Heb ik je ooit verteld : Genevieve Kingston

Heb ik je ooit verteld

In de trein naar Eindhoven bedenk ik dat ik toch op het vliegveld nog een boek wil kopen voor mijn week in Codiponte. Ik ben al door de Security als ik me realiseer: een boek. De keuze is dan al niet ruim meer. Ik vind geen boek dat me aantrekt. Wel valt mijn blik op een omslag met de titel Heb ik je ooit verteld. Hoe ik mijn leven lang brieven van mijn overleden moeder ontving. Oh nee, deze week even niet, denk ik. Ik ben al doorgelopen naar de vertrekhal als iets in me beslist: terug. Ga het nu kopen. Zo gedacht, zo gedaan. Ik loop terug. Pak het boek. Reken het boek af.

Denken, mijmeren, voelen, filosoferen

Op de eerste dag in Codiponte stel ik het nog even uit eraan te beginnen. Maar als ik eenmaal ben begonnen pakt het boek me zoals ik nog zelden word gepakt door een ervaringsboek over Verlaat Verdriet-thema’s. Het ene moment lees ik door, door, door, door. Het andere moment lees ik iets wat me aan het denken zet. Waar ik – in de rust en de stilte van de Concia bij Maartje en Davide – uren over kan denken. Mijmeren. Voelen. Filosoferen.
Je merkt het al lezend in deze blog. Bij andere boekbesprekingen doe ik m’n best zo neutraal mogelijk informatie te delen. Bij dit boek lukt me dat niet. Dit boek wil ik helemaal met je delen. Zo helder, en zo mooi geschreven. Beeldend. Openhartig. Integer. En vooral ook: leerzaam.

Dochter en moeder

Wel vermoed ik dat dit boek vooral een boek is voor dochters die hun moeder verloren door een lang ziekteproces. Deze dochters wil ik vooral zeggen: koop het boek. Leen het. Lees het.

Ook voor andere Verlaat Verdriet-ers

Voor Verlaat Verdriet-ers die niet dochter zonder moeder zijn: ook voor jullie een boek dat op een bijzondere manier een werkelijkheid laat zien van jong ouderverlies. Laat zien dat kinderen die een ouder gaan verliezen door de dood hele gewone kinderen zijn. Dat ouders die te jong gaan sterven hele gewone mensen zijn die niet dood willen gaan, terwijl hun kinderen nog jong zijn. Dat ouders die overblijven hele gewone mensen zijn, die ongewenst alleenstaand ouder zijn geworden. Dat niemand heeft kunnen oefenen hoe je dat alles het beste kunt doen. Dat alle tips en goedbedoelde adviezen niet kunnen tippen aan de werkelijkheid van wat er gaande is in een gezin met een levensbedreigend zieke ouder.

Citaat

…..‘De vrouw die ik nodig had was de vrouw van het bandje, van de video’s, de vouw die had gevochten, geleden en voor mijn geboorte al een leven had gehad. Ik had alle aspecten van mijn moeder nodig, niet alleen de warmte en tederheid die ze me had gegeven toen ik klein was. Ze had een spoor aan broodkruimels achtergelaten die naar haar, en naar mijn toekomst leidden, maar om die allemaal te vinden moest ik veel beter kijken. Ik moest vragen gaan stellen….’ 

Complimenten

Mijn grote complimenten gaan uit, zowel naar de schrijfster van het boek: Genevieve Kingston, als naar de uitgever/uitgeefster die deze parel heeft gevonden, en geschikt heeft gemaakt voor Nederlandstalige Verlaat Verdriet-ers.

De weg van liefde

Wil je, net als ik, ervaren wat de rust en de stilte van Codiponte ook jou kan brengen? Lees meer over onze schrijf-retraite De weg van liefde, 2024.

Meer lezen, zien, doen

De weg van liefde: meenemen van de liefde naar huis

In mijn blog vol mijmeringen over ‘De weg van Liefde 2023‘, schreef
ik over het meenemen van die liefde naar huis.

Vervolgen

Voor Titia en mij was het heel waardevol om contact te houden met de deelnemersgroep. De groepsapp bleef in de lucht. En wanneer iemand daar behoefte aan had, kon er contact zijn.
Het symposium Vader, afgelopen maart, was een mooie gelegenheid om elkaar live te ontmoeten. Echt tijd voor elkaar hadden we gedurende de spontaan ontstane Vervolgdag bij Titia thuis. Uit de ervaringen na de week in Italië bleek dat er bij iedereen wezenlijk iets veranderd was.

Voornemens

De bezoekjes aan familieleden. De gesprekken die plaats hadden gevonden. Het stond allemaal in een ander licht. Rustiger, meer vanuit ‘het is zoals het is’ en ‘dit zijn mijn vragen, dit is mijn verhaal’. Beslissingen waren genomen. Alles uit eigen beweging en met een intentie die je verder brengt in je leven.

Verlate rouw

Het integreren van de dood van je vader, je moeder of van beide ouders, in je bestaan, is een verdrietige en soms moeilijke puzzel. Steeds kunnen er momenten zijn dat je overvallen wordt door pijn, gemis, verlangen en ongemak. Dit met elkaar delen en handvatten aangereikt krijgen, brengt je verder en geeft je overzicht en rust.

Op reis

Het vraagt nogal wat om over de drempel te stappen en jezelf dit te gunnen. Wij bieden je het opstapje en de uitnodiging voor deze bijzondere week vol rust, tijd en aandacht voor jou. Met Titia en mij als begeleiders, een week lang.

Op weg

Wij kijken er naar uit. De retraite is dit jaar van 5 – 11 oktober 2024.
En er is nog een plekje voor je.

Wil je meer weten, schroom niet om ons te bellen of te mailen.
Titia: 06-53765843 /
Els : 06-18534599/

Of lees de info & blogs op www.verlaatverdriet.nu 

Dante Alighieri in Codiponte

Laten we naar buiten gaan…

‘E quindi usciamo a riverdere le stelle’.
‘Laten we nu naar buiten gaan om de sterren weer te zien’.
Coronatijd. De strenge lockdown-regels in Italië lopen ten einde. Op verschillende plaatsen, en op verschillende momenten, duikt het citaat van Dante Alighieri op uit de Divina Comedia (Hel, XXXIV, 139): ‘E quindi usciamo a riverdere le stelle‘. Na de tocht door de hel zoals Dante Alighieri die heeft beschreven in zijn Divina Comedia: eindelijk de weg naar boven. Naar het licht. Naar de sterren.

Dante Alighieri

Dante Alighieri, 1265 – 1321. Grondlegger van de moderne Italiaanse taal, zoals wij die heden ten dage kennen. Rond zijn vijfde jaar verloor hij zijn moeder. Op zijn vijftiende overleed ook zijn vader. Op dat moment moest hij de verantwoordelijkheid voor zijn hele familie op zich nemen. Een groot deel van zijn leven heeft Dante Alighieri buiten zijn geboortestad Florence doorgebracht, als politiek banneling. Onder meer in de Lunigiana. Niet ver van Codiponte.

Onder de sterrenhemel

‘Zeven keer zeven keer ben ik door de hel gekomen.’ Zo voelden mijn worstelingen tijdens mijn eigen verlate rouwproces, in de tijd dat Verlaat Verdriet nog een totaal onontgonnen gebied van verlies en rouw was. ‘Wat ben ik blij dat ik deze helletocht aan ben gegaan. Heb volbracht. Dat ik weer licht kan zien. Sterren zie stralen.’

Vorig jaar, oktober 2023. Tijdens De weg van liefde gingen we naar buiten om te eten op de binnenplaats van La Concia. Op een nog warme oktoberavond samen te dineren. Te genieten van de maaltijd die Davide voor ons heeft bereid. Onder de sterrenhemel van Codiponte. In de Lunigiana. Nog geen vijfentwintig kilometer van de plek waar Dante Alighieri als politiek banneling een deel van zijn leven doorbracht.
Wij gingen naar buiten op die oktoberavond. En zagen de sterren.

Medicine

Op de foto Davide die op de binnenplaats ons toetje van het toetje klaarzet. Ons medicine. De notenlikeur die Davide ieder jaar bereidt met walnoten uit de Lunigiana.

De weg van liefde, 2024

De weg van liefde 2024 gaat door. Er is nog een plekje beschikbaar.
Je bent van harte welkom!

Lees meer

Laat symbolen met je spreken

Gisterochtend, op m’n laatste Terschellingse ochtend loop ik naar het strand om deze zomer nog één keer de zee in te gaan. Als ik terugloop naar de duinen zie ik op het strand twee puntjes uit het strand steken. Nieuwsgierig geworden trek ik aan de puntjes. Er komt een stokje tevoorschijn dat eruit ziet als een wichelroede. Verrast kijk ik naar het stokje in m’n hand. Wat trek ik hier zo onverwacht uit het zand?

Laat symbolen met je spreken

Ik kijk naar het stokje. Als in een flits zie ik de symboliek. Onmiddellijk komen mooie schrijfoefeningen in me op:

  • Waar viel mijn aandacht op?
  • Wat riep mijn nieuwsgierigheid op?
  • Wat trek ik uit het zand?
  • Waarin word ik geraakt bij het vasthouden van dit stokje?
  • Wat raakt me bij het zien van dit stokje?
  • Sta ik met mijn levensweg in m’n hand?
  • Zie ik hoe mijn levensweg zich vertakt in twee gelijkwaardige wegen?
  • Welke wegen zijn dat?
  • Als ik het stokje ondersteboven houd, houd ik dan twee levenspaden in mijn beide handen die in één weg samenkomen?
  • Welke levenspaden zijn dat?
  • Hoe gaat mijn levensweg er verder uit zien?

Een heel ander perspectief

Als ik op een heel andere manier kijk naar dit stokje zie ik een ‘wichelroede’.

  • Stel dat dit een wichelroede zou zijn, kan deze wichelroede me dan naar een onontdekte bron brengen?
  • Welke onontdekte bron zou ik graag willen ontdekken?
  • Wat zou ik doen als ik met deze wichelroede die bron ontdek?

Als je de tijd neemt, zie je meer

In de complexiteit van het hedendaagse leven zijn we vergeten hoe simpel dingen kunnen zijn (wat iets heel anders is dan gemakkelijk). Hoe weinig je nodig hebt. Hoe (schijnbaar) kleine symbolen of vormen waar jouw aandacht op valt je kunnen inspireren. Je kunnen later ervaren wat belangrijk is voor jou. Je dichter brengen bij jezelf. Jou als vanzelf woorden laten vinden voor gevoelens. Helen door schrijven.

De weg van liefde, 2024

Laat symbolen ook met jou spreken tijdens De weg van liefde in Codiponte, 2024.
De rijkdom aan vormen en symbolen in Codiponte. De tijd die je neemt om stil te staan bij de vormenrijkdom die je stap na stap ontdekt. Vormen en symbolen die jou aanspreken. Die met jou spreken. Helen door schrijven. Codiponte waar oud zeer heelt.

Lees meer

De weg van liefde 2024

Helen in rust en stilte op Terschelling

‘Het lukt me niet meer.’ ‘Ik krijg het niet meer voor elkaar.’ Al een aantal maanden voelde ik hoe de – innerlijke – turbulentie van de afgelopen jaren z’n tol was gaan eisen. Ik wilde wel. Maar ik bracht het niet meer op. Te doen wat ik moest doen. Te doen wat ik wilde doen.
Verandering van perspectieven. Verbindingen die losraakten. Verbindingen die opnieuw verbonden moesten. Steeds meer moest ik mezelf onder druk zetten. Geweld aandoen. ‘Tijd om naar Terschelling te gaan’ realiseerde ik me. Gelukkig had ik al een tiendaagse voor mezelf gepland. M’n Terschellingse plek waar ik me voluit gelukkig kan voelen. Maar waar ik me ook voluit ongelukkig kan voelen, omdat ook dat bij mijn leven hoort. Tien dagen niks doen. Behalve dat wat uit mezelf komt.

En dan gebeurt het. Zie je het voor je? Na twee dagen het eerste moment. Waarom heb ik nou niet even dit gedaan? Waarom heb ik nou niet even dat gedaan? ‘Nee’, spreek ik mezelf streng toe. ‘Je zou niks doen, weet je nog? Ook als het niet goed voelt om niks te doen.’ Gelukkig heb ik deze dagen naar mezelf geluisterd.

Helen in rust en stilte op terschelling

Gisteravond fietste ik nog even over de dijk langs het Wad. De zon zakte langzaam achter de duinen. Hoogwater. Windstil. Alles stil. Ik ook. Van binnen. Geheeld in rust en stilte. Ik heb er weer zin in. Zie de zin weer in wat ik doe. Zie de zin weer van wat ik doe.

De weg van liefde in Codiponte 2024

Verlang jij ook zo naar rust en stilte. Naar verbinding met jezelf? Naar helen in rust en stilte? Lees dan meer over De weg van liefde in Codiponte. Waar je mag zijn die je bent. Waar je je geborgen voelt. Gezien. Begrepen. Verzorgd. De plek waar oud zeer kan helen.

De weg van liefde in Codiponte, 2024

We gaan het weer doen – De weg van liefde!
Dit jaar van zaterdag 5 – vrijdag 11 oktober 2024.
Evenals vorig jaar werk ik deze Weg van liefde samen met Els Pronk, Verlaat Verdriet-ster en schrijfcoach.

Ben je Verlaat Verdriet-er? Heb je korter of langer geleden meegedaan aan een Verlaat verdriet-workshop of een andere activiteit bij Titia Liese? Dan nodigen we ook jou van harte uit deel te nemen aan onze bijzondere (schrijf)retraite De weg van liefde in Codiponte.

Direct aanmelden

Inschrijfformulier 

Open programma

We werken deze week in een open programma. Een programma dat zich voegt naar het ritme van de dag. Waarin alle ruimte is om op jouw eigen manier en op jouw eigen tijd te werken aan de Verlaat Verdriet-thema’s die voor jou belangrijk zijn.
Wij samen – Els, Maartje, Davide en ikzelf – zorgen voor jou. We faciliteren jou deze dagen om te doen wat je te doen hebt, en te doen wat bij jou past.

Ga mee in deze Weg van liefde en geniet van

  • je ruime, mooi ingerichte eenpersoons kamer met eigen badkamer in het gastvrije Gele Huis, of op de Concia;
  • de kennis, de aandacht, de steun en de liefde van Titia en Els;
  • het samenzijn met ervaringsgenoten;
  • de stappen die je zet in jouw verlate rouwproces;
  • het Italiaanse leven in een klein dorp in de vallei tussen de Apennijnen en de Apuaanse Alpen;
  • de gastvrijheid van Maartje en Davide;
  • de overheerlijke maaltijden die Davide voor ons bereidt;
  • het dorp, de natuur, de rust, de geborgenheid en de stilte die je om je heen voelt;
  • de lange geschiedenis van het eeuwenoude Codiponte.

 

 

Verdriet
Verlaat Verdriet
Verlaat Verdriet verlaten
De weg van liefde
Codiponte

Codiponte, waar oud zeer kan helen

Titia & Els

Lees meer 

De weg van liefde

Ervaringen van deelnemers

Dit is mijn leven: Charlotte Salomon

Leven? of theater?

Ze begrijpt het vreemde gevoel dat ze altijd al in zich meedraagt. 
De mateloze angst om te worden verlaten.
De zekerheid door iedereen te worden afgewezen.
Wat moet ze doen? 
Huilen, of sterven, of niets?  

Dan doemt het gezicht van Alfred op.
Een visioen dat levendiger is dan ooit.
Ze denkt aan zijn laatste woorden op het perron 
Om het leven geheel lief te hebben moet je de dood omhelzen en liefhebben‘.
Ze moet leven, om te scheppen.
Schilderen om niet gek te worden. 

Op die dag wordt haar werk Leven? of Theater? geboren.
Al lopend denkt ze aan de beelden van haar verleden. 
Om te overleven moet ze haar verhaal schilderen.
Dat is de enige uitweg.
Ze herhaalt het, nog eens en nog eens.
Ze moet de doden tot leven wekken.
Bij die zin blijft ze staan.
De doden tot leven wekken.
‘Ik moet nog dieper de eenzaamheid in.’

Citaat 1

Ze besluit zichzelf te redden van haar mateloze verlangen naar de dood. Als alternatief voor zelfdoding ‘iets totaal waanzinnig bijzonders’ te ondernemen. In Zuid Frankrijk, waar ze na haar vlucht uit nazi-Duitsland verblijft, trekt ze zich totaal terug en begint als een waanzinnige te schilderen. Hierbij gebruikt ze alles wat ze in zich heeft. Haar kunstenaarschap, haar visuele en muzikale geheugen, haar inzicht in de persoonlijkheden van haar familieleden, haar intellectuele bagage, humor en inspiratie die ze put uit haar liefde voor de man die ze heeft moeten verlaten om te kunnen vluchten: Alfred Wolfson (1896-1962).

Citaat 2

Charlotte Salomon (1917-1943)

Het levensverhaal in beeld en woord van een jonge vrouw die op haar negende haar moeder verliest. Haar verhaal vanuit haar vroegste jeugd tot het verraad in 1943, in de context van haar bewogen familiegeschiedenis. Een Joodse familie in Duitsland, voor en in de tijd van de tweede wereldoorlog. Leven? of Theater?

Lees meer

Zien als je het ziet. Begrijpen als je het begrijpt.

 

Zien als je het ziet.
Begrijpen als je het begrijpt.

Hoe vertel ik Verlaat Verdriet-ers die aan het begin staan van hun verlate rouwproces dat verlate rouw een omvangrijk, complex en gelaagd proces is, zonder ze het gevoel te geven voor een onmogelijke taak te staan? En hoe laat ik ‘de buitenwereld’ zien dat Verlaat Verdriet en verlate rouw over veel meer gaan dan alleen over de overleden ouder, en de vraag of je als kind wel of niet hebt kunnen rouwen om het verlies van je ouder(s)?

Vorm en Restvorm

Giraffe??? zal mogelijk je eerste gedachte zijn geweest bij het zien van de afbeelding. Mijn verhaal van de giraffe is een verhaal met een lange geschiedenis. De korte geschiedenis deel ik graag op deze plaats met je. Mogelijk wist je het al. Mogelijk wist je het niet. Ooit ben ik opgeleid tot tekenlerares. VORM en RESTVORM hebben me altijd gefascineerd.

Soms doe je een ontdekking die al heel lang ergens in je verborgen ligt. En dan, ineens, is het er. Iets zo simpels dat je je afvraagt: hoe komt het dat ik dat niet eerder heb gezien? Waarom heb ik dat niet eerder begrepen? Ineens begreep ik waarom het verhaal van VORM en RESTVORM me in Verlaat Verdriet-verband altijd heeft bezig gehouden, zonder er goed de vinger op te kunnen leggen wat ik dan daar mee wilde. Ik ga proberen dat wat ik niet eerder zo heb gezien en heb begrepen duidelijk voor je te maken.

Zie de afbeelding hierboven. Tien tegen een dat je een giraffe ziet. Dat je bent gefocust op het beeld van de giraffe. VORM.
Wat je niet bewust ziet is de vorm om de giraffe heen. RESTVORM. Toch is die RESTVORM net zo belangrijk voor het beeld als het beeld van de giraffe. De RESTVORM geeft het beeld kaders. Maakt het beeld compleet.

Verlaat Verdriet: Vorm en Restvorm

Bij Verlaat Verdriet zijn we meestal gefocust op VERLIES. Het verlies van je ouder(s) in je jeugd. Daar gaat het verhaal om dat je vertelt. Dat is de VORM. Wat gebeurde er? Wat betekende dat voor jou? En wat betekent dat nu nog voor jou? Logisch, want dat is waarom je je bezig houdt met Verlaat Verdriet.

Wat we vaak veel minder goed zien is de RESTVORM. De context. De context maakt jouw verhaal compleet. Maakt jouw verhaal van verlies tot jouw levensverhaal. Jouw levensverhaal in de context van plaats en tijd. Hoe zag het gezin eruit waarin jij bent geboren, en opgegroeid? Wat was jouw plaats in je gezin van herkomst? Wanneer werd je geboren? Hoe zag de tijd eruit waarin jij bent geboren, en opgegroeid? Waar ben je geboren? In welke cultuur ben je geboren, en opgegroeid?
En toch hoort het allemaal bij elkaar. VORM en RESTVORM maken het beeld compleet. Maken het verhaal van jouw leven compleet. Jouw levensverhaal. Jouw biografie.

Wat zie jij?

  • Beschrijf wat jij ziet in VORM;
  • Beschrijf wat jij ziet in RESTVORM;
  • Wat raakt jou in deze blog?
  • Wat verrast jou in deze blog?
  • En wat inspireert jou in deze blog?

Kenmerken en patronen bij Verlaat Verdriet

Bang zijn dat je niet ouder wordt dan je ouder is geworden.’ Ik zit in een radiostudio in Hilversum. Een paar jaar daarvoor ben ik begonnen met mijn Verlaat Verdriet-werk (dat toen nog niet Verlaat Verdriet heette, maar Zonder Moeder). We zijn met z’n vijven. De interviewster, drie Verlaat Verdriet-ers, van wie ik er een ken uit de workshop die ze kort daarvoor bij mij heeft gedaan, twee mij onbekende Verlaat Verdriet-ers en ik.

Wat is er nou toch zo bijzonder aan jong ouderverlies?’ vraagt de interviewster aan mij. Ik schrik. Ik ben nog bezig mijn Verlaat Verdriet-werk te ontwikkelen. Bij zo’n rechtstreekse vraag sla ik dicht. Weet ik niet meer wat ik moet zeggen. Ik zeg het eerste wat me te binnenschiet. ‘Volwassenen die jong een ouder hebben verloren zijn bang niet ouder te worden dan hun ouder is geworden.’ De twee mij onbekende Verlaat Verdriet-ers kijken me stomverbaasd aan. ‘Nou, dat heb ik nooit gehad hoor!’ roepen ze als in koor uit. Ik schrik. Wat moet ik nu nog zeggen? Wat kan ik nu nog zeggen?

Gelukkig verloopt het interview (een uur!) verder goed. Na afloop van het interview komt een van de twee mij onbekende Verlaat Verdriet-ers naar me toe. ‘Je zei dat, over die angst niet ouder te worden dan je ouder is geworden. Ik zei dat ik dat nooit heb gehad. Dat is niet waar. Ik heb het wel gehad. Ik ben me er alleen nooit bewust van geweest.’

Kenmerkende patronen bij Verlaat Verdriet

Welke van de kenmerkende patronen bij Verlaat Verdriet herken jij bij jezelf?

  • Je altijd aanpassen;
  • Altijd de dood in je hoofd
  • Een muurtje om je heen hebben;
  • Geen grenzen kunnen stellen;
  • Een basaal gebrek aan zelfvertrouwen;
  • Je anders voelen dan andere mensen;
  • Angst niet ouder te worden dan je moeder/je vader werd;
  • Het gevoel hebben altijd alles alleen te moeten doen;
  • Geen hulp kunnen vragen;
  • Altijd alles onder controle houden;
  • Niet kunnen genieten;
  • Een scheiding in jezelf voelen tussen gevoel en verstand;

Lees meer

Veel Verlaat Verdriet-ers herkennen zich in de Kenmerkende Patronen bij Verlaat Verdriet. Lees meer Kenmerkende Patronen: Kernthema’s en kenmerken 

Doen

Zelftest 

Kijken

Rouw kent geen tijd

estellen

Teruggaan om verder te kunnen

Paaltjes op jouw pad

Paaltjes op jouw pad

Je verloor in je jeugd je ouder(s) door overlijden. Als volwassene worstel je met verschillende thema’s. Je bent je ervan bewust dat het vroege verlies van je ouder(s) bron is van deze thema’s. Dan kan het zijn dat je je herkent in de term Verlaat Verdrieter (of jij je identificeert met de term Verlaat Verdriet-er bepaalt niemand voor jou. Dat bepaal je zelf!).
Jouw verlate rouwpad is al begonnen. Je hebt kennis gemaakt met de dynamiek van een verlaat rouwproces, de complexiteit en de gelaagdheid van een verlaat rouwproces. Dan kan het je helpen als er paaltjes langs je pad staan waar je je op kunt oriënteren. Dit gaat over mij. Hier ben ik. Dit doe ik. Daar ga ik naartoe.

Of je verloor in je jeugd je ouder(s) door overlijden. Als volwassene worstel je met verschillende thema’s, maar je hebt geen idee waar die thema’s vandaan komen. Je hebt moeite met hulp vragen, en probeert het zelf uit te zoeken, zoals je altijd in je leven hebt gedaan. Maar je komt maar niet bij de kern.
Of je staat zo met je rug tegen de muur dat je niet meer anders kunt dan hulp zoeken. Helaas heeft de hulpverlener bij wie je terecht komt geen idee van Verlaat Verdriet en verlate rouw bij Verlaat Verdriet. Je voelt je niet gezien, en je voelt je weer niet gehoord. Je staat op het punt af te haken. Dan kan het je helpen als je een pad op kunt gaan waar paaltjes staan waarop je je kunt oriënteren. Dit gaat over mij. Hier ben ik. Dit doe ik. Daar ga ik naartoe.

Van overleven naar leven

Geen enkel rouwproces is een lineair proces van elkaar opvolgende fasen. Een verlaat rouwproces is zeker geen lineair proces. Je zult dit verlate rouwproces door z’n complexiteit en z’n gelaagdheid eerder ervaren als een hink/stap/sprong-proces. Een stap vooruit. Twee stappen terug. Drie stappen vooruit. Weer een stap terug. Twee stappen vooruit.

Haltes van bewust worden bij verlate rouw

Deze haltes van bewustwording bij verlate rouw kunnen je helpen meer inzicht te krijgen in de dynamiek van verlate rouw.

  • Overleven

    • Op het moment dat je je ouder(s) verloor was je plotseling kind-af. Het kinderleven zoals je het had gekend hield op te bestaan. Leven werd overleven.
  • Herkennen

    • Je hebt Verlaat Verdriet ontdekt. De thema’s waarmee jij worstelt herken je. Er gaat een wereld voor je open. Je bent niet gek!
  • Erkennen

    • Je voelt het. Dit gaat over mij. Dit gaat helemaal over mij. Hier moet ik iets mee.
  • Accepteren

    • Je wordt je ervan bewust dat Verlaat Verdriet over jou gaat. Het gat in je bestaan is veroorzaakt door de vroege dood van je ouder. Je bent bereid jouw verlate rouwproces aan te gaan.
  • Onderzoeken

    • Je onderzoekt wat het vroege verlies van je ouder(s) voor jou en voor jouw leven heeft betekend. En je onderzoekt wat het vroege verlies van je ouder(s) voor jou betekent in jouw leven van nu.
  • Integreren

    • Je geeft het vroege verlies van je ouder(s) en de gevolgen van het vroege verlies van je ouder(s) een zichtbare plek in je biografie. In je levensverhaal.
  • Leven

    • Je komt uit de schaduw van de dood die altijd over jouw leven heeft gelegen. Je stapt in het licht. Je hebt de vrijheid verworven voluit te leven.

Je hebt een leven te winnen

  • Gaat dit over jou?
  • Waar ben jij?
  • Wat doe jij?
  • Waar ga je naartoe?

Lezen

Kenmerkende patronen bij Verlaat Verdriet

Kijken

Rouw kent geen tijd

Doen

Zelftest 

Bestellen

Teruggaan om verder te kunnen