Niet gewenst kind van een overgebleven ouder

Gepubliceerd op zondag

Het is 1992. Je ouders hebben een relatie. Wonen samen. De relatie tussen je ouders is niet slecht, maar staat wel onder spanning. Je moeder wil per se kinderen. Je vader wil dat per se niet.

Niet gewenst

Je moeder wordt zwanger. Jij wordt geboren. Je vader wijst je niet af, maar laat de zorg voor jou over aan je moeder. Hij gaat nog meer werken. Is nog vaker afwezig. Je moeder accepteert de situatie. Ze is zich ervan bewust dat zij degene is die kinderen wilde.
Twee jaar later wordt je zusje geboren. Je vader trekt zich nog meer terug. Bemoeit zich zo weinig mogelijk met jullie. En met jullie opvoeding. Eigenlijk weet hij zo goed als niets van jullie beiden. En jullie niet van hem.

Niet gewenst kind van een overgebleven ouder

Dan wordt je moeder ziek als je 10 jaar bent. In een paar jaar tijd wordt ze steeds zieker. De zorg voor je moeder, en voor jullie zelf, komt grotendeels neer op jou en je zusje. Je moeder overlijdt. Je zusje is 10. Jij bent 12.
Hoe nu verder als je een niet gewenst kind bent van een overgebleven ouder?

SchatGids voor Codiponte is nu voor je beschikbaar

Gepubliceerd op vrijdag

Ken je dat? Je bedenkt iets. Iets leuks. Je hebt er zin in. Begint er aan. En dan, al werkend, kom je er achter dat het veel meer werk is dan je had gedacht. Maar je wilt het. En je doet het toch.
Zo begon ik aan een gidsje voor deelnemers aan De weg van liefde om ze wegwijs te maken in de bijzondere schat die Codiponte te bieden heeft.

Dus: ik begon er aan. Voortvarend. Maar ja: als kunst- en cultuurgeschiedenis ook je vak zijn geweest moet je er wel iets goeds van maken. Dus zoeken in m’n boekenkasten. Zoeken op het web. Pagina’s lezen. In het rudimentaire Italiaans dat ik beheers. Gelukkig. Als niet al te ingewikkelde Italiaanse web-teksten over thema’s gaan uit de kunst- en cultuurgeschiedenis, dan lukt het me te begrijpen wat er staat. Maar het kost wel tijd.

SchatGids

Om een wat lang verhaal kort te houden: het gidsje voor Codiponte is SchatGids voor Codiponte geworden. Deelnemers aan De weg van liefde krijgen de SchatGids voor Codiponte uitgereikt. Maar misschien ben je nieuwsgierig geworden door alle blogs die ik in de afgelopen maanden heb geplaatst over de schrijf-retreat De weg van liefde. Of ben je geïnspireerd geraakt. Misschien wil je met eigen ogen zien waarom Codiponte zo’n bijzondere plek is. Waarom juist hier werken met BeeldTaal zo inspirerend is. Dat kan. SchatGids voor Codiponte heb ik met liefde gemaakt. Met even veel liefde deel ik SchatGids met geïnteresseerde Verlaat Verdriet-ers.

Mail

Vraag SchatGids voor Codiponte bij me aan en ik mail je hem gratis toe (denk er wel aan: op mijn computer telt SchatGids 42 pagina’s A4).
Mail Titia

Datum

Zaterdag 16 oktober vertrek ik naar Italië.
Je kunt voor die tijd, dus tot vrijdag 15 oktober SchatGids voor Codiponte bij me aanvragen.
Je bent welkom!

Een heel bijzondere manier van voorbereiden

Gepubliceerd op donderdag

‘Hoe ziet het programma van De weg van liefde in Italië eruit?’ wordt me regelmatig gevraagd. En ja: dat begrijp ik. Naar Italië. Om iets te doen waar je eigenlijk tegenop ziet. Dan wil je graag weten wat je kunt verwachten.

Maatwerk

‘Ja, ik moet weer een programma maken voor die week’ bedacht ik dan. ‘Maar past dat in De weg van liefde bij mij? Een programma waarin ik van de deelnemers vraag zich aan te passen aan mij? Aan mijn programma? Aan wat ik van ze vraag? Wat kan voelen als moeten?
Het heeft me afgelopen voorjaar aardig bezig gehouden. Tot ik kon besluiten: ‘Ik ga het anders doen.’ Als iemand na al die jaren Verlaat Verdriet-werk de kennis in huis heeft, de ervaring en de mogelijkheden om de deelnemer centraal te zetten, om maatwerk te leveren: dan ben ik dat.
Op z’n Italiaans, zeg maar. Waarnemen. Afstemmen. Zien wat nodig is. Doen wat nodig is. Samen tot iets moois komen.

Zo doe je dat in Italië

Terwijl ik dit zit te schrijven groeit er een glimlach bij me. Van oor tot oor. De foto die Maartje Schonefeld me tijdens de eerste, strenge Italiaanse lock-down stuurde schiet me weer te binnen. Twee mannen. Twee mannen die iets hebben waargenomen. De koppen bij elkaar hebben gestoken. Zich op elkaar hebben afgestemd. Gedaan hebben wat nodig was. En samen tot iets moois zijn gekomen.
Zo doe je dat in Italië.

BeeldTaal in Codiponte

Een andere manier van werken. Wat een verruimend besluit. Maar ook: wat een andere manier van me voorbereiden heb ik nodig. Niet alleen mijn kennis van Verlaat Verdriet en verlate rouw, maar ook mijn kennis van (Italiaanse) kunst- en cultuurgeschiedenis zijn dan belangrijk. Mijn kennis van vormen. Symbolen. Betekenissen. Ze zien. Ze herkennen. Deelnemers aan De weg van liefde wegwijs maken in de rijke geschiedenis, en de rijke BeeldTaal in Codiponte.

Twee resultaten van mijn besluit zijn al zichtbaar

  1. De weg van liefde waarin je als deelnemer centraal staat. Waarin het gaat om jou. Om wat jij nodig hebt om te kunnen werken. Te kunnen schrijven. Maatwerk.
  2. BeeldTaal in Codiponte – bronnen van inspiratie. Een eenvoudige gids om je wegwijs te maken in de schatten die Codiponte je te bieden heeft. (binnenkort beschikbaar – ook voor niet-deelnemers, die toch nieuwsgierig zijn waarom Codiponte zo’n bijzondere plek is.)

Lees meer

Zo doen ze dat in Italië
De weg van liefde 

 

BeeldTaal in Codiponte – bronnen van inspiratie

Gepubliceerd op zaterdag

BeeldTaal in Codiponte  – bronnen van inspiratie

Codiponte is veel. Maar Codiponte is niet een uitgesproken mooi dorp. Geen romantisch dorpje dat zich over lieflijke Toscaanse heuvels heeft gevleid. Geen indrukwekkende borgo met middeleeuwse steegjes, palazzi, bogen, trappen, kerkjes. En ook geen pastelkleurige huisjes aan een turquoise zee.

Bijzondere plek

Wat is Codiponte dan wel? Wat maakt Codiponte dan zo’n bijzondere plek? Codiponte is een millennia-oude strategische pleisterplaats. Een verbindingsplek waar oude routes samenkomen. Routes tussen Noord- en Zuid-Europa, zoals een zijtak van de Via Francigena, de pelgrimsroute tussen het Engelse Canterbury en Rome. De Via Santo Volto, de route van het Heilige Gelaat, verbindingsweg tussen de Ligurische Zee en Lucca.

Aan de voet van de Apuaanse Alpen

Waar sinds duizenden jaren menselijk verkeer is geweest. Waar mensen verbleven die op doortocht waren. Pelgrims. Handelaren. Zwervers. Soldaten. Gekke mensen. Domme mensen. Geleerde mensen. Bijzondere mensen. Gewone mensen. Mensen met gedachten. Met gevoelens. Mensen zoals wij.
Veilige oversteekplaats tussen de – toendertijd gevaarlijke – Apuaanse Alpen en de Apennijnen. Een plek waar tol werd geheven. Waar handel werd gedreven.
Niet de mooiste onder de Italiaanse dorpen, wel een bijzondere, historische plek. Met een rijk verleden. Gelegen aan de voet van de Apuaanse Alpen. Op een (flinke) steenworp afstand van de marmergroeven van Massa en Carrara.

Heilige plek

Een heilige plek. Met een kerk (pieve), die met recht een van de oudste en meest representatieve monumenten mag worden genoemd van de (vroeg)-middeleeuwse kunst in de Lunigiana.
Zelf draag ik nog steeds de ervaring in me mee van mijn eerste verblijf op La Concia, de B&B in Codiponte van Maartje Schonefeld en Davide Donati, en hun dochter Beatrice. Hun gastvrijheid. De ervaring van eeuwige – en tegelijkertijd tijdloze – tijd. Van weldadige rust. Stilte. Van ontdekkingen die je doet als tijd tot stilstand komt. Codiponte is een schatkist aan sporen van duizenden jaren menselijke aanwezigheid. Een schatkist die schatten vrijgeeft als je er de tijd voor neemt. Schatten aan beelden. Aan symbolen. Aan betekenissen.

BeeldTaal

BeeldTaal in Codiponte. Je ontdekt het als je er aandacht aan geeft. Het inspireert je je eigen BeeldTaal te ontwikkelen. BeeldTaal waarmee je aan het werk kunt met je eigen Verlaat Verdriet-thema’s. Schrijfwerk. Helen door schrijven.
Zonder dat ik kan denken dat ik volledig zou kunnen zijn hoop ik met BEELDTAAL IN CODIPONTE – bronnen van inspiratie alvast een tipje voor je op te lichten van de schatkist die Codiponte is.

De weg van liefde

Laat je inspireren door de muzen van Villa le Muse. Er wordt met liefde voor je gezorgd tijdens De weg van liefde. Je wordt gezien. Je wordt begrepen.
Ik neem je graag gedurende de schrijf-retreat De weg van liefde mee in verleden, heden en toekomst van jouw eigen Weg van liefde.

PS: De wegwijzer BeeldTaal in Codiponte is nog niet helemaal klaar. Nog even geduld. Ik houd je graag op de hoogte!

Je ziel werkt niet op twijfel

Gepubliceerd op dinsdag

Wetenschap

Twijfel. Een groot goed. Twijfel is het begin van alle wetenschap. Een eerste vereiste voor wetenschappers (naast een goed stel functionerende hersens en, als het een beetje meezit: intuïtie). Twijfel aan wat je ziet. Aan wat je denkt te zien. Twijfel aan wat je waarneemt. Aan wat je denkt waar te nemen. Twijfel aan je conclusies. Aan wat je denkt te kunnen concluderen. Wetenschap: een verstandige zaak. Een zaak van het verstand.

Ziel

Hoe anders is dat voor de ziel. Je ziel werkt niet op twijfel. Je ziel, en zeker je gekwetste ziel, heeft vertrouwen nodig. Heeft aandacht nog. Zorg. Tijd. En liefde.
Stuk voor stuk thema’s die lastig zijn voor Verlaat Verdriet-ers. Vertrouwen? Aandacht besteden aan jezelf? Zorgen voor jezelf? Tijd nemen voor jezelf? Liefde voelen voor jezelf? Geld uitgeven voor jezelf?

De weg van liefde

Aandacht. Zorg. Liefde. Tijd. Om vertrouwen te onderzoeken. Te onderzoeken wat vertrouwen voor jou betekent. Vertrouwen te winnen. Dat is wat jij, als Verlaat Verdriet-er, jouw gekwetste ziel kunt geven. Tijd voor De weg van liefde. Je bent van harte welkom.

Lees meer

De weg van liefde
Wie is Titia Liese

De weg van liefde: van verlaat verdriet naar uitgestelde vreugde

Gepubliceerd op maandag

Ik maak contact
Ik loop omhoog naar het oude klooster
Ik zie het zonlicht door de bladeren vallen
Plots is mijn vader er ook
Ik loop omhoog naar het oude klooster
Genieten hè Pap
Plots is mijn Papa er ook
Fijn dat ik hier met jou kan lopen
Genieten hè Pap
Wat had ik dit graag vaker met je willen doen
Fijn dat ik hier met jou kan lopen
Het brengt me terug naar die ene keer in Duitsland
Wat had ik dit graag vaker met je willen doen
En wat zie ik je nu, op dit moment
Het brengt me terug naar die ene keer in Duitsland
Zo zal het nooit meer zijn
En wat mis ik je, nu op dit moment
Ik zie het zonlicht door de bladeren vallen
Zo zal het nooit meer zijn
Ik maak contact

Ada de Vette schreef een prachtig gedicht tijdens onze schrijf-retreat De weg van liefde: Van verlaat verdriet naar uitgestelde vreugde. Ada heb ik gevraagd of ik haar blog mag delen – Ada heeft me daarvoor toestemming gegeven. Ik deel haar blog Van verlaat verdriet naar uitgestelde vreugde op deze plaats graag met je.

Van verlaat verdriet naar uitgestelde vreugde

Verlies

Toen ik tien jaar oud was verloor ik mijn vader. Hij overleed op zijn werk aan een acute hartaanval. Deze gebeurtenis heeft veel impact gehad op mijn leven.
Hoe? Dat heb ik lange tijd niet geweten. Er was altijd een gevoel van gemis en eenzaamheid op de achtergrond aanwezig, maar als jong kind leerde ik dat ik door moest gaan, sterk zijn, mijn eigen weg zoeken.

Verdriet

Het verdriet van mij, mijn moeder, broers en zussen was te groot om elkaar tot steun te kunnen zijn. Ik werd een eiland in een onveilige wereld, die elk moment kan instorten. Dat was mij immers eerder overkomen, dus waarom zou ik er op vertrouwen dat het niet nog een keer zou gebeuren.

Doorgaan

Zo voelde het voor mij in ieder geval. En ondertussen ging ik dapper door. Maakte de basisschool af, doorliep de middelbare school, ging studeren, kreeg een baan, een man, twee dochters. Een vervuld bestaan, met hoogte- en dieptepunten, waar toch altijd een grauwe zweem overheen hing. Ik wist het niet. Het verdriet was er altijd, maar ik voelde die nooit echt. Eigenlijk een beetje zoals ik dit stukje geschreven heb. Vlak en grijs.

Verlaat Verdriet

Pas veel later ben ik mijn verdriet gaan voelen. ‘Verlaat verdriet’ wordt het ook wel genoemd. Ik was vastgelopen in mijn opgekropte verdriet en ik was op zoek naar oorzaken. Al googelend kwam ik uit op de website van Titia Liese over verlaat verdriet. Er ging een wereld voor me open. Ik herkende zoveel van de verschijnselen die zij beschreef van mensen die op jonge leeftijd een ouder hadden verloren. Hier begon ook mijn zoektocht naar mijn vader en de band die ik nooit met hem heb opgebouwd. Hij mocht er weer zijn in mijn leven en ik ontdekte dat ik veel met hem gemeen had. Zijn liefde voor de natuur en muziek, zijn vriendelijke aard en loyaliteit, zijn gemoedelijkheid.
Hoe meer ik me met hem verbond, hoe meer ik emotie kon toelaten in mijn leven. Boosheid en verdriet, het mag er weer zijn. Net als genieten van de mooie dingen in het leven.

Codiponte

Tijdens de biografische retreat De weg van liefde met Titia in Codiponte schreef ik een Pantoum. Het was het startpunt van mijn heling en mijn weg van verlaat verdriet naar uitgestelde vreugde. Ik deel hem hier graag.

Lees meer over Ada

http://agaatcoaching.nl

Se non è vero ….. Als het niet de waarheid is …..

Gepubliceerd op zaterdag

Hoe Italiaans wil je het hebben?
Se non è vero, è ben trovato. Als het niet de waarheid is, dan is het toch mooi gevonden (of verzonnen).

Familiegeschiedenis

Je familiegeschiedenis. De geschiedenis van je gezin van herkomst. De gebeurtenissen. Het overlijden van je ouder. Mogelijk na een (lange) ziekteperiode. De samenstelling van je gezin van herkomst. De samenhang. Zoals de manier waarop jullie als gezin met elkaar verbonden waren. De onderlinge relaties. De betekenis van die onderlinge relaties. Voor je ouders. Of voor je broertjes/zusjes, als je die had. En voor jou.

Wat betekenen de gebeurtenissen van toen nu voor jou? Voor je overgebleven ouder? Voor je broers/zussen, als je die hebt. Of had.
Ieder gezinslid heeft de gebeurtenissen op haar/zijn manier ervaren. Ieder heeft haar/zijn eigen verhaal. Wat is waar? Wat is niet waar? En wat zijn feiten? Wat is fictie? Hoe belangrijk is het om dat allemaal precies te weten?

Orde scheppen

Orde scheppen in de chaos in je hoofd. Feiten en fictie van elkaar scheiden. Jezelf een plek geven in de gebeurtenissen. Jezelf de tijd en de ruimte geven om dat te onderzoeken. Deskundige feed-back en adviezen van Titia krijgen. Delen met mede-Verlaat Verdriet-ers die jou begrijpen. Die jij kunt begrijpen.

De weg van liefde

Jezelf in het licht zetten. Tijd, ruimte, aandacht, zorg en liefde in De weg van liefde voor jou. Plezier vinden in schrijven. Helen door schrijven. En misschien tot de conclusie komen: Se non è vero, è ben trovato. Mocht het niet waar zijn, dan is het toch mooi bedacht.

Ook voor jou is er een weg van liefde

Gepubliceerd op woensdag

Als je de tijd neemt, overwin je meer. Vanochtend valt mijn oog op wat ik gisteren heb geschreven in mijn blog Blijf nog even bij vergeven. ‘Hè, nu doe ik het zelf ook’, realiseer ik me. Strijd. Overwinnen. De strijd aangaan. Vechten. Knokken. Alsof het altijd over strijd gaat. Over bewijzen dat je het kunt. En ja: dat is er ook. Innerlijke strijd. Soms innerlijke strijd die je lijkt te verlammen. Die je verlamt.

Innerlijke strijd

Wat ik bedoelde te schrijven gaat over het overwinnen van innerlijke strijd. Van weerstand. Van je gewoonte gevoelens uit de weg te gaan. Gaat over uitstellen. Over de weg vrijmaken om met je Verlaat Verdriet-thema’s aan het werk te gaan (ja – ik schrijf bewust niet: aan de slag te gaan). In een omgeving waar je gezien wordt. Gehoord. Waar je je veilig kunt voelen. Bijvoorbeeld in een basisworkshop Verlaat Verdriet. Of in de schrijf-retreat De weg van liefde.

De weg van liefde

Je gezien weten. Gehoord. Begrepen. Daar is de schrijf-retreat De weg van liefde voor bedoeld. Dat wil ik deelnemers graag bieden. Mijn kennis uit ervaring. Met mijn eigen proces. En met Verlaat Verdriet-ers. In een liefdevol huis. Op een inspirerende plek. Die uitnodigt om tot rust te komen. Bezig te zijn met Verlaat Verdriet-thema’s die voor jou spelen.

Beren op je weg

Zie je beren op je weg die jou belemmeren te doen waar je naar verlangt? Schuif de beren die jij ziet opzij. Liefdevol. Of met een beetje drang. Of gooi de beren die jou belemmeren van je pad af. Ook voor jou is er een weg van liefde!

Helen door schrijven

  • Noteer: welke beren zie jij op jouw weg van liefde.
    • Geef elke ‘beer’ een eigen, passende, naam.
  • Welke beren gaan vanzelf weg als jij het vriendelijk vraagt.
    • Wat doe jij.
  • Welke beren gaan met wat aandrang weg.
    • Wat doe jij.
  • Welke beren weigeren weg te gaan.
    • Wat doe jij.

Blijf nog even bij vergeven

Gepubliceerd op dinsdag

Vergeven, mededogen, verzoening

Blijf nog even bij vergeven.
Bij mededogen.
Bij verzoening.
Soms kun je als Verlaat Verdriet-er zo vast zitten. In boosheid. Om wat je is overkomen. Als kind je ouder(s) verloren. Op wie moet je dan boos zijn? Op wie kun je dan boos zijn?
Sommige Verlaat Verdriet-ers zijn boos op iemand. Een man. Een vrouw. Die jou voor jouw gevoel iets aan heeft gedaan. Jou niet heeft gezien. Gehoord. Begrepen. Of die jou heeft gekwetst. Vernederd. Door wie je je gebruikt voelt.

Woedend

Zelf was ik zo’n Verlaat Verdriet-er. Boos op de tweede vrouw van mijn vader. Kwaad. Woedend. Ik wist zeker dat de aanwezigheid van deze vrouw mijn leven had verziekt. Wat ik ook ondernam aan therapie: ik kwam er maar niet van af. Hoe had ik dat moeten doen? Ze had m’n leven verziekt. Dat was gewoon zo. Vond ik. Diep van binnen. Ik had alle reden om kwaad te zijn. Alle recht, ook. Vond ik. Diep van binnen. Dus waarom zou ik dat veranderen?

Oefening in Mededogen

Totdat ik een eerste kleine ingang vond. En toen nog een kleine ingang. Een kleine tekst die ik op een dag tijdens een cursus kreeg uitgereikt bood een hele grote ingang.
Ik las de tekst. Ineens was het er. Zag ik het. Begreep ik het. Oefening in mededogen. Deze kleine tekst deel ik graag met je.

Net als ik
is deze persoon op zoek naar een beetje geluk in haar/zijn leven

Net als ik
probeert deze persoon lijden in haar/zijn leven te vermijden

Net als ik
heeft deze persoon verdriet, eenzaamheid en wanhoop gekend

Net als ik
probeert deze persoon haar/zijn behoeften te vervullen

Net als ik
leert deze persoon over het leven

Als je de tijd neemt, overwin je meer

Neem de tijd, schrijf en overwin.

  • Welke zin uit deze korte tekst spreekt jou op dit moment het meest aan.
  • Schrijf deze zin helemaal op.
  • Beschrijf wat deze zin voor jou betekent.
  • Beschrijf: wat doet dit met jou.

Helen door schrijven

Lees meer over De weg van liefde, schrijf-retreat in Italië 23-29 oktober 2021

Vervolgworkshop Dubbel Ouderverlies – een bijzonder weekend

Gepubliceerd op maandag

Zojuist heb ik Albertine aan de telefoon gesproken over de meerdaagse vervolgworkshop Dubbel Ouderverlies.
Het belooft een bijzonder weekend te worden!

Voor wie

Ben je in je jeugd je beide ouders verloren door overlijden? Heb je recent – of langere tijd geleden – een Verlaat Verdriet-activiteit rondom Dubbel Ouderverlies gevolgd bij Titia Liese en/of Albertine Richaerts?
Dan ben je van harte welkom in deze vervolgworkshop op Landgoed Welna.

Bijzonderheid

Er zijn nog 2 plaatsen beschikbaar. Aanmelden kan tot uiterlijk 20 september 2021.

Waar

De vervolgworkshop Dubbel Ouderverlies vindt plaats in Martha’s Hoeve op Landgoed Welna in Epe.

Wanneer

Datum: 26, 27 en 28 november 2021

Begeleiding

Titia Liese en Albertine Richaerts begeleiden de workshop. Andrea Neumann kookt voor ons.

Kosten

Je betaalt voor deze vervolgworkshop € 495, inclusief verblijf & catering.

Informatie

Wil je meer weten over deze vervolgworkshop? Twijfel je of deze vervolgworkshop geschikt is voor jou? Stuur een mailtje naar Titia: of naar Albertine:
Of bel Titia 06- 53 76 58 43 of Albertine: 06 22 63 31 95

Lees meer

Lees meer over deze workshop