• | | | |

    Hulpverleners, hoe kan ik jullie helpen?

    DoorTitia Liese

    Kennis

    Jarenlang heb ik me er het hoofd over gebroken. Op welke manier kan ik mijn kennis van Verlaat Verdriet en verlate rouw doorgeven aan hulpverleners? ‘Wat gebeurt er met jouw werk als jij het niet meer doet?’ is me vaak gevraagd. ‘Geen idee.’ zei ik dan. Maar het knaagde wel. Hulpverleners hebben (over het algemeen gesproken) zo weinig kennis van de gevolgen van jong ouderverlies op de langere termijn. En ik heb zoveel daarvan. Maar hoe maak ik de verbinding met professionals op een manier die professionals iets brengt, en voor mij goed en inspirerend is om te doen.

    Complex

    Hoe doe ik dat met een terrein dat zo divers is, zo gelaagd, en zo complex als Verlaat Verdriet. Hoe doe ik dat met een rouwproces dat zo specifiek is. Zo anders dan rouw na recent verlies.
    Scholingsdagen? Trainingen? Symposia? Me aanpassen aan verwachtingen en eisen waar ik me niet prettig bij voel? Aan gelikte programma’s waarin m’n didactische kunstjes laat zien? Ik wilde iets met mijn kennis, die naar ik vermoed toch behoorlijk uniek is. Maar hoe?

    Licht

    Vorige week ineens ging me een licht op. Zo simpel. Zo voor de hand liggend als je alleen maar kunt verzinnen wanneer je je er eerst jaren het hoofd over hebt gebroken.
    Een simpele vraag. Eén simpele vraag. Hulpverleners, hoe kan ik jullie helpen in jullie werk met Verlaat Verdriet-ers?

    Aan de vorm wordt gewerkt.
    Ik heb er zin in.

  • | |

    Roeien met de laatste riemen: Lieuwe van Gogh

    DoorTitia Liese

    Interview met Lieuwe van Gogh in Volkskrant Magazine van 28 mei 2022

    Lieuwe van Gogh, de zoon van de vermoorde cineast Theo en verre nazaat van Vincent van Gogh, is 30. Na vele zoekende jaren wil hij nu alles op alles zetten om door te breken met zijn schilderkunst. ‘Mijn laatste troefkaart om enigszins succesvol te worden.’

    ……….. ‘Zijn er ook dingen die je aan je vader doen denken waardoor je hem heel erg mist?’ 
    ‘Ik heb het iets van twee tot drie keer per jaar dat het me echt opbreekt. Het slaan van gaten in de muur is voorbij, maar dan moet ik echt janken. Ik keek bijvoorbeeld graag naar de film Platvoet en zijn vriendjes en dan lag ik altijd op zijn buik. Zodra ik het nummer If we hold on together van Diana Ross hoor, dat in de film zit, gaat de sluis open en zit ik alleen maar te huilen. Fuck, de buik van hem was zo zacht man’….

    Lees meer

    Lieuwe van Gogh

  • | |

    Hoe ontwikkel je een samenhangend aanbod

    DoorTitia Liese

    Samenhangend aanbod

    ‘Juul, wat ik wil is een samenhangend aanbod ontwikkelen voor Verlaat Verdriet.’ Juliette en ik zijn samen aan het werk met de Verlaat Verdriet-website. Het is zeker 20 jaar geleden. Juliette kijkt me twijfelend aan. ‘Een samenhangend aanbod voor Verlaat Verdriet? Wat bedoel je dan?’ vraagt ze. ‘Weet ik ook niet’ zeg ik terug. ‘Maar ik weet wel dat ik het wil.’

    Onderzoeken

    Inmiddels zijn we ruim 20 jaar verder. Hoe ontwikkel je een samenhangend aanbod. Nu weet ik het. Bijvoorbeeld, zoals bij mij het geval is, door van een onderwerp dat je na aan het hart ligt je levenswerk te maken. Omdat je het wilt. En omdat het nodig is. Stug doorwerken. De noodzaak zien. Lichtpuntjes in het vizier houden. Teleurstellingen incasseren. Door me consequent af te vragen: waar gaat jong ouderverlies over. Waar gaan de gevolgen van jong ouderverlies over. Welke gevolgen in je jeugd. Welke gevolgen voor de ontwikkeling van je identiteit. Te onderzoeken. Te blijven onderzoeken. Nooit tevreden te zijn met voor de hand liggende antwoorden.

    Rouw kent geen tijd

    Zo is in de loop van vele jaren mijn samenhangend aanbod ontstaan. Rouw kent geen tijd: Verlaat Verdriet verwerken en helen. Een programma waarin niet alleen zelfhulp-tools voor Verlaat Verdriet-ers hun plaats hebben, maar ook handreikingen voor hulpverleners voor hun werk met Verlaat Verdriet-ers. De basis ligt klaar. De verschillende werkmethoden moeten nog werk-klaar gemaakt worden.
    De video Rouw kent geen tijd is er al.
    De vernieuwde versie van Teruggaan, om verder te kunnen ligt vrijwel druk-klaar bij de uitgever.

    ‘Waarom wil ik dit eigenlijk vertellen?’ vraag ik me af.
    ‘Omdat het tijd is’ zegt mijn innerlijke stem.

  • | |

    Je hoeft het niet meer achter je te laten

    DoorTitia Liese

    Een verlies moet je verwerken. Achter je laten. Je moet verder met je leven.
    Decennia lang zijn de opvattingen over rouw en rouwen zo rigide, zo dwingend, zo lineair geweest dat rouwen rouw-verwerken is geworden. Een proces met een begin – het verlies – en een eind. Wat dat eind was wist eigenlijk niemand, maar iedereen wist dat het moest. Je moest een verlies achter je laten. Dan pas kon je door met je leven.

    Verlaat Verdriet en verlate rouw

    Deze lineaire opvatting is al die tijd niet minder dan desastreus geweest voor Verlaat Verdriet en verlate rouw. In deze opvatting kon Verlaat Verdriet nooit iets anders zijn dan een optelsom van falen. Je had het verlies allang verwerkt moeten hebben. Allang achter je gelaten moeten hebben.

    Zo werkt het niet bij Verlaat Verdriet en verlate rouw. Jong ouderverlies heeft in veel gevallen levenslange invloed. In veel gevallen zelfs veel invloed. Heel veel.
    Maar. Het hoeft je leven niet meer te beheersen. Het feit: de dood van je ouder, is er. De gevolgen, en de gevoelens die je hebt over het vroege verlies, onderzoek je. Geef je een zichtbare en ervaarbare plek in je leven in een verlaat rouwproces.

    Basisworkshop Verlaat Verdriet

    Geef jezelf de tijd.
    De rust. De aandacht. En de kennis van Titia Liese.
    De workshop Verlaat Verdriet biedt je die gelegenheid.