• | | | |

    Op zoek naar hun vader

    DoorTitia Liese

    Gisteren schreef ik een blog over de vraag Wat betekenen ouders voor kinderen?
    Mijn vraag van gisteren werd geïnspireerd door een mail die ik ontving van Mirjam.
    Mirjam verloor haar moeder door de dood toen ze 1,5 was.

    Mail van Mirjam

    Ik kijk af en toe een stuk uit Spoorloos terug, over een man, Jules (ik vind het altijd fijn om te zien dat ik niet de enige ben die dit voelt).
    Hij is zonder vader opgegroeid en vindt hem uiteindelijke via Spoorloos terug.
    Hij vertelt tijdens de uitzending over zijn gevoel van het missen van een vader in zijn leven en dan is het net of ik mijzelf hoor.

    Alles wat hij zegt (hij was ook een baby) zijn de woorden voor mijn gevoel.
    ‘Het gat en het oerverdriet’, dat is voor mij zo herkenbaar.
    Iedere ochtend als ik wakker word voel ik mij alleen, dus het is altijd lastig om met dat gevoel op te staan en de dag te beginnen.

    Inmiddels weet ik dat ik dit heb, maar soms lukt het mij beter om hiermee op te staan dan andere dagen.
    En als ik Jules dan in dit programma hoor praten over het ‘oergevoel’en het ‘verdrietige kleine mannetje’ dan herken ik dat zo.

    En dan vraag ik mij af, nu hij zijn vader terug heeft gevonden, is dat gevoel dan nu weg?
    Ik kan mijn moeder niet meer terug vinden, maar zou dat nog verschil maken?

    Dat vind ik dan wel interessant…

    Kijk naar

    http://spoorloos.kro-ncrv.nl/fragment/2014/09/15/spanje/jules-en-zijn-moeder-allebei-op-zoek-naar-hun-vader

     

  • | | | | | | | |

    Wat betekenen ouders voor kinderen?

    DoorTitia Liese

    Zelf ben ik (Titia Liese, 1949) van de generatie die de BOM-vrouwen voortbracht. Bewust Ongehuwde Moeders. Wij wisten het zeker: vrouwen hebben geen mannen nodig om hun kinderen groot te brengen. Behalve voor dat ene: het zaad. En zeker: er zijn ongetwijfeld een heleboel BOMoeders die hun kinderen uitstekend hebben grootgebracht – en groot brengen.

    En toch, en toch…. is er in de loop van mijn Verlaat Verdriet-werk iets gaan knagen.
    Klopt het wel?
    Klopt die gedachtegang echt?
    Is dat niet erg gedacht vanuit ouders?
    Of liever gezegd: vanuit verlangende volwassenen?
    En niet een beetje erg weinig vanuit kinderen?

    Wat betekenen ouders voor kinderen?

    Hoe zit dat met al die Verlaat Verdriet-ers met wie ik in de afgelopen jaren heb gewerkt?
    Al die volwassenen die in hun (hele vroege) jeugd hun vader hebben verloren?
    Volwassenen die leven met een een altijd aanwezig gevoel van gemis.
    Met een leegte die ze niet kunnen vullen.
    Met onzekerheid over wie ze zijn.
    Met onzekerheid over welke plaats ze innemen in het leven.
    Met een altijd aanwezig gevoel er alleen voor te staan.

    Ik verzin dit niet!

    Wat betekenen ouders voor kinderen die al heel jong een ouder – of beide ouders – verloren door overlijden?
    Er is een soort van algemeen aanvaard geloof: als je als heel jong kind je moeder of je vader of je beide ouders bent verloren, dan heb je haar/hem/ze niet of nauwelijks gekend.
    Als je je ouder(s) niet of nauwelijks hebt gekend, dan kun je haar/hem/ze niet missen.
    En als je haar/hem/ze niet kunt missen, dan kun je er ook geen verdriet om hebben (ik verzin dit niet!)

  • | | | | | |

    Rouwen om een verloren leven

    DoorTitia Liese

    Rouwen om een verloren leven: een voorbeeld uit de praktijk

    ‘Ik rouw om mijn verloren leven. Ik rouw om het gevoel dat ik, na het verlies van mijn vader, niet meer heb geleefd’. M., een nog jonge vrouw (begin 30), zegt het tijdens een individuele Verlaat Verdriet-basisworkshop. Ze zegt het hardop. Grimmig. In haar stem klinken verdriet, boosheid, machteloosheid en een eindeloze eenzaamheid.

    Voor ‘de buitenwereld’ zijn Verlaat Verdriet en verlate rouw bij Verlaat Verdriet nog (te) vaak onbegrijpelijke fenomenen. Niet te vatten. ‘Dat is toch al zo lang geleden?’ ‘Daar kun je nu toch geen last meer van hebben?’ ‘Je koestert je verdriet’. Een kleine greep uit de opmerkingen die Verlaat Verdriet-ers vaak te horen krijgen, als ze vertellen over het verdriet, de pijn en de boosheid die hun leven moeizaam en zwaar maken. ‘Ik leef in een hel’, zegt een andere Verlaat Verdriet-er. ‘Ik wil dit leven niet meer.’

    Voor veel Verlaat Verdriet-ers is het (te) moeilijk om toe te geven, maar veel van hen kennen die gevoelens een verloren leven te leven. Voor veel ‘buitenstaanders’, en dan bedoel ik de ‘buitenstaanders’ die wel begrip op kunnen brengen voor de levenslange invloed van het vroege verlies van een ouder, is een verlaat rouwproces een rouwproces om je overleden ouder. Een verlaat rouwproces is echter veel meer dan dat alleen. Een verlaat rouwproces is een veel meer omvattend proces, dat uit veel dimensies en veel lagen bestaat.

    Dimensie van een verlaat rouwproces

    De rouw om een verloren leven is één van die dimensies in dit proces. ‘Weet je wat het is’, geef ik M. als antwoord op haar uitroep. ‘Dit is een moment waarop je je leven kunt veranderen. Iedere dag die je boos, verdrietig, wanhopig, wrokkig blijft om je verloren leven, plak je aan je verloren leven. Jij kiest er nu voor het anders te gaan doen. Jij kiest er nu voor te gaan leven, in plaats van te overleven. Jij kiest er hier en nu voor jezelf een uitweg te gunnen uit pijn, boosheid, verdriet, wanhoop en wrok. Door hier te zijn heb je die keuze gemaakt. Je geeft jezelf een nieuw leven door je verlate rouwproces aan te gaan. Het is tijd voor je om te rouwen om je verloren leven.’

    Tip

    Lees meer over het gevoel van een verloren leven in de metafoor van Toine in mijn boek Teruggaan om verder te kunnen.