• | | | | | | | | | | | |

    Mammie

    DoorTitia Liese

    In de Verlaat Verdriet-workshop besteed ik er altijd aandacht aan: hoe noem jij, in jezelf (dus: als je in gedachten bij je vroeg overleden ouder bent), je moeder of je vader? Denk je dan mama? Papa? Mammie? Pappie?
    Dus: hoe noemde jij als kind je moeder/je vader?
    Een moment van bewustwording. Zeker bij de deelnemende Verlaat Verdriet-ers, die op dat moment voelen hoe groot de afstand is geworden tussen hen en hun overleden ouder.

    Zelf ben ik me er zeer van bewust dat ik, als ik in gedachten bij mijn moeder ben, mijn moeder denk. Hoe iets in mij zich altijd weer verzet om mammie te denken. (Niet dat ik gewend ben met mijn broer te praten over het verlies dat ons als kind is overkomen: maar ‘onze moeder’ klinkt in mijn- noordelijke – oren toch vreemd, en mammie: dat lukt me dus niet).

    Gisteren schreef ik de Droom van mijn vader. In mijn droom sprak ik met mijn vader. Op dat moment kostte het me geen enkele moeite om mammie te zeggen, en voelde het ook volkomen natuurlijk om mammie te schrijven.
    Zestig jaar vielen weg.
    Mijn moeder was echt op dat moment weer heel gewoon wat ze voor mij als kind was: mammie.

    PS

    Uit de tijd, dat ik zelf nog verschillende therapieen volgde, herinner ik me therapeuten die mama zeiden als het over mijn moeder ging (en dat gebeurde in die tijd nogal eens!).
    Zodra ik mama hoorde was ik weg.
    Dan ging het niet meer over mijn mammie.
    En dan ging het dus ook niet meer over mij!

  • | | | | | | | | | | |

    Droom van mijn vader

    DoorTitia Liese

    Vannacht droomde ik van mijn vader.
    Ik droom niet zo heel vaak van mijn vader, maar vannacht dus wel. Voor zover ik me herinner zag ik hem niet. Horen deed ik hem des te beter.
    ‘Ik heb altijd wel geweten dat je maar een heel klein middelmaatje was’ zegt hij tegen me. ‘Een heel klein middelmaatje?’ vraag ik hem. ‘Ja, bij de hele kleine middelmaatjes bungelde jij ergens onderaan’, zegt hij gedecideerd tegen me.

    ‘Als mammie niet was doodgegaan, zou ik dan ook een heel klein middelmaatje zijn geweest?’ piep ik verschrikkelijk ongemakkelijk terug.
    ‘Ja’, zeg hij, even gedecideerd. ‘Als mammie niet was doodgegaan zou je ook ergens onderaan de hele kleine middelmaatjes bungelen’.

    Ongemakkelijk word ik wakker.
    Wat een confrontatie met mijn vader die altijd alles wist!
    Tot ik bij m’n positieven kom.
    Wat een dijk van een hardnekkige zelf ondermijnende overtuiging heb ik hier te pakken. Wat een schaduwpatroon!

    Uren later. Ik kijk naar buiten.
    Inmiddels schijnt de zon volop.
    Wat doe je op een zonnige herfstdag op Terschelling?
    Cranberries plukken, natuurlijk.
    Dat ga ik lekker doen.
    En dan, al cranberry-plukkend in de stilte van de Koegelwiek, ga ik nog eens stevig mediteren op deze hele hardnekkige zelf ondermijnende overtuiging.
    Want ja: als ik goed nadenk ken ik deze zelf ondermijnende overtuiging al zo verschrikkelijk lang!
    Wat goed om die nu in volle omvang te voelen (ook al was dat vannacht nou niet meteen verschrikkelijk fijn).
    Hier moet ik iets mee.
    Hier kan ik iets mee.
    Tijd voor verandering! 

     

  • | | | | | | | | | | | |

    Monuta Charity Fund

    DoorTitia Liese

    Anderhalf jaar geleden staken we, vier enthousiaste vrouwen, de koppen bij elkaar. ‘Er moet een Verlaat Verdriet-symposium komen, en we gaan een thematische glossy uitbrengen’, besloten we.

    We zijn aan het werk gegaan.
    Maar: eigenlijk nemen we een onverantwoord financieel risico, zijn we ons bewust. Hoe krijgen we in ’s hemelsnaam onze initiatieven gefinancierd?

    Vrijwilligers

    Voor een heel belangrijk deel wordt ZEER gefinancierd door al het onbetaalde werk dat wordt verzet. Vrijwilligers werk dus. Door mensen die het allemaal belangrijk vinden Verlaat Verdriet en Verlaat Verdriet-ers een goede en zichtbare plek te geven. Onbetaald werk, van alle mensen die op hun manier een bijdrage leveren aan ZEER. Niet alleen de mensen die het voorbereidende werk voor het symposium en de glossy verzetten. Ook de workshopleiders werken allemaal van harte, onbetaald, mee.

    Deelnameprijs

    Voor een ander belangrijk deel (substantieel: onder meer de locatie zal betaald moeten worden!) zal de financiering moeten komen uit de deelname prijs. Zoveel is wel duidelijk.
    Om het rond te krijgen, moeten we een deelnemersprijs op € 90,- vaststellen.
    ‘Geen geld voor zo’n uniek en bijzonder symposium’, vinden sommige mensen. En dat is waar. In aanmerking genomen wat we die dag te bieden hebben is € 90,- geen geld.
    Toch zijn we ons er zeer van bewust dat voor heel veel mensen een deelnameprijs van € 90,- een grote, en voor sommige Verlaat Verdriet-ers onneembare, hobbel betekent.

    We gaan op zoek naar een sponsor en dienen onder meer een aanvraag voor sponsoring in bij het Monuta Charity Fund. Zodat we de prijs voor deelname kunnen verlagen van € 90,- naar € 75,-

    Prijsverlaging

    Vorige week hebben we het prachtige bericht gekregen dat het  Monuta Charity Fund ons het gevraagde bedrag heeft toegekend.
    We kunnen de prijs voor deelname verlagen van € 90,- naar € 75,-.

    Monuta Charity Fund

    Wij zijn er heel erg blij mee. Naar we hopen jullie ook.
    Met dank aan het Monuta Charity Fund!
    (Als dat geen foto wordt met Anita Witsier!)

  • | | | | | | | | | | |

    Verlaat Verdriet en geen kinderen hebben

    DoorTitia Liese

     

     

     

     

     

     

     

    Eén van de, nog altijd sterk onderbelichte, gevolgen van jong ouderverlies is het feit dat een aanzienlijk aantal Verlaat Verdriet-ers het niet aandurft zelf moeder/vader te worden. 

    Niet alleen leveren deze Verlaat Verdriet-ers een vaak jarenlange innerlijke strijd met zichzelf, ook het niet hebben van kinderen is en blijft voor veel van hen een pijnlijk en verdrietig gevolg van het vroege verlies van hun ouder.
    Wat op het eerste gezicht een vrije keuze lijkt te zijn, ‘geen kind(eren)’, is in werkelijkheid geen vrije keuze, maar een keuze die is gebaseerd op een ervaring die geen keuze was. Op het vroege verlies van de eigen ouder(s).

    Uit: Gids voor Verlaat Verdriet, bladzijde 38/39

    Geen kind(eren)

    ‘Jij hebt er bewust voor gekozen om geen kinderen te krijgen’.
    Hoe vaak heb ik deze opmerking in mijn leven niet te horen gekregen.
    En zeker: dat is niet geheel onwaar.
    Ik ben van de generatie die de keuze had: wel of geen kinderen. Ondanks de maatschappelijke druk dat het toch vanzelfsprekend was/is dat je moeder/vader wordt.
    Dat het toch vanzelfsprekend was/is dat je als volwassene kinderen krijgt.
    Hoe vaak heb ik in mijn leven niet te horen gekregen dat het egoïstisch is om geen kinderen te krijgen.
    En a    i – wat deed die opmerking pijn! 

    Innerlijke strijd

    Veel Verlaat Verdriet-ers leveren een jarenlange zware innerlijke strijd met zichzelf als ze de leeftijd hebben gekregen zelf moeder/vader te worden.

    • Ze vinden zichzelf niet goed genoeg om kinderen groot te brengen;
    • Ze zitten nog te veel met zichzelf in de knoop;
    • Ze voelen zich fysiek en mentaal niet in staat om kinderen groot te brengen;
    • Ze hebben niet de juiste partner ontmoet; 
    • Ze hebben te lang getwijfeld, en zijn inmiddels te oud geworden;
    • Ze durven de verantwoordelijkheden van het ouderschap niet aan;
    • Ze hebben gezien hoe je het niet moet doen, maar hoe je het wel doet….;
    • Ze willen voor geen prijs een kind aandoen wat ze zelf hebben meegemaakt: een ouder verliezen……

    Gevolgen van jong ouderverlies

    Zelf geen kinderen krijgen is één van de grote gevolgen van jong ouderverlies, die door de buitenwereld niet gezien, en maar zelden erkend wordt.
    Terwijl het niet zelf voortbrengen van kinderen, en dus ook het niet krijgen van biologische kleinkinderen, voor veel Verlaat Verdriet-ers een gemis is dat voor veel verdriet heeft gezorgd.
    Dat voor veel verdriet zorgt.
    En dat voor veel verdriet blijft zorgen.
    Verdriet dat zich steeds opnieuw aandient, en dat je maar moeilijk kunt delen met andere mensen.
    Je hebt er toch zelf voor gekozen?
    Nou dan!

    Delen

    Het niet hebben van kinderen als gevolg van het vroege verlies van je ouder(s), het gemis van eigen kinderen, kan een groot en omvangrijk thema zijn in een verlaat rouwproces.
    Realiseer je, als het verdriet om het gemis van kinderen en/of van kleinkinderen zich steeds weer als thema in je leven aandient, dat je ook in dit thema niet de enige bent. Duizenden Verlaat Verdriet-ers delen met jou het thema van zelf geen kinderen gekregen te hebben.
    Er zijn dus wel degelijk mensen met wie je dit gemis en dit verdriet deelt.
    Met wie je dit gemis en dit verdriet kunt delen!

    Illustratie

    Gustav Klimt
    Baby