• | | | | | | | | | | |

    Stapelingen II

     

     

     

     

     

    Stapelingen van beschadigingen

    Een kind dat een ouder verliest, verliest veel meer dan die ouder alleen.
    Het kind verliest ook

    geborgenheid
    veiligheid
    continuïteit
    vertrouwen

    In mijn blog van 8 december 2016 Stapelingen I heb je kunnen lezen over de beschadigingen bij Verlaat Verdriet-ers die – voorafgaand aan het verlies van hun ouder – niet in de gelegenheid zijn geweest zich veilig te hechten.

    In Stapelingen II gaat het om stapeling van beschadigingen bij Verlaat Verdriet-ers, die in hun jeugd zijn ontstaan als gevolg van het verlies van hun ouder.

    De overleden ouder

    Het kind verliest de ouder, en met haar/hem de aanwezigheid van die ouder. En daarmee de opvoeding die uitging van die ouder.
    Het verliest de specifieke aandacht, de zorg en de geborgenheid van de liefde van die ouder.
    Het verliest het genetische voorbeeld van die ouder (lijk ik op mijn moeder/op mijn vader?).
    Het verliest de manier waarop die ouder haar/zijn kinderen voor-leefde. De specifieke cultuur dus van die ouder.

    De infrastructuur van het gezin

    Naast de ouder verliest het kind ook de veiligheid van de oorspronkelijke samenhang van het gezin.
    Het gezin raakt ontwricht.
    Het oorspronkelijke verband van het gezin valt uiteen.
    De gezinsleden komen ieder op een eigen eilandje terecht.
    De relatie met de overgebleven ouder komt in veel gevallen onder spanning te staan.
    Ieder van de gezinsleden, van jong tot ouder, probeert zich zichzelf in veiligheid te brengen, zich zo goed en zo kwaad als dat gaat staande te houden en er op haar/zijn manier het beste van te maken.
    Maar niemand weet goed hoe.
    De toekomst is ongewis en onbetrouwbaar geworden.

    De overgebleven ouder

    De relatie van het kind met de overgebleven ouder verandert in veel gevallen ingrijpend.
    Niets is meer zoals het was.
    Ook de relatie met de overgebleven ouder niet meer.

    Broertjes en zusjes

    De relaties met aanwezige broertjes en zusjes veranderen.
    Ook broertjes en zusjes sluiten zich af en brengen zichzelf in veiligheid.

    Familie

    In veel gevallen veroorzaakt de dood van een ouder een breuk met de familie van de overleden ouder.
    Soms gebeurt dat onmiddellijk na haar/zijn dood. Soms op een later tijdstip, als de overgebleven ouder een nieuwe partner heeft gevonden.
    In andere gevallen is er sprake van een sluipend proces. Totdat het kind uiteindelijk niet, of nauwelijks, meer contact heeft met de familie van haar/zijn overleden ouder.

    Omgeving

    In sommige gevallen gaat het gezin kort na het overlijden van de ouder verhuizen naar een andere plaats.
    Het kind raakt haar/zijn vertrouwde omgeving kwijt.

    School

    Kinderen die op het moment dat de ouder overlijdt op het punt staan naar een volgende school te gaan, moeten die grote overgang maken zonder de steun van de ouder die er niet meer is.
    Ze komen in een nieuwe omgeving terecht.
    Een omgeving waar niemand weet heeft van wat er is gebeurd.

    Nieuwe partner

    Veel kinderen moeten een nieuwe partner van hun overgebleven ouder in hun leven accepteren.
    Sommige van hen moeten dat al binnen enkele maanden nadat de ouder is overleden.

    Samengesteld gezin

    In de gevallen dat de nieuwe partner van de overgebleven ouder ook kinderen heeft, moet het kind haar/zijn plaats zien te vinden in het nieuwe gezin.
    Ook de nieuwe partner en haar/zijn kinderen heeft/hebben in de meeste gevallen een ingrijpend verlies geleden.
    Als er nieuwe kinderen van de overgebleven ouder met haar/zijn nieuwe partner geboren worden, verandert de plaats van de kinderen die er al waren opnieuw.

    Lees meer

    Op deze site

    Verliezen en transities
    BOS-patronen
    De paradox van verlies en winst

    Boek

    Gids voor Verlaat Verdriet 

    Hulp

    Heel je leven

    De individuele workshop Heel je leven bij Titia helpt je ingrijpende gebeurtenissen in je leven in kaart te brengen en ze een plek te geven in je levensverhaal.

    FOTO

    Foto: Gesteente, Wikipedia

  • | | | | | | | | | | | |

    Stapelingen I

    Stapelingen van beschadigingen

    Hechten

    Over het algemeen kun je (inmiddels, gezien de ontwikkelingen in de laatste decennia met betrekking tot echtscheidingen mogelijk kon) zeggen dat Verlaat Verdriet-ers uit hele gewone gezinnen komen.
    Gezinnen met een moeder, met een vader, met kind(eren).
    Over het algemeen kun je zeggen dat Verlaat Verdriet-ers in de gelegenheid zijn geweest zich veilig te hechten.
    Tot de ouder overleed. 

    Maar niet altijd.
    Niet in alle gevallen.

    Beschadigingen

    In een aantal gevallen was het leven voor Verlaat Verdriet-ers al voor de ouder overleed niet veilig genoeg.
    Of ronduit onveilig.
    Bijvoorbeeld omdat de ouder al lange tijd leed aan een lichamelijke of geestelijke ziekte.
    Denk bijvoorbeeld aan de kinderen van wie een ouder door zelfdoding overlijdt. Zelden komt een zelfdoding ‘zomaar uit de lucht vallen’. Integendeel. Meestal is er al veel langere tijd sprake van pogingen, die hun invloed hadden op het dagelijkse leven van het kind. En op het kind zelf dus ook.

    Of er was sprake van een levensbedreigende ziekte. Een ziekte dus waardoor de ouder steeds verder aftakelde – en in een aantal gevallen zelf zorgafhankelijk werd. In plaats van de veiligheid te kunnen bieden van de zorgende ouder.

    Of je ouder overleed voor of kort na je geboorte.

    Of denk aan een ouder met verslavingsproblematiek. Zoals een alcoholverslaafde ouder, van wie je als kind eigenlijk al te vaak moest hopen dat die ouder niet thuis zou komen. In plaats van erop te kunnen vertrouwen dat de ouder zorg zou dragen voor jou.

    Of denk aan de Verlaat Verdriet-ers die al voordat hun ouder overleed binnen het gezin seksueel werden misbruik.
    Bijvoorbeeld door de vader.
    Of door de moeder.

    Basis

    Veel Verlaat Verdriet-ers hebben het gevoel geen basis te hebben.
    Dat maakt ze angstig.
    Angstig om in een gat te vallen.
    Angstig voor het cascade-effect.

    Ook Verlaat Verdriet-ers die in de gelegenheid zijn geweest zich veilig te hechten kennen die angsten. Toch hebben deze Verlaat Verdriet-ers die basis wel. Het is belangrijk voor deze Verlaat Verdriet-ers zich te reasliseren dat ze die oorspronkelijke basis wel hebben.

    Geen basis

    Verlaat Verdriet-ers, die niet in de gelegenheid zijn geweest zich veilig te hechten – voor wie dus vertrouwen nooit vanzelfsprekend aanwezig is geweest, ook al voordat ze hun ouder verloren – zijn in grote mate extra kwetsbaar.
    Voor deze Verlaat Verdriet-ers is het belangrijk zich van deze extra kwetsbaarheid bewust te zijn. Zeker ook in een therapie-traject.
    Voor hun is het extra belangrijk een therapeut te hebben die zich zowel bewust is van de impact van jong ouderverlies op vertrouwen, als van het ontbreken van de veilige basis voordat de ouder overleed.
    Verlaat Verdriert-ers die niet veilig gehecht zijn geweest hebben een scala aan extra problemen!

    Hulp

    Als je, naast het vroege verlies van je ouder, als kind ook in de situatie bent geweest dat je je niet veilig hebt kunnen hechten, kan het raadzaam zijn contact op te nemen met een hulpverlener/therapeut.
    Zoek dan een hulpverlener/therapeut die kennis heeft van de omvangrijke gevolgen van jong ouderverlies op de langere termijn.
    Maak haar/hem attent op de extra complicaties die zich in je vroegste bestaan hebben voorgedaan.

    Ben je als Verlaat Verdriet-er wél in de gelegenheid geweest je veilig te hechten? Word je daar dan van bewust.
    Tel je zegeningen!
    Ook al voelt het voor jou alsof je geen basis onder je bestaan hebt: je hebt die basis toch echt!
    In jou zit wel een basis-vertrouwen.
    Een basisvertrouwen in het leven.
    Een basisvertrouwen in mensen.
    Ben je een therapie?
    Ook dan is het belangrijk je therapeut erop attent te maken dat je die oospronkelijke basis hebt.

    Heel je leven

    De individuele workshop Heel je leven bij Titia helpt je ingrijpende gebeurtenissen in je leven in kaart te brengen en ze een plek te geven in je levensverhaal.

    Foto

    Foto: Gesteente, Wikipedia

  • | | | | | | | | | | | |

    Verloren in het kraambed

     

     

     

     

     

     

    Stel: je bent het jongste kind van zes.
    Stel: je verloor je moeder in het kraambed.
    Stel: je moeder overleed onmiddellijk na jouw geboorte.
    Stel: je komt als baby thuis. In een huis waar je vijf broertjes en zusjes hun moeder hebben verloren. En je vader zijn vrouw.
    Stel: niemand zegt het ooit, maar toch voel jij dagelijks de zwaarte van de onuitgesproken beschuldiging: jij bent de moordenaar van mijn moeder.

    Stel: je bent het eerste kind van je moeder en je vader en het enige kind van je moeder.
    Stel: je moeder overleed in het kraambed.
    Stel: je moeder overleed onmiddellijk na jouw geboorte.
    Stel: je groeide op in het liefdevolle gezin van de zus van je moeder.
    Stel: je hebt regelmatig contact met je vader.
    Stel: op een dag laat je vader zich ontvallen: ‘Het zou beter zijn geweest als jij niet was geboren.’

    Jij was zo jong

    Dan is het toch niet te hebben, als ‘de buitenwereld’ bij heel jong ouderverlies zegt (of erger nog: denkt):
    ‘Ach, jij was zo jong. Je hebt je moeder niet gekend.
    Dan kun je er ook geen last van hebben.’

  • | | | | | | | | | | |

    Lezing

    Vorige week woensdag, 2 november 2016, de Verlaat Verdriet-lezing in Groningen Stad. Georganiseerd in samenwerking met ervaringsgenoten. En dat is zo fijn!
    Els Pronk, ervaringsgenote en onder meer medewerkster van cursuscentrum De Poort, zorgde voor de samenwerking met De Poort: de prettige ruimte die voor ons beschikbaar was en de PR via De Poort.
    Irene zorgde voor de PR, met name via de social media.
    Theo zorgde voor alle randvoorwaarden van die avond: de opstelling van de zaal, thee/koffie, en na afloop het opruimen.
    Els, Irene en Theo: dank jullie wel!

    Groningen

    En dan in Groningen! Ik kom, ook al ben ik inmiddels zo’n 40 jaar geleden vertrokken uit Groningen, toch ook altijd weer thuis.
    Tussen de Groningers.
    Tussen het Gronings.
    Rond de dertig mensen kwamen naar de lezing.
    Verlaat Verdriet-ers.
    Verlaat Verdriet-ers met de overgebleven ouder.
    Elke keer weer een heel bijzondere ervaring om mijn lezing te kunnen doen. Te zien wat het met de aanwezigen doet om te horen wat ik in de loop van vele jaren heb geleerd over de levenslange invloed van het vroege verlies van een ouder. Om die kennis te kunnen delen!

    Opluchting

    ‘Ik kom je bedanken voor de erkenning die jij geeft aan de overgebleven ouder’. Na afloop stapte één van de aanwezigen naar me toe. Moeder van volwassen kinderen.
    Haar erkenning van mijn erkenning doet omgekeerd weer veel met mij. Ik realiseer me eens te meer hoeveel er nog te zeggen en te schrijven valt over de ouder die – veel te jong en ongewenst – overblijft als alleenstaand ouder.

    Loopgenoten

    In de zaal ook een aantal Verlaat Verdriet-ers die ik al ken. Die elkaar al kennen. Bijvoorbeeld via De Loopgenoten. Een mooie gelegenheid om een nieuwe datum te plannen voor een wandeling. Die wandeling gaat plaatsvinden op zondag 27 november 2016. Aanmelden voor deze wandeling doe je via schonemma@ziggo.nl

    Hoorn

    Vanavond de Verlaat Verdriet-lezing in Hoorn. Ook deze lezing hebben we samen georganiseerd: Marjo, Margreet en ik.
    Nog een uurtje, en dan neem ik de trein.
    Ik kijk er naar uit om ook deze avond weer te kunnen delen!