• | | |

    Verlaat Verdriet-ers, hulpverleners en kennis van zaken

    In mijn optiek is het een wijdverbreide en hardnekkige misvatting dat kinderen het verlies van hun ouder(s) in hun jeugd zouden kunnen verwerken (mocht er al een definitie bestaan van succesvol verwerken van het onomkeerbare verlies van je ouder(s) in je jeugd. En mocht die definitie bestaan dan zou ik die definitie graag eens zien). Kinderen kunnen geholpen worden het verdriet om een overleden ouder in goede banen te leiden. Wat het onomkeerbare verlies in je leven aanricht kun je pas weten als je volwassen bent. Dan pas kun je onderzoeken wat de dood van je ouder in je leven heeft betekend voor de ontwikkeling van je identiteit. Voor wie je bent geworden. Dan pas kun je onderzoeken wat de overlevingspatronen die je hebt ontwikkeld voor je hebben gedaan. En wat ze nu tegen je doen.

    Zoeken & ontdekken

    Volwassenen die in hun jeugd hun ouder(s) hebben verloren kunnen een leven lang zoekend zijn. ‘Er is iets met me aan de hand. Er klopt iets niet. Maar wat?’ Deze Verlaat Verdriet-ers hebben behoefte aan een hulpverlener die een meer dan oppervlakkige kennis heeft van de gevolgen van jong ouderverlies in de volwassenheid. Die de vinger op zere plekken weet te leggen, wetend hoe kwetsbaar deze plekken kunnen zijn. Die de Verlaat Verdriet-er kan helpen relevante thema’s te ontdekken in haar/zijn verhaal van verlies, rouw, overleven en leven. Zo dat je als Verlaat Verdriet-er een innerlijk besluit kunt nemen. Ben ik een Verlaat Verdriet-er? Of ben ik geen Verlaat Verdriet-er? Wat betekent het voor mij om te erkennen dat ik een Verlaat Verdriet-er ben? En wat staat me dan te doen?

    Ontkennen

    Andere volwassenen hebben het idee: ik hoef er niet meer om te huilen. Dus ik heb er geen last van. Deze Verlaat Verdriet-ers zien thema’s in hun leven als karaktertrekken Zoals bijvoorbeeld: ‘Ik heb nu eenmaal aanleg voor depressies.’ ‘Ik ben nu eenmaal een control-freak.’ ‘Ik voel me nu eenmaal anders dan anderen’.  Zij relateren gevoelige thema’s in hun leven niet aan het vroege verlies van hun ouder. Ze zetten daarmee niet alleen zichzelf op het verkeerde been, maar ook hulpverleners.’ ‘Nee hoor, dat is al zo lang geleden, daar heb ik geen last van.’ ‘Nee hoor, nooit last van gehad.’
    Deze Verlaat Verdriet-ers hebben behoefte aan een hulpverlener met een meer dan oppervlakkige kennis van Verlaat Verdriet en verlate rouw. Een hulpverlener die in staat is te luisteren. Die de valkuilen kent. De kwetsbare plekken. Een hulpverlener ook die de Verlaat Verdriet-er ziet en behandelt als gelijkwaardige volwassene. Als iemand die geleerd heeft over dood, en over overleven. Mogelijk meer dan de hulpverlener zelf.

    Erkennen

    Weer andere Verlaat Verdriet-ers zijn zich ervan bewust (geworden) dat thema’s die in hun leven spelen voortkomen uit het vroege verlies van hun ouder. Deze Verlaat Verdriet-ers zijn (schoorvoetend) bereid hun verlate rouwproces aan te gaan. Ze hebben in de allereerste plaats behoefte aan een hulpverlener die bereid is de Verlaat Verdriet-er op weg te helpen. Te inspireren. Te ondersteunen en te bemoedigen in dit proces van onderzoeken, van verwerken en helen. Deze Verlaat Verdriet-ers hebben het nodig zich gezien te voelen. Gehoord. Door een hulpverlener die bereid is – en in staat is – te luisteren. Een hulpverlener die gedegen kennis heeft van de gevolgen van jong ouderverlies in de volwassenheid. Die zich heeft verdiept in de specifieke dynamiek van verlate rouw. In de complicaties en de gelaagdheid van Verlaat Verdriet.

    Zien

    Rouw kent geen tijd

    Lezen

     

  • | |

    Mijn vader is een foto: Joep van Deudekom

    Vorige week plaatste ik mijn blog over het artikel van cabaretier Joep van Deudekom in PLUS-Magazine, waarin hij schrijft over zijn vader – en over wat het vroege verlies van zijn vader voor hem heeft betekend, en nu nog betekent.
    Joep van Deudekom (1960) was 6 jaar toen hij zijn vader verloor.

    Ik deel hier graag zijn herkenbare lied met je: Mijn vader is een foto.

    MIJN VADER IS EEN FOTO

    Mijn vader is een foto
    Van een man van 41
    Je ziet iets van een glimlach
    Dat wat aardigs doet vermoeden
    En als ik aan hem denk
    Is hij altijd even oud
    Mijn vader is een foto
    Geen gezeur, geen stem, geen goed of fout

    Het verdriet is afgesleten
    Het gemis, allang vergeten
    Al is er soms een flits
    Van een man die naar me lacht
    Of zijn dat de verhalen
    Dezelfde paar verhalen
    Waarbij ik in de jaren
    Beelden heb bedacht 

    Een oude onbekende
    Een foto in een lijst
    Terwijl ik verder ging
    Is hij steeds blijven staan
    De beelden, die vervagen
    Van een man die niet meer is
    En wat is het toch merkwaardig
    Dat ik die man steeds vaker mis

    Mijn vader is een foto
    Van een man van 41
    En ik vraag me steeds meer af
    Hoeveel van jou zit er in mij
    En nu nadert het moment
    Nadert het moment
    Nadert het moment
    Dan ben ik even oud als jij

    Luisteren

    Lees meer

  • | | | |

    Verlaat Verdriet-ers, seksualiteit en seksuele identiteit

    Seksualiteit

    ‘Titia, besef je dat je in alles wat je schrijft en vertelt over Verlaat Verdriet– en verlate rouwthema’s eigenlijk nooit schrijft over thema’s rondom seksualiteit?’ Deze vraag kreeg ik een paar jaar geleden van een Verlaat Verdriet-er die zich verdiept heeft in Verlaat Verdriet en verlate rouw. Ik had het zelf wel eens geregistreerd, maar heb daar toen verder niet echt iets mee gedaan (behalve onthouden waar deze Verlaat Verdriet-er mij  op attent maakte).

    Seksuele identiteit

    Zelf heb ik in mijn leven seksualiteit nooit als ‘probleemgebied’ ervaren. Heb daardoor eigenlijk nooit de behoefte gevoeld me in thema’s rondom seksualiteit te verdiepen. Iets uit mijn puberteit, tot vrij ver in mijn adolescentie, is me wel bijgebleven. Ik keek altijd naar vrouwen. Keek naar hoe ze deden. Hoe ze zich kleedden. Zich opmaakten. Hoe ze zich presenteerden. Bewogen. Spraken. Hoe ze zich gedroegen in gezelschap. Dat leek wel een beetje een obsessie waarover ik me van tijd tot tijd afvroeg of ik mogelijk eigenlijk op vrouwen viel. Tot ik het boek las van Hope Edelman Zonder Moeder. In dit boek las ik hoe dochters zonder moeder kijken naar andere vrouwen. Ze observeren. Willen zien hoe ze zich kleden. Hoe ze bewegen. Spreken. Zich manifesteren. Oh, dacht ik. Zit dat zo. Ik begrijp het. Daarmee was het thema voor mijzelf uit de wereld.

    Seksualiteit is dus niet een gebied, ook niet in Verlaat Verdriet-verband, waarop ik me heb toegelegd. Maar ik weet dat thema’s rondom seksualiteit en seksuele identiteit wel degelijk spelen bij Verlaat Verdriet-ers. Of die Verlaat Verdriet-ers nu man zijn. Of vrouw.

    Bijvoorbeeld

    • Werd er in jouw gezin van herkomst open gesproken over seksualiteit? Hoe ging dat in z’n werk?
    • Wie lichtte jou voor? Hoe ging dat in z’n werk?
    • Met wie kon jij intieme details delen over je ontluikende seksualiteit? Hoe ging dat in z’n werk?
    • Wie steunde jou in je zoektocht naar je seksuele identiteit? Hoe ging dat in z’n werk?
    • Welke keuzen ten aanzien van seksualiteit heb je gemaakt in jouw jeugd / jouw adolescentie? Wat betekende dat?
    • Hoe ben je omgegaan met die keuzes? Wat betekende dat?
    • Voor welke soort relatie(s) heb jij gekozen? Wat betekende dat?
    • Ben je tevreden met de relatie(s) die je nu hebt?
      • Wat heb je gemist?
      • Wat mis je?
      • Waar geniet je van?
      • Wat zou je anders willen?
    • Welke rol
      • heeft jouw tekort aan zelfvertrouwen gespeeld?
      • speelt jouw tekort aan zelfvertrouwen?
      • heeft jouw onvermogen om grenzen te stellen gespeeld?
      • speelt jouw onvermogen om grenzen te stellen?
      • heeft jouw onderontwikkelde gevoel van eigenwaarde gespeelt?
      • speelt jouw onderontwikkelde gevoel van eigenwaarde?
    • In geval van seksueel misbruik in je jeugd
      • wat gebeurde er?
      • met wie heb je dat kunnen delen?
      • wie kwam er voor jou op?
      • welke rol speelt dat nu nog in jouw leven?

    Verlaat Verdriet en seksualiteit

    Verlaat Verdriet-ers en seksualiteit is thematiek waaraan ik (te) weinig aandacht heb besteed om daar werkelijk zinnige dingen over te melden. Wel ben ik ervan overtuigd dat ook deze thematiek bij Verlaat Verdriet-ers goed en degelijk ervarings-gebaseerd onderzoek kan gebruiken.
    Ben je Verlaat Verdriet-er?
    Resoneert dit bij jou?
    Er ligt een bijzondere wereld voor onderzoek voor je open!

    Lezen

    Zonder Moeder
    (Alleen tweedehands te koop – en dus duur!)

  • | |

    Eva Hoeke: Een nieuwe richting in

    In Volkskrant Magazine van vandaag (8 juni 2024) een mooie column van Eva Hoeke over haarzelf en de betekenis die het verlies van haar vader voor haar door de jaren heen heeft gehad – en vandaag de dag nog steeds heeft (Rob Hoeke, zanger, pianist, songwriter. The Rob Hoeke Rhythm & Blues Group. 1939-1999). Eva Hoeke was 20 jaar toen ze haar vader verloor.

    Een nieuwe richting in

    Ik kan helaas niet de hele column met jullie delen, maar een citaat uit de column wel. De integrale column Een nieuwe richting in is de moeite van het lezen zeer waard. Dus mocht je ergens Volkskrant Magazine van 6 juni 2024 tegenkomen: lees vooral de column van Eva Hoeke: Een nieuwe richting in.

    …… Wat ik níét had voorzien, is hoe een lullig, zwart-wit artikeltje in de zijdeur van een tweedehands Toyota me 25 jaar later een nieuwe richting in zou gidsen. Elke keer wanneer ik nu de auto in stap zie ik hem zitten, mijn vader met zijn lange, donkere haar, de mond achter een volle snor, zonder te lachen, de kwetsbaarheid die hij desondanks uitstraalt, en omdat hij daar zit zeg ik ‘hallo’, hardop, ‘hoi papa’. Soms vertel ik er wat bij, soms niet. Soms zie ik alleen de weg, de lucht, en speelt er een piano in mijn hoofd, een blues. Het is een flinter saamhorigheid, een trilling, meer is het niet. Maar het is er……

    Lees ook

    Het is nooit te laat voor verlate rouw