• | |

    Niet hoe, maar waarom

    DoorTitia Liese

    HOE DAN ???!!! is zo ongeveer de meest gestelde vraag die ik de laatste tijd hoor. ‘HOE DAN???!!!
    Na decennia geleefd te hebben in de maakbaarheid waarin we elkaar voortduren ‘KOMT GOED’ toe riepen, zijn we nu kennelijk tot de ontdekking gekomen dat niet alles maakbaar is. En roepen we nu ‘HOE DAN???!!!’

    Teruggaan om verder te kunnen

    Dan is het belangrijk je, bijvoorbeeld als Verlaat Verdriet-er, te realiseren dat niet ‘hoe’ maar ‘waarom’ je bij de bron brengt. Terug te gaan. Om verder te kunnen.
    Als in je leven een onomkeerbaar, levens-veranderend verlies heeft plaatsgevonden, zoals bij Verlaat Verdriet-ers het geval is, dan is niet alleen jouw leven veranderd. Ook jijzelf veranderde. Je paste je aan, aan de veranderde omstandigheden. Leven veranderde in overleven. Je ontwikkelde overlevingspatronen. Hardnekkige overtuigingen over hoe je jezelf staande moest houden. Je verloor niet alleen de verbinding met je ouder. Je verloor ook de verbinding met je oorspronkelijke zelf. Wie ben ik? vraag je je als volwassene regelmatig vertwijfeld af. Wat wil ik? Wat doe ik?

    Niet hoe, maar waarom

    Je verruimt je perspectieven als je je niet in de eerste plaats richt op de vraag HOE, maar door je meer te richten op de vraag WAAROM.

    • Waarom ben ik zoals ik ben?
    • Wat is er gebeurd?
    • Wat heeft dat met mij gedaan?
    • Wat betekent dat voor mij in mijn leven van nu?
    • Waarom doe ik wat ik doe?
    • Waarom laat ik wat ik laat?
    • Welke plek geef ik mijn ouder(s) in mijn leven van nu?
    • Hoe ga ik milder om met mijn overlevingspatronen?
    • Wat kan ik doen om mijn overlevingspatronen vóór mijzelf te gebruiken, in plaats van tegen mijzelf?
    • Hoe geef ik mijn emoties een plek?

    De weg van liefde

    In elke workshop, in elke retreat, in elke (jaar)training maak ik het weer mee en heb ik het altijd weer meegemaakt: delen helpt onmiddellijk.
    Tijd. Rust. Aandacht. Zorg. Liefde. Delen. Leren. Deskundige begeleiding.
    Ze komen allemaal samen in De weg van liefde. In Codiponte. Plek waar oud zeer kan helen.

    Lees meer

    Teruggaan om verder te kunnen
    De weg van liefde
    Website Verlaat Verdriet 

  • | |

    Van verlaat verdriet naar uitgestelde vreugde

    DoorTitia Liese
    Ada de Vette schreef een prachtig gedicht over haar ervaring tijdens onze biografische retreat De weg van liefde bij Maartje en Davide in Codiponte. Ada heb ik gevraagd of ik haar blog mag delen – gelukkig heeft Ada me daarvoor toestemming gegeven. Ik deel haar blog Van verlaat verdriet naar uitgestelde vreugde op deze plaats graag met je.

    Van verlaat verdriet naar uitgestelde vreugde

    Verlies

    Toen ik tien jaar oud was verloor ik mijn vader. Hij overleed op zijn werk aan een acute hartaanval. Deze gebeurtenis heeft veel impact gehad op mijn leven.
    Hoe? Dat heb ik lange tijd niet geweten. Er was altijd een gevoel van gemis en eenzaamheid op de achtergrond aanwezig, maar als jong kind leerde ik dat ik door moest gaan, sterk zijn, mijn eigen weg zoeken.

    Verdriet

    Het verdriet van mij, mijn moeder, broers en zussen was te groot om elkaar tot steun te kunnen zijn. Ik werd een eiland in een onveilige wereld, die elk moment kan instorten. Dat was mij immers eerder overkomen, dus waarom zou ik er op vertrouwen dat het niet nog een keer zou gebeuren.

    Doorgaan

    Zo voelde het voor mij in ieder geval. En ondertussen ging ik dapper door. Maakte de basisschool af, doorliep de middelbare school, ging studeren, kreeg een baan, een man, twee dochters. Een vervuld bestaan, met hoogte- en dieptepunten, waar toch altijd een grauwe zweem overheen hing. Ik wist het niet. Het verdriet was er altijd, maar ik voelde die nooit echt. Eigenlijk een beetje zoals ik dit stukje geschreven heb. Vlak en grijs.

    Verlaat Verdriet

    Pas veel later ben ik mijn verdriet gaan voelen. ‘Verlaat verdriet’ wordt het ook wel genoemd. Ik was vastgelopen in mijn opgekropte verdriet en ik was op zoek naar oorzaken. Al googelend kwam ik uit op de website van Titia Liese over verlaat verdriet. Er ging een wereld voor me open. Ik herkende zoveel van de verschijnselen die zij beschreef van mensen die op jonge leeftijd een ouder hadden verloren. Hier begon ook mijn zoektocht naar mijn vader en de band die ik nooit met hem heb opgebouwd. Hij mocht er weer zijn in mijn leven en ik ontdekte dat ik veel met hem gemeen had. Zijn liefde voor de natuur en muziek, zijn vriendelijke aard en loyaliteit, zijn gemoedelijkheid.
    Hoe meer ik me met hem verbond, hoe meer ik emotie kon toelaten in mijn leven. Boosheid en verdriet, het mag er weer zijn. Net als genieten van de mooie dingen in het leven.

    Codiponte

    Tijdens de biografische retreat De weg van liefde met Titia in Codiponte schreef ik een Pantoum. Het was het startpunt van mijn heling en mijn weg van verlaat verdriet naar uitgestelde vreugde. Ik deel hem hier graag.

    Pantoum

    Ik maak contact
    Ik loop omhoog naar het oude klooster
    Ik zie het zonlicht door de bladeren vallen
    Plots is mijn vader er ook
    Ik loop omhoog naar het oude klooster
    Genieten hè Pap
    Plots is mijn Papa er ook
    Fijn dat ik hier met jou kan lopen
    Genieten hè Pap
    Wat had ik dit graag vaker met je willen doen
    Fijn dat ik hier met jou kan lopen
    Het brengt me terug naar die ene keer in Duitsland
    Wat had ik dit graag vaker met je willen doen
    En wat zie ik je nu, op dit moment
    Het brengt me terug naar die ene keer in Duitsland
    Zo zal het nooit meer zijn
    En wat mis ik je, nu op dit moment
    Ik zie het zonlicht door de bladeren vallen
    Zo zal het nooit meer zijn
    Ik maak contact

    Ada de Vette

    http://agaatcoaching.nl
  • | |

    Voordelen van de lineaire tijd bij verlate rouw

    DoorTitia Liese

    Als West-Europeaan leef je in de lineaire tijd. En in de cultuur van de lineaire tijd. Deze cultuur heeft jou mede gevormd. Tot in de diepste vezels van je bestaan. Het lineaire denken past bij je. Je bent er in onze lineaire cultuur mee opgevoed.

    Kenmerken van de lineaire tijd

    • Toekomstgericht
    • Vooruitgangsgericht

    De toekomst- en vooruitgangsgerichte manier van leven heeft in onze samenleving een optimistische manier van denken met zich meegebracht: in de toekomst wordt het beter!

    • Maakbaar

    Doelgericht en planmatig. Procesgericht. Gestructureerd. Maakbaar. ‘Toeval bestaat niet.’ Je moet er zelf mee aan de slag.

    • Gericht op het individu

    Het gaat om jou. Helemaal om jou. Om wie je was. Contact maken met het kind dat je was voor je je ouder(s) verloor. Om wie je bent geworden. Wat je kunt. En wat je wilt. Nu. Als volwassene.

    •  Gericht op eigen verantwoordelijkheid

    Als je veranderingen teweeg wilt brengen moet je in beweging komen. Goede hulp zoeken. Hulp (leren) vragen. En hulp aanvaarden. Je hoeft het niet meer alleen te doen. Wel zelf.

    • Verwerken

    De lineaire manier van denken brengt je

      • Kennis.
      • Inzicht.
      • Begrip.

    Met kennis, inzicht en begrip ondersteun je je proces van verwerken.

    NEE

    Een rouwproces is geen lineair proces van fasen die elkaar opvolgen.

    NEE

    Een verlaat rouwproces is al helemaal geen lineair proces. Een verlaat rouwproces is veel meer een hink-stap-sprong-proces met hindernissen. Met valkuilen. Met grote diepten. En tal van hoogtepunten.

    JA

    Toch kan een lineaire aanpak je helpen structuur te brengen in je verlate rouwproces.

    JA

    Boeken en werkvormen die je helpen structuur te geven aan je verlate rouwproces. Doe je voordeel met de aanwezige lineaire manier van denken. Maak gebruik van de hulp die er al is:

    Lees meer over de invloed van TIJD op onze cultuur

    De factor TIJD bij Verlaat Verdriet en verlate rouw

    De factor TIJD: Tips voor mensen in je omgeving

    De lineaire tijd en de circulaire tijd 1: een eye-opener

    Lineaire tijd en circulaire tijd 2: een eye-opener

    Zo doen ze dat in Italië

  • | | |

    De factor TIJD bij Verlaat Verdriet en verlate rouw

    DoorTitia Liese

    ‘Wat kan ik doen om volwassenen die in hun jeugd een ouder hebben verloren van dienst te zijn?’
    ‘Wat kan ik doen om in de hulp te voorzien die ik zelf als volwassene zo heb gemist?’ 
    Jaren geleden – toen ik voelde dat ik de gevolgen die het vroege verlies van mijn moeder (ik was 8 toen ik mijn moeder verloor) tot in de uiterste hoeken van mijn zijn had onderzocht groeide dit verlangen. Een verlangen dat sterker en sterker werd.

    Proces

    ‘Wat kan ik doen?’
    ‘Wat kan ik betekenen?’
    ‘Hoe kan ik mijn eigen  ervaringen in het proces waar ik doorheen ben gegaan inzetten en andere Verlaat Verdriet-ers van dienst zijn?’ Om je een voorbeeld te noemen: Een proces? PROCES? Die hink-stap-sprong-vooruit-achteruit-links-rechts-onder-boven-achteruit-vooruit-ervaringen? Kun je dat een PROCES noemen? Wat is dan een PROCES?  Waarom noemen we dat zo? Als rouwen een proces is, is verlate rouw dan ook een proces? Of is verlate rouw wezenlijk iets anders dan een PROCES?

    Verlaat Verdriet

    Zo veranderde het ‘proces’ waarin ‘ikzelf’ centraal had gestaan in een ontwikkelingsgang waarin ‘de ander’ centraal staat. En zo ontstond langzaam-maar-zeker mijn Verlaat Verdriet-werk.

    Tijd

    Verlaat Verdriet is een complex gebied, zowel in de breedte als in de diepte. Een gebied waarin veel te onderzoeken valt. Veel te ontdekken. Heel veel. Eén van de thema’s die voor mij (ik heb veel opleidingen gevolgd op het gebied van educatie en cultuur) een fascinerend terrein was, is de factor TIJD. De invloed van de factor TIJD op Verlaat Verdriet en verlate rouw.

    Blogs

    In deze tijd van Corona – waarin de wereld weliswaar schoksgewijs, maar tegelijkertijd ook razend snel – tot stilstand gekomen lijkt te zijn een extra boeiend thema.
    In de komende tijd deel ik graag mijn ontdekkingen rondom Verlaat Verdriet, verlate rouw en de invloed van de factor TIJD op Verlaat Verdriet en verlate rouw met je.

    Avontuur

    Volg mijn blogs in de komende tijd. Daar waar ik ruimte en tijd heb maak ik tijd en ruimte om te schrijven over de factor TIJD.

    Volg me in het avontuur dat TIJD heet.
    Tot later!

    PS: zoals je kunt zien op de klok van de kerk in Hoorn (Terschelling) staan de wijzers op 5 voor 12.
    Wat zeggen wij als we de uitdrukking gebruiken: het is 5 voor 12.