• | | | | | | | | | | | | |

    When a grandparent dies

    DoorTitia Liese

     

     

     

     

     

     

    When a grandparent dies.
    A kids own remembering workbook for dealing with Shiva and the year byond
    geschreven/samengesteld door Nechama Liss-Levinson.

    Herdenken

    Een paar dagen geleden schreef ik over de herdenking van vriendin/collega Marijke. Vanzelfsprekend kwam ook de jarenlange samenwerking van Marijke en mij in mijn gedachten terug. Zoals bijvoorbeeld in De reis van je leven, de biografische cursus die we een aantal keren eens paar jaar aanboden op Terschelling.
    Ook dat doet herdenken met je: er komen herinneringen terug.

    Boek

    Ook moest ik weer heel sterk denken aan het bijzondere boek dat ik jaren geleden op aanraden van een vriendin kocht.
    Het boek When a grandparent dies.
    When a grandparent dies is een boek op prentenboek-formaat. Geschreven en samengesteld door de Amerikaans-Joodse Nechama Liss-Levinson.
    Dit werkboek neemt het kind mee in de joodse rouw-cultuur van Shiva, Kaddish en de rouwrituelen op joodse feestdagen gedurende het eerste jaar van rouw.

    Plaats

    Het kind krijgt, aan de hand van dit werkboek,
    een plaats in de gebeurtenissen rondom de dood van de grootouder,
    wordt vertrouwd gemaakt met dood en verlies,
    krijgt haar/zijn eigen plaats in de familie,
    krijgt haar/zijn eigen plaats in het leven,
    krijgt haar/zijn eigen plaats in de joodse cultuur.

    Het kind als nabestaande werkelijk als mens gezien.
    Als mens in klein-formaat.
    Maar wel als mens.

    Er gaat een wereld voor je open

    Er gaat een wereld voor je open met dit boek.
    Een wereld waarin tijd wordt genomen
    voor het kind;
    voor de mens;
    voor de verloren mens;
    voor de medemens;
    voor rouw;
    voor rituelen;
    voor traditie.

    Een wereld die wij – haastige westerlingen – eigenlijk niet meer kennen.
    Onze wereld van de haastige rouw.
    Van de verwerkdwang.
    Van ‘er zo snel mogelijk vanaf moeten’.
    Van de veerkracht-maffia.

    When a grandparent dies

    Dit (werk)boek is een prachtige gids voor ieder die zich afvraagt wat goed is om te doen met kinderen die een ingrijpend verlies lijden.
    Voor ieder die zich afvraagt hoeveel wij, in onze westerse geseculariseerde samenleving, zijn kwijtgeraakt als het gaat om zorgvuldigheid bij rouw.
    Voor wat we kunnen doen – werkelijk kunnen doen – met kinderen die een ingrijpend verlies lijden.

    ISBN

    ISBN-10: 1-879045-44-3
    ISBN-13: 9-781879045-44-6

     

  • | | | | | | | | | | | | | |

    Achterkant

    DoorTitia Liese

     

     

     

     

     

     

    Het vinden van de eigen psychische familie geeft een mens levenskracht en het gevoel ergens bij te horen.

    Je leest het vaak: rouw is de achterkant van liefde.
    Of, zoals afgelopen week, naar aanleiding van het NPO-programma Kijken in de ziel – Rouw is de omgekeerde vorm van verliefdheid.
    Een heel beperkte opvatting van rouw, in mijn optiek.
    Want wat als niet liefde maar boosheid, verdriet en woede je verbonden heeft met de persoon die er niet meer is?

    Niet omzien in wrok

    Rouw dus na het verlies van iemand
    die jou niet heeft gegeven wat je nodig had,
    die jou heeft afgewezen,
    die jou heeft miskend,
    die jou heeft gebruikt,
    die jou heeft misbruikt,
    die jou heeft verraden.
    Rouw die vele malen groter, pijnlijker en ingewikkelder kan zijn dan rouw na het verlies van een geliefd iemand.
    Wil je niet je leven spenderen aan wrok, dan is het belangrijk dat je in beweging komt!

    Volwassen-perspectief

    Rouw als achterkant van liefde is ook rouw gezien vanuit het perspectief van de volwassene.
    Maar hoe zit dat met het kindperspectief?

    Kind-perspectief

    In de workshops Verlaat Verdriet laat ik het altijd zien: het kindperspectief.
    De loyaliteit van kinderen naar de ouder(s).
    Geen enkele verbinding tussen levende wezens is zo sterk als de loyaliteit van kinderen naar hun ouder(s).
    Die gevoelens van loyaliteit stoppen niet na het onomkeerbare verlies van de ouder (ruptuur!).
    Alleen de ontvanger is er niet meer.

    De achterkant van loyaliteit

    Wel een achterkant dus.
    De achterkant van loyaliteit.

    De achterkant van loyaliteit is leegte.
    De achterkant van loyaliteit is eenzaamheid.
    Innerlijke eenzaamheid.

    Innerlijke eenzaamheid

    Innerlijke eenzaamheid: één van de grootste Verlaat Verdriet-thema’s die ik ken.
    Een thema met een enorme impact op het hele leven van Verlaat Verdriet-ers.
    Een thema dat nog veel te vaak niet gezien, laat staan erkend wordt (‘Er zijn zoveel mensen eenzaam in Nederland Titia. Het is het thema van onze tijd. Dat weet je toch zelf ook wel?‘ kreeg ik laatst weer eens te horen. Deze keer van iemand die geacht wordt heel erg veel te weten van verlies en rouw).

    Verlate rouw

    Ben je Verlaat Verdriet-er?
    Betreft deze innerlijke eenzaamheid ook jou?
    Dan is het belangrijk dat ook jij in beweging komt.
    Tegen jou wil ik de woorden zeggen van Clarissa Pinkola Estés uit haar boek De ontembare vrouw:

    Het vinden van de eigen psychische familie geeft een mens levenskracht en het gevoel ergens bij te horen.

    Symposium ZEER

    Symposium ZEER op 13 mei 2017 biedt jou de gelegenheid
    ervaringsgenoten te ontmoeten,
    je te verbinden met mensen die, net als jij, weten hoe het voelt,
    met hen te delen wat met andere mensen vaak zo moeilijk te delen is,
    om nieuwe moed en kracht op te doen.

    Je bent van harte welkom op 13 mei 2017! 

  • | |

    Herdenken doet goed

    DoorTitia Liese

    Marijke

    De uitnodiging van de dochter van Marijke kwam al maanden geleden.
    Marijke.
    Vriendin.
    Collega.
    Oermoeder van de eigentijdse ritueelbegeleiding.
    Twee jaar geleden overleden.

    Op 3 januari 2017, op haar geboortedag willen we Marijke herdenken.
    Een korte bijeenkomst bij het graf, daarna samen eten in de eetgelegenheid waar Marijke in haar laatste levensjaar vaak at. Alzheimer nam steeds meer bezit van haar. Marijke voelde zich daar veilig.

    Ik schoof de uitnodiging voor me uit.
    Wil ik er naartoe?
    Wil ik het echt?
    Uiteindelijk realiseerde ik me, dat ik geen goede reden had om niet te gaan.
    Ik realiseerde me ook, dat het later niet goed zou voelen als ik niet zou zijn gegaan zonder daar een goede reden voor te hebben. Dat ik er dan later spijt van zou krijgen.

    Bijzonder

    Ik ben gegaan
    En dat was goed.
    ‘Marijke kon iets heel bijzonders‘, memoreert Annie, de uitvaartonderneemster met wie Marijke veel samenwerkte. ‘Marijke kon iets wat andere mensen niet kunnen.’
    Ik be-aam wat Annie zegt. ‘Als je probeert te zeggen wat dat is, kun je het niet. Dan vervliegt het.’
    Marijke kon toveren.

    Motto

    Op weg naar huis speelt Marijke’s motto door m’n hoofd:
    ‘Alleen met het hart kun je goed zien, het wezenlijke blijft voor de ogen verborgen.’

    Herdenken doet goed

    Ik ben blij dat ik ben gegaan.
    Het is goed om even weer samen met andere mensen de tijd te nemen om stil te staan.
    Stil te staan bij de afwezigheid van iemand die voor ons, aanwezigen op deze herdenking, aanwezig – en dus belangrijk – is geweest.
    Herdenken doet goed.
    Herdenken doet je goed. 

    De kleine prins

    ‘Alleen met het hart kun je goed zien, het wezenlijke blijft voor de ogen verborgen.’
    Uit: De kleine Prins
    Antoine de Saint-Exupéry
    1900-1944
    4 jaar toen hij zijn vader verloor

  • | | |

    Open de deur naar jezelf

    DoorTitia Liese

     

     

     

     

     

     

     

    Van Albertine Richaerts kreeg ik het volgende bericht over het retraite-weekend dat Albertine in december 2016 aanbiedt.

    Ik weet uit ervaring hoe heerlijk dit retraite-weekend van Albertine is.
    Van harte aanbevolen dus!

    Woon je in Zuid Nederland of België?
    Dan nodig ik je zeker uit gebruik te maken van deze mogelijkheid in de heuvels van Zuid Limburg.
    Open de deur naar jezelf!

    PS:
    Dit retraite-weekend is niet specifiek bedoeld voor Verlaat Verdriet-ers.
    Iedereen kan aan dit weekend meedoen.
    Neem dus gerust je vriend/vriendin/partner/collega mee!

    Lieve mensen,

    Alweer voor de vierde keer met een groep naar het klooster in Wahlwiller.. in het mooie Zuid-Limburgse heuvelland..
    Een plek waar ik, zodra ik binnenkom, rust en stilte voel die als een warme deken over me heen valt.

    De liefdevolle zorg en aandacht van de zusters en de vrijheid die men mij biedt om mijn eigen programma te doen; in volledig vertrouwen, zonder vragen, zonder mitsen en maren.
    Dan neem ik het gedateerde meubilair graag op de koop toe!

    Wil je het weekend vóór Kerstmis (16-18 december 2016)
    tijd maken voor jezelf,
    het leven van alledag even buiten sluiten,
    de stilte opzoeken,
    de rust en/of de onrust in jezelf vinden,
    voelen wat jij nodig hebt,
    ontspannen,
    stilstaan
    en in beweging komen
    en niet hoeven koken of afwassen 😉
    alleen maar goed zorgen voor jezelf?

    Open de deur naar jezelf en lees verderop in dit bericht het programma.

    De kosten zijn € 215,- inclusief verblijf, alle maaltijden en lessen.
    Ervaring met yoga en meditatie is niet nodig.

    De ochtenden en de maaltijden zijn in stilte en na 21.30 uur is er stilte.
    Er zijn 1- en 2-persoons kamers.

    Aanmelding liefst per mail, deelname op volgorde van aanmelding (max. 14 personen).

    Mocht je nog vragen hebben, mail of bel me gerust.

    Ik verheug me,
    lieve groet, Albertine

    Programma

    Yoga – meditatie – en stilteweekend
    in het Arnold Janssen klooster te Wahlwiller

    Als je het leven van alledag buitensluit
    open je de deur naar jezelf

    vrijdag 16 december 2016
    . 15 uur:
    ontvangst met koffie / thee, kamers verdelen en rondleiding
    . 16 uur:
    kennismaking en toelichting op programma
    . 17.45 uur:
    broodmaaltijd
    . 20 uur:
    yoga-meditatie

    zaterdag 17 december 2016
    . 7 uur:
    meditatie
    . 8 uur:
    ontbijt
    . 10.30 uur:
    yoga
    . 12 uur:
    warme maaltijd
    . 16 uur:
    yoga en stress-reducerende oefeningen
    . 17.45 uur:
    broodmaaltijd
    . 20 uur:
    yoga-meditatie

    zondag 18 december  2016
    7 uur:
    meditatie
    . 8 uur:
    ontbijt
    . 8.45 uur:
    stiltewandeling naar abdij St. Benedictusberg (Mamelis)
    korte meditatie in de crypte
    .12 uur:
    warme maaltijd
    .14.00 uur:
    yoga-meditatie- afsluiting
    .15.00 – 15.30 uur:
    koffie/ thee