verlies van je ouder(s).

    Hulpverleners

    Ook voor hulpverleners die werken met Verlaat Verdriet-ers is in dit opzicht een wereld te winnen. Verlate rouw is eigenlijk vooral een proces van onderzoek van je Verlaat Verdriet-cliënt, waar je als hulpverlener een belangrijke en mooie rol in kunt spelen. ‘Wie ben ik met overlevingspatronen?’ ‘Wie ben ik zonder overlevingspatronen?’ ‘Wat wil ik?’ ‘Wat kan ik?’ ‘Wat doe ik?’
    Onderzoek kent – ook voor hulpverleners – een heleboel verschillende toegangswegen. Een toegangsweg die veilig voelt voor Verlaat Verdriet-ers gaat via Tips voor mensen in je omgeving.

    Tips voor mensen in je omgeving

    Wat er allemaal kan spelen:

    • Niet gezien en gehoord gevoeld;
    • Herinneringen;
    • Trots, koppig en eigenwijs;
    • Anders;
    • Tweestromen-proces;
    • De factor tijd;
    • Het gezin van herkomst;
    • Het samengestelde gezin;
    • Leeftijd;
    • Verlies moeder, verlies vader

    Meer thema’s in het Verlaat Verdriet (Ver)Werkboek, hoofdstuk 18,Tips voor mensen in je omgeving, bladzijde 181-192

    Meer