Interview met Jellie Brouwer in Volkskrant Magazine

Gepubliceerd op zaterdag

Interview met Jellie Brouwer

In Volkskrant Magazine van 17 juni 2023 een groot en indrukwekkend interview van Sara Berkeljon met Kunststof-presentator Jellie Brouwer. Jellie Brouwer (geboren in 1964, en terminaal ziek) vertelt in dit interview over haar ziekte: (erfelijke) kanker.

Ze vertelt over haar leven. Haar huwelijk. Over haar inmiddels volwassen kinderen. Over haar werkzame leven als journalist. Als presentator. Over erfelijke kanker. En ze vertelt over de invloed die het vroege verlies van haar vader op haar leven heeft gehad. En nog altijd heeft.

Als ze 3 jaar is wordt haar vader ziek. Kort daarop overlijdt hij. Ze blijft achter met haar moeder, haar jongere broertje Harrie en haar zusje Gea van amper een half jaar.

Citaat

‘Heb je een herinnering aan je vader, aan de tijd rond zijn dood?
‘Alleen aan de dag van de begrafenis, omdat wij daar niet bij mochten zijn. Wat ik volgens mij heel erg vond, maar dat is misschien ook achteraf geredeneerd. Mijn volgende herinnering, wat ziekte betreft, is dat mijn moeder tegen me zei: wat loopt Gea raar, daar moeten we even mee naar de dokter. Het was helemaal mis, Gea, toen 3 jaar, had uitgezaaide botkanker. Het heeft ongeveer een jaar geduurd tot ze stierf. Het gekke is: als kind ervaar je alles gewoon hè? Denkt niet: waarom maken wij het ene drama na het andere mee? Je neemt het zoals het komt.’

‘Je moeder hertrouwde met je oom. Wat vond jij daarvan?
‘Joop was de man van een zus van mijn vader. Zij waren geëmigreerd naar Canada en hadden vier kinderen, maar toen stierf zijn vrouw, ook aan kanker. Hij is met de kinderen terugverhuisd naar Nederland en in 1972 met mijn moeder getrouwd. Mijn broertje Harrie vond het prima, ik zag het helemaal niet zitten. Want ik was met háár, snap je, ik had die erepositie, dat verbond, en dat wilde ik behouden. Ik zag de bui hangen. Ze heeft het gedaan, en ik ben blij voor haar. We gingen in een nieuwe frisse flat wonen, maar het was natuurlijk één grote verzameling getraumatiseerde mensen bij elkaar……..’.. 

Tip

Een groot, indrukwekkend interview van Sara Berkeljon met Jellie Brouwer, dat je waarschijnlijk niet online kunt lezen in de Volkskrant van dit weekend. Zeker de moeite waard om te proberen dit interview op een andere manier te pakken te krijgen.

PS

Op verzoek van Jellie Brouwer zijn de illustraties bij dit interview getekend door Paul Faassen aan de hand van bestaande foto’s. De foto in deze (mijn) blog is zijn illustratie ‘VADER EN DOCHTER’.

‘Ik hoef dit niet alleen te doen’

Gepubliceerd op donderdag

Een andere manier van financiering. In plaats van de toegezegde Europese subsidies. In deze Codipontse week gaat er dagelijks van alles door me heen. Gevoelens. Gedachten. Gedachten. Gevoelens. Niet meer blijven wachten op wat komen gaat. Of niet komen gaat. Zelf de regie nemen.

Raad & daad

Het meest bijzondere wat zich deze week in mij voltrekt is een groeiend gevoel. ‘Ik hoef dit niet alleen te doen.’
Wegen zoeken naar andere vormen van financiering. Er komen namen bij me op van mensen die me mogelijk bij kunnen staan. Bij het vormgeven van plannen. Bij het uitvoeren van plannen. Verlaat Verdriet-ers binnen mijn – inmiddels omvangrijke – Verlaat Verdriet-netwerk. Verlaat Verdriet-ers die de waarde hebben ervaren van mijn Verlaat Verdriet-werk. Die mijn werk een warm hart toedragen. Maar ook mensen buiten mijn Verlaat Verdriet-werk. Mensen die een andere relatie hebben met geld dan ik. Die de waarde zien van deze plek als onderdak voor mensen die op zoek zijn naar heling van oud zeer. Die me willen helpen denken. Me adviezen willen geven. Me bijstaan met raad & daad. ‘Ik hoef dit niet alleen te doen.’

Veranderde reacties

In de tijd dat ik bezig was het huis aan te kopen, tussen 2021 en 2022, reageerden sommige mensen die ik het vertelde positief. Maar de meeste reacties die ik kreeg waren terughoudend. Of zelfs negatief. ‘Waar begin je aan.’ Je bent gek, op jouw leeftijd.’ ‘Zeker zo’n ‘Ik vertrek-verhaal.’
Hoe anders zijn de reacties die ik nu krijg van de mensen die ik spreek. ‘Wat een prachtig en bijzonder project.’ ‘Dat gaat vast lukken.’ ‘Ik denk graag met je mee.’ ‘Ik help je graag met wat binnen mijn vermogen ligt.’

Weelde

Wat een bijzonder gevoel voor een Verlaat Verdriet-er die toch nog wel eens, stiekem, diep van binnen, denkt: ‘Ik heb m’n hele leven alles alleen moeten doen.’ Wat een weelde!

Samen

Wat ‘niet alleen doen’ betreft: de enorme, niet aflatende inzet van Maartje Schönefeld voor het hele project (het behoud van de huisjes op het pleintje van Codiponte Castello) staat buiten kijf. Zonder het doorzettingsvermogen van Maartje was er helemaal geen project op het pleintje. Als ik ergens ooit een heel groot SAMEN heb ervaren, dan is het in deze samenwerking met Maartje, en met haar partner Davide.
Heb je nog geen kennis gemaakt met Maartje en met Davide, en met de omgeving van dit nog onbekende deel van Toscane: de Lunigiana: doe dat dan vooral gauw via de link Droomhuis gezocht.

Lees ook

Codiponte houdt je vast 
Beren op de weg
Een innerlijk proces krijgt vorm
Een bestemming voor het huis

Verder

Over Casa Bicaudata en ons pleintje vertel ik je graag meer in volgende blogs.

Een bestemming voor het huis

Gepubliceerd op zondag

Zonder ooit binnen geweest te zijn in het huis besluit ik, winter 2020, het huis aan het pleintje aan te kopen. Het voorlopig koopcontract is getekend. Voor het eerst ben ik binnen in het huis. In ben binnen in een huis dat ik, met een voorlopig koopcontract, heb aangekocht. Een huis in Italië. Waar ik nog nooit binnen ben geweest. Wat een merkwaardige ervaring.

We zijn, in diezelfde winter van 2020, binnen in het huis. Maartje. Davide. Ik. We lopen rond in een huis dat verre van bewoonbaar is. Proberen te doorgronden wat het huis mij te bieden kan hebben. Te bieden heeft. Een ruime zaal. Een breed balkon. De mogelijkheid om 3 appartementen te creëren voor verhuur. Een grote, middeleeuwse onderkeldering. Met ruimte voor lichaamswerk. En voor een bescheiden SPA.

Bestemming

‘Maartje’ roep ik. ‘Maartje, het huis gooit mij eruit. Ik voel het aan alle kanten.’ Maartje kijkt me verschrikt aan. ‘Dat kan niet joh. Het huis is van jou. Jij kan daar wonen. Jij moet daar wonen.’ Maar ik voel het. Dit is niet ‘mijn huis.’ Dit huis is niet een huis voor mij om in te wonen. Dit huis heeft een heel andere bestemming. Beter kan ik het niet onder woorden brengen. Maar ik voel het. Ik weet het.

Centro Biografico

Het zal nog duren tot juni 2023, nu dus, voor ik weet wat de werkelijke betekenis is van wat ik aldoor heb gevoeld. Wat nu als het ware is geïncarneerd. Dit huis is bestemd voor mensen die het nodig hebben. Voor Verlaat Verdriet-ers die een plek nodig hebben waar ze kunnen helen. Verwerken en helen. Waar ze met hun levensverhaal aan de slag kunnen gaan. Waar ze kunnen schrijven. Kunnen delen. Waar oud zeer kan helen.

Een Centro Biografico. Een biografisch centrum. Voor Verlaat Verdriet-ers uit Nederland. Italië. Europa. Uit de hele wereld. Voor andere mensen die hun proces aan willen gaan van rouw. Van verandering. Die met hun oud zeer aan het werk willen gaan. Met hun levensverhaal. Hun biografie. Voor hen is dit Centro Biografico bedoeld. Op het pleintje van CodiponteCastello.

Meer

Maar daarover later meer in nieuwe blogs.

Lees ook

Codiponte houdt je vast 
Beren op de weg
Een innerlijk proces krijgt vorm

Een innerlijk proces krijgt vorm

Gepubliceerd op zondag

‘Niemand weet hoe dit verder gaat verlopen. Misschien is het tijd na te denken over een andere manier van financiering’ schrijft Maartje me in haar mail van afgelopen februari. Ik schrik me een hoedje. Daar heb ik niet op gerekend. Daar ben ik niet op berekend. Ik schuif het voor me uit. Misschien valt het allemaal wel mee met die subsidies. Er gebeuren vast gekkere dingen in Italië.

Tot ik vorige week in Codiponte een ruime week verbleef bij Maartje en Davide. En Maartje me, deze keer wat indringender, voorlegt dat een andere manier van financiering ruimte zou geven om aan de slag te gaan met het huis. ‘Hoe langer we wachten, hoe meer het huis beschadigd raakt. Het dak moet dicht. De muren moeten aardbevingsbestendig worden gemaakt. Het is niet verstandig te wachten op iets waarvan niemand weet wat ermee gaat gebeuren. Wanneer het gaat gebeuren. Of het nog gaat gebeuren. Hoe langer het duurt, hoe hoger de kosten voor restauratie worden.

Omslag

Wat Maartje me nu, terecht, voorlegt betekent dat ik nu echt een forse innerlijke omslag moet maken.
Die omslag voltrekt zich. In de rust en de stilte van Codiponte voel ik de verandering in mij vorm krijgen. Voel ik de ruimte voor andere perspectieven. Perspectieven voor een nieuwe toekomst van het huis dat ik meteen na aankoop een naam heb gegeven. Casa Bicaudata. Het huis van de tweestaartige meermin.

Lees ook

Codiponte houdt je vast 
Beren op de weg

Beren op de weg

Gepubliceerd op zondag

‘Beren op de weg zijn er om ze ervan af te schuiven.’ Ik hoor het Maartje een paar jaren geleden zeggen. En herhalen. En nog eens herhalen. ‘Beren op de weg zijn er om ze ervan af te schuiven. Ons project is een project van een lange adem. Daar kun je op rekenen. Maar we komen er wel!’
Maartje. Opgegroeid in Nederland. Al zo’n 25 jaar gesetteld in Italië. Met Davide, Maartjes Italiaanse partner. Heeft, samen met Davide, een groot restauratieproject omgetoverd tot woonhuis en B&B La Concia. Ging samen met Davide een grote verbouwing aan van ‘het gele huis’. Nu de groeps-accommodatie Villa le Muse, het huis waarin ik jaarlijks de schrijfretreat De weg van liefde aanbied.
Maartje kent het klappen van de Italiaanse zweep. Ze heeft ermee gewerkt. En heeft al heel wat Italiaanse beren van haar weg geschoven.

Beer

Zo zocht Maartje de architecte uit die de restauratie van mijn pand op het pleintje ter hand heeft genomen. Die ervoor heeft gezorgd dat de (grote) Europese subsidie voor restauratie van mijn pand toegekend is.
Tot er een enorme beer op onze weg terecht kwam. Hoewel: qua formaat is deze beer eigenlijk vooral klein. Namelijk in de vorm van de bescheiden gestalte van de huidige Italiaanse premier. Maar: klein als ze is, ze wierp een enorme beer op onze weg toen ze besloot dat de Italiaanse banken de subsidies niet door mochten betalen.

Schok

Een schok. Een schok van formaat. Al moet ik zeggen dat in een eerder stadium al sprake is geweest van een schok. Een aardbeving. Twee aardbevingen om precies te zijn. En juist door die aardbevingen is mijn huis onbewoonbaar verklaard. En juist door die onbewoonbaar verklaring kwam mijn huis in aanmerking voor grote Europese subsidies.

Vervolg

‘Tot nader bericht geblokkeerd’ mailt Maartje me in februari. Daags voor de banken formeel de bedragen door mochten betalen. En dus de bouw-ondernemer aan het werk had kunnen gaan.
Goede raad is duur. Wat doen we met deze enorme beer?

Daarover vervolg ik graag in een volgende blog.

Codiponte houdt je vast

Gepubliceerd op zaterdag

‘Codiponte houdt je vast’ reageert Maartje lachend als ik haar vertel dat ik niet kan vertrekken door een staking op het vliegveld van Pisa. En ja. Dit is de tweede keer dat ik niet vertrek op het geplande moment. ‘Gezellig dat je nog een paar dagen blijft’ zegt Maartje. ‘We hebben plek voor je. Het gezelschap dat ‘het gele huis’ heeft gereserveerd heeft recent de reservering ongedaan gemaakt.’

Villa le Muse

Na een bijzondere week in appartement Fienile, het appartement dat Maartje voor mij had gereserveerd op de Concia, mag ik nu nog een paar dagen helemaal in m’n eentje verblijven in Villa le Muse. De plek waar ik normaal gesproken mijn schrijfretreat De weg van liefde geef. Wat een hartelijke gastvrijheid! Wat heerlijk nog een paar dagen mee te mogen genieten van de maaltijden die Davide met zoveel zorg en liefde voor ons bereidt. En die Maartje met evenveel zorg en liefde voor ons opdient op de binnenplaats van La Concia.

Codiponte

Wat een weelde om nog een paar dagen te mogen verblijven in Codiponte. De plek van rust en stilte, die zoveel ruimte geeft aan innerlijk werk. Want ja. Innerlijk werk moet ik wel verzetten. De blokkade die de premier van Italië, mevrouw Meloni, heeft opgeworpen voor de doorbetaling van de subsidies die ook mij waren toegezegd voor de restauratie van het pand dat ik heb aangekocht, vraagt wel een heel andere manier van denken van ons. Van mij.
Maar daarover vertel ik je graag later. In een volgende blog.

Soul Collage: Catharina Janssen

Gepubliceerd op zondag

SoulCollage®

een inzichtskaart maken van een stukje van je ziel

In mijn vorige blog heb ik, Catharina Janssen, me voorgesteld en verteld dat ik ook een Verlaat-Verdriet-er ben. Naarmate ik ouder word, merk ik dat het overlijden van mijn moeder een blijvende rode draad in mijn leven is. Jong ouderverlies en vooral de gevolgen daarvan verdienen meer aandacht. Daarom ben ik onlangs met Titia gaan praten over een mogelijke samenwerking.

Mijn missie is ‘Een moeder voor mezelf te zijn’ en ik wil ook anderen daar graag bij helpen. Ik wil hen helpen zichzelf te geven wat ze wezenlijk nodig hebben. Met bewustwording leer je dat zelf te doen; en het hoeft niet alleen.

SoulCollage

Wat mij daarbij hielp – en nog altijd helpt – is de helende methode van SoulCollage®,  die ik al een jaar of zeven in mijn workshops gebruik. SoulCollage®is geen therapie, maar kan wel therapeutische waarde hebben. Het is een zachte en krachtige methode waarbij beelden en verbeelding een belangrijke rol spelen. Uit je hoofd en met je hart. Het is niet moeilijk en iedereen kan het.

Workshop Soulcollage

Waar het op neer komt is dat je intuïtief afbeeldingen zoekt, uitknipt en plakt op een kleine kartonnen kaart. Je gebruikt afbeeldingen die je aanspreken, qua vorm of qua kleur of gewoon omdat je er blij van wordt. Heel simpel en vooral niet nadenken. Dit doen we in het eerste deel van de workshop.

In het tweede deel ga je je zelfgemaakte kaart ‘lezen’ aan de hand van vijf vragen die ik al voor je klaar heb. Je doet dat in een klein groepje en je leest je eigen kaart. Je laat de kaart als het ware tegen je spreken. Wat heeft de kaart je te vertellen? Het mooie is dat er een inzicht ontstaat dat je niet zou kunnen bedenken. Het doet een appel op je onderbewustzijn. Heel verrassend en mooi.

Je moet het een keer gedaan hebben om te ervaren hoe het is. Dat zeggen vaak deelnemers achteraf. Het is ook mooi en fijn om de inzichten van de anderen te horen. Dat heeft een meerwaarde. Je maakt dus een inzichtskaart van een stukje van je ziel. Dát stukje wat op dat moment graag gezien wil worden en aandacht van jou wil. Ik begeleid je de hele workshop.

Voor Verlaat Verdriet-ers

Het lijkt mij zinvol om SoulCollage® te doen met een groepje Verlaat Verdriet-ers.
Heb je interesse, laat het  me weten, dan kijken we wanneer we dat gaan doen.
Op mijn website www.inzichtpresent.nl lees je meer over mij en over SoulCollage®; je vindt er ook een foto-impressie. Neem gerust contact met me op als je vragen hebt of iets anders.

Graag tot hoors of ziens.
Warme groet,

Catharina Janssen

Gooi een kwartje in Titia

Gepubliceerd op donderdag

Gooi een kwartje in Titia

‘Zullen we dan nu naar de overkant gaan voor de opname?’ vraagt Madelief. Ik voel dat ik iets anders heb gedacht (en gecommuniceerd via mijn blog van vorige week) dan wat er nu gaat gebeuren. ‘Oké’ zeg ik. ‘Dan gaan we de podcast maken.’ ‘Podcast? Wordt er ook een podcast gemaakt?’ vraagt Babette.
Verwarring. Dan ineens is het duidelijk. Ik dacht dat we een podcast zouden gaan maken. Maar we maken geen podcast, we maken een documentaire. ‘Dan ga ik gauw even iets anders aantrekken’ roep ik. Tien minuten later lopen we naar het huis aan de overkant, waar het stiller is dan in mijn huis.

De podcast die een documentaire wordt

Enige tijd geleden belde Babette me. Babette wil er alles aan doen om Verlaat Verdriet meer in de wereld te zetten. Ze vindt een vriendin bereid om haar afstudeerproject van de School voor journalistiek helemaal te wijden aan Verlaat Verdriet. De documentaire waar we nu mee aan de slag gaan is daar een onderdeel van.

Gooi een kwartje in Titia, en er komt twee uur Verlaat Verdriet uit

Aan de overkant zoeken we even naar de juiste positie. Dan komen de vragen. De twee vrouwen hebben dit interview goed voorbereid. Relevante, mooie vragen worden er gesteld. Vragen die aansluiten bij wat ik te melden heb.
Jaren geleden merkte een deelneemster aan de Verlaat Verdriet-workshop op: ‘Gooi een kwartje in Titia en er komt twee uur Verlaat Verdriet uit.’
Nou: zo lang zal de documentaire niet duren. Maar ik heb er alle vertrouwen in dat er een prachtig afstudeerproject komt. En ik heb er alle vertrouwen in dat dit afstudeerproject een mooie bijdrage zal zijn aan Verlaat Verdriet verder in de wereld te zetten.

Babette: ik begrijp dat je doodmoe wordt van de inspanningen die dit project van jou vragen. Verlaat Verdriet en verlate rouw vragen heel veel energie. Daar weet ik alles van.
Madelief: ik wens jou alle succes van de wereld met dit afstudeerproject. Mijn hart heb je gestolen met de doortastende, professionele wijze waarop je deze klus hebt aangepakt!

Onderzoek Verlaat Verdriet en hechting

Gepubliceerd op woensdag

Vanochtend ontving ik het verzoek om onderstaand bericht in mijn Verlaat Verdriet-netwerk te delen.

Beste..

Ik zag dat jullie organisatie zich onder andere inzet voor mensen die op jonge leeftijd een ouder zijn verloren. Ik ben zelf mijn vader verloren op 4-jarige leeftijd, en nu schrijf ik mijn afstudeerscriptie over het verband tussen jong ouderverlies (tijdens de basisschool) en hechtingen in de volwassenheid.

Op zoek

Ik ben hiervoor nog heel hard op zoek naar respondenten, en ik vroeg me af of jullie eventueel in de gelegenheid zijn om mijn vragenlijst misschien te delen op een bepaalde manier? Het gaat om het invullen van een online survey, en het neemt ongeveer 5 minuten in beslag. Het zou me echt heel erg helpen, en hier is de link naar mijn vragenlijst: https://survey.uu.nl/jfe/form/SV_7VczPYIJU8MxePY

Alvast bedankt en ik hoor graag van u!

Met vriendelijke groet,

Nika Essen

Interview met Roxane van Iperen

Gepubliceerd op zondag

In Volkskrant Magazine van 13 mei 2023 een groot interview met Roxane van Iperen.

Dilemma

Het voelt regelmatig als een dilemma: schrijf ik alleen over trauma als het specifiek gaat over de gevolgen van jong ouderverlies op de langere termijn? Of schrijf ik ook over trauma als gevolg van onveiligheid, bedreiging en verlies als dat niet specifiek gaat om jong ouderverlies door overlijden?

Interview

In het interview met Roxane van Iperen naar aanleiding van haar nieuwe, sterk autobiografische, boek Dat beloof ik lees ik over een aantal thema’s die ze noemt. Thema’s die overeenkomen met ervaringen van Verlaat Verdriet-ers. Per slot van rekening kun je als Verlaat Verdriet-er altijd zelf besluiten of je het interview wilt lezen, of niet.

Bijvoorbeeld

……….Wat ik invoelbaar heb proberen te maken, is hoe fysiek je het leven ervaart in zulke situaties. Letterlijk, omdat het om lijfsbehoud gaat. En omdat onverwerkt trauma in je lichaam gaat zitten, waar het vervolgens steeds meer je gedrag dicteert. Ik heb daar eerder over geschreven. Dat het bijna gescheiden gemeenschappen zijn. Je hebt mensen die een leven van de geest leven, van het hoofd, maar dit soort mensen leeft een leven van het lichaam……….

………. ‘Maar een traumatisch verleden haalt je altijd in’, zegt ze. ‘Je moet rouwarbeid verrichten. Zeker als je kinderen krijgt moet je bereid zijn je troep op te ruimen, want anders ga je hen ermee belasten.’………

Boek

Dat beloof ik